ΓΔ: 1422.32 1.30% Τζίρος: 88.50 εκ. € Τελ. ενημέρωση: 17:25:03 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ
businessdaily-Ikigai
Φωτο: Shutterstock

Ikigai: Το ιαπωνικό μυστικό για να φτάσετε στο μονοπάτι της ευτυχίας

Το Ikigai θα μπορούσε να αποδοθεί ως ενσωμάτωση της ιδέας της ευτυχίας στη ζωή. Ποιες είναι οι τρεις συμβουλές για να ακολουθήσει ένας δυτικός τον δρόμο των Ιαπώνων προς την ευτυχία.

Είναι ένας τρόπος που μπορεί να σας φέρει πιο κοντά στην ευτυχία και η καταγωγή του βρίσκεται μακριά, ενώ το όνομά του ακούγεται εξωτικό. Ο λόγος για το Ikigai, που είναι μια  ιαπωνική φιλοσοφία για τη βελτίωση της εργασίας και της ζωής.

Έχουν γραφτεί πολλά βιβλία,  εκατοντάδες σεμινάρια και διαλέξεις παγκοσμίως αναφέρονται στο Ikigai και πολλοί άνθρωποι έχουν μεταμορφωθεί.  Μπορεί να ακούγεται σε κάποιους υπερβολικό ή απλοϊκό και όμως κρύβει μυστικά αιώνων από την ιαπωνική σοφία. Τι ακριβώς όμως είναι και πώς θα βρείτε το Ikigai σας;

Δεν μπορεί να μεταφραστεί με ακρίβεια αλλά θα μπορούσε να είναι ένας όρος που ενσωματώνει την ιδέα της ευτυχίας στη ζωή. Για τους Ιάπωνες εργαζόμενους στις μεγάλες πόλεις, μια τυπική εργάσιμη ημέρα ξεκινά με μια κατάσταση που ονομάζεται sushi-zum e, ένας όρος που παρομοιάζει τους επιβάτες που στριμώχνονται σε ένα γεμάτο βαγόνι τρένου με σφιχτά συσκευασμένους κόκκους ρυζιού στο σούσι. Ουσιαστικά, το Ikigai είναι ο λόγος που ξυπνάς το πρωί, όπως αναφέρει το BBC. 

Για όσους στη Δύση είναι πιο εξοικειωμένοι με την έννοια του Ikigai, συνδέεται συχνά με ένα διάγραμμα με τέσσερις αλληλεπικαλυπτόμενες ιδιότητες: τι αγαπάς, σε τι είσαι καλός, τι χρειάζεται ο κόσμος και για τι μπορείς να πληρωθείς. Για τους Ιάπωνες, ωστόσο, η ιδέα είναι ελαφρώς διαφορετική. Το Ikigai κάποιου μπορεί να μην έχει καμία σχέση με το εισόδημα. Στην πραγματικότητα, σε μια έρευνα 2.000 Ιαπώνων ανδρών και γυναικών που διεξήχθη από τις Κεντρικές Ερευνητικές Υπηρεσίες το 2010, μόλις το 31% των αποδεκτών θεώρησε ότι η εργασία είναι το Ikigai τους. Η αξία κάποιου στη ζωή μπορεί να είναι η δουλειά, αλλά σίγουρα δεν περιορίζεται σε αυτό.

Η ιστορία 

Σε μια ερευνητική εργασία του 2001 για το Ikigai, ο συν-συγγραφέας Akihiro Hasegawa, κλινικός ψυχολόγος και αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Toyo Eiwa, τοποθέτησε τη λέξη Ikigai ως μέρος της καθημερινής ιαπωνικής γλώσσας. Αποτελείται από δύο λέξεις: iki που σημαίνει ζωή και gai που σημαίνει αξία.

Σύμφωνα με τον Hasegawa, η προέλευση της λέξης Ikigai ανάγεται στην περίοδο Heian (794 έως 1185). «Tο gai προέρχεται από τη λέξη kai (κέλυφος στα Ιαπωνικά) που θεωρούνταν εξαιρετικά πολύτιμες και από εκεί προέρχεται το Ikigai ως λέξη που σημαίνει αξία στη ζωή».

Υπάρχουν και άλλες λέξεις που χρησιμοποιούν kai: yarigai ή hatarakigai που σημαίνουν την αξία του να κάνεις και την αξία της εργασίας. Το Ikigai μπορεί να θεωρηθεί ως μια ολοκληρωμένη έννοια που ενσωματώνει τέτοιες αξίες στη ζωή.

Σημειώνεται ότι υπάρχουν πολλά βιβλία στην Ιαπωνία αφιερωμένα στο Ikigai, αλλά ένα συγκεκριμένα θεωρείται οριστικό το «Ikigai-ni-tsuite»  που εκδόθηκε το 1966. Ο συγγραφέας του βιβλίου, ψυχίατρος Mieko Kamiya, εξηγεί ότι ως λέξη το Ikigai είναι παρόμοιο με την ευτυχία, αλλά έχει μια λεπτή διαφορά στην απόχρωση του. Το Ikigai είναι αυτό που σας επιτρέπει να κοιτάξετε με ανυπομονησία για το μέλλον ακόμα κι αν είστε άθλια αυτή τη στιγμή.

Ο Hasegawa επισημαίνει ότι στα αγγλικά, η λέξη life σημαίνει τόσο ζωή όσο και καθημερινή ζωή. Έτσι, το Ikigai που μεταφράζεται ως σκοπός της ζωής ακούγεται πολύ μεγάλο. «Αλλά στην Ιαπωνία έχουμε jinsei, που σημαίνει ζωή και seikatsu που σημαίνει καθημερινή ζωή» λέει. Η έννοια του Ιkigai ευθυγραμμίζεται περισσότερο με το σεϊκάτσου και μέσω της έρευνάς του, ο Hasegawa ανακάλυψε ότι οι Ιάπωνες πιστεύουν ότι το άθροισμα των μικρών χαρών στην καθημερινή ζωή έχει ως αποτέλεσμα μια πιο ικανοποιητική ζωή στο σύνολό της.

Ikigai και μακροζώια

Στο Ikigai έχει αναφερθεί και ο συγγραφέας Dan Buettner του βιβλίου «Blue Zones: Lessons on Living Longer from the People Who've Lived the Longest», ο  οποίος έχει ταξιδέψει σε όλο τον κόσμο εξερευνώντας μακροχρόνιες κοινότητες σε όλο τον κόσμο, τις οποίες αποκαλεί Μπλε Ζώνες. Μια τέτοια ζώνη είναι η Οκινάουα, ένα απομακρυσμένο νησί με αξιοσημείωτα μεγάλο αριθμό αιωνόβιων. Ενώ μια μοναδική δίαιτα πιθανότατα έχει να κάνει πολύ με τη μακροζωία των κατοίκων, ο Buettner ισχυρίζεται ότι το Ikigai παίζει επίσης ρόλο.

«Οι ηλικιωμένοι τιμώνται, αισθάνονται υποχρεωμένοι να μεταδώσουν τη σοφία τους στις νεότερες γενιές» αναφέρει ο ίδιος. Αυτό τους δίνει έναν σκοπό στη ζωή έξω από τον εαυτό τους, στην υπηρεσία των κοινοτήτων τους.

Σύμφωνα με τον Buettner, η έννοια του Ikigai δεν είναι αποκλειστική για τους κατοίκους της Οκινάουα «μπορεί να μην υπάρχει λέξη για αυτό, αλλά και στις τέσσερις μπλε ζώνες, όπως η Σαρδηνία και η χερσόνησος Νικόγια, η ίδια έννοια υπάρχει μεταξύ των ανθρώπων που ζουν μεγάλη ζωή».

Ο Buettner προτείνει να κάνετε τρεις λίστες: τις αξίες σας, πράγματα που σας αρέσει να κάνετε και πράγματα στα οποία είστε καλοί. Η διατομή των τριών λιστών είναι το Ikigai σας. Όμως, το να ξέρετε μόνο το Ikigai σας δεν αρκεί. Με απλά λόγια, χρειάζεστε μια πρίζα. Το Ikigai είναι «σκοπός στη δράση» καταλήγει.

Συμβουλές για το Ikigai σας

Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να βρείτε το Ikigai σας και να το υλοποιήσετε, αλλά το BBC αναφέρει τους ακόλουθους τρεις. 

1) Αναλάβετε δράση

Σε μια κουλτούρα όπου η αξία της ομάδας υπερβαίνει το άτομο, οι Ιάπωνες εργαζόμενοι οδηγούνται στο να είναι χρήσιμοι στους άλλους, να τους ευχαριστούν και να τους εκτιμούν οι συνάδελφοί τους, λέει ο Toshimitsu Sowa, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας συμβούλων HR Jinzai Kenkyusho. 

Η διευθύνουσα σύμβουλος της εταιρείας προσλήψεων στελεχών Probity Global Search, Yuko Takato περνά τις μέρες της με άτομα υψηλής ειδίκευσης που θεωρούν ότι η εργασία είναι το Ikigai τους και σύμφωνα με την ίδια, όλοι έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: έχουν κίνητρο και γρήγορα να αναλάβουν δράση. «Αν θέλετε να ιδρύσετε μια εταιρεία αλλά φοβάστε να βουτήξετε στο άγνωστο, πηγαίνετε να δείτε κάποιον που ήδη κάνει κάτι παρόμοιο με αυτό που έχετε στο μυαλό σας». Βλέποντας τα σχέδιά σας σε δράση, λέει η Takato, «θα σας δώσει σιγουριά ότι μπορείτε να το κάνετε κι εσείς».

2) Ξεκινήστε με μικρές κινήσεις

Το  Ιkigai έχει να κάνει με το να νιώθετε ότι η δουλειά σας κάνει τη διαφορά στη ζωή των ανθρώπων. Το πώς οι άνθρωποι βρίσκουν νόημα στη δουλειά τους είναι ένα θέμα που ενδιαφέρει πολύ τους ειδικούς της διαχείρισης. Μία ερευνητική εργασία από τον καθηγητή διαχείρισης Wharton Adam Grant εξήγησε ότι αυτό που παρακινεί τους εργαζόμενους είναι «να κάνουν δουλειά που επηρεάζει την ευημερία των άλλων και να βλέπουν ή να συναντούν τους ανθρώπους που επηρεάζονται από την εργασία τους».

Σε ένα πείραμα, μια ομάδα στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν που περνούσε χρόνο με έναν αποδέκτη της υποτροφίας για τον οποίο προσπαθούσε να συγκεντρώσει χρήματα έφερε 171% περισσότερα χρήματα σε σύγκριση με μια άλλη ομάδα που απλώς δούλευε από το τηλέφωνο. Η απλή πράξη της συνάντησης με έναν δικαιούχο φοιτητή έδωσε νόημα στους εράνους και ενίσχυσε την απόδοσή τους. Αυτό ισχύει για τη ζωή γενικά. Αντί να προσπαθείτε να αντιμετωπίσετε την παγκόσμια πείνα, μπορείτε να ξεκινήσετε με μικρές κινήσεις βοηθώντας κάποιον γύρω σας, όπως μια τοπική εθελοντική ομάδα.

3) Διαφοροποιήστε το Ikigai σας

Η συνταξιοδότηση μπορεί να φέρει μια τεράστια αίσθηση απώλειας και κενού για όσους βρίσκουν το Ikigai τους στη δουλειά. Αυτό μπορεί να ισχύει ιδιαίτερα για αθλητές που έχουν σχετικά μικρότερη καριέρα.

Ο πρωταθλητής με εμπόδια  Dai Tamesue, ο οποίος αποσύρθηκε το 2012, είπε σε πρόσφατη συνέντευξη του ότι η βασική ερώτηση που έκανε μετά την αποχώρησή του ήταν: «Τι ήθελα να πετύχω παίζοντας αθλήματα;»
«Για μένα, αυτό που ήθελα να πετύχω μέσα από τους αγώνες στίβου ήταν να αλλάξω τις αντιλήψεις των ανθρώπων». Μετά τη συνταξιοδότησή του, ξεκίνησε μια εταιρεία που υποστηρίζει τις δραστηριότητες που σχετίζονται με τον αθλητισμό. Η ιστορία του Tamesue δείχνει την εύπλαστη φύση του Ikigai και πώς μπορεί να εφαρμοστεί. Όταν έρθει η συνταξιοδότηση, είναι χρήσιμο να έχετε μια σαφή κατανόηση του γιατί κάνετε αυτό που κάνετε. Έχοντας υπόψη αυτή την ιδέα, μπορεί απλώς να σας βοηθήσει να ζήσετε μια πιο ικανοποιητική ζωή.

Τρία παραδείγματα ζωής

Για να κατανοήσετε καλύτερα το Ikigai και να εμπνευστείτε το  PositivePsychlogy αναφέρει τρία παραδείγματα ανθρώπων που έχουν ανακαλύψει τον σκοπό τους και η ζωή τους άλλαξε προς το καλύτερο. 

Ο διάσημος Ιάπωνας σεφ σούσι Jiro Ono παρέχει μια εύστοχη απεικόνιση του Ikigai, που θεωρείται ως αφοσίωση σε μια επιδίωξη που φέρνει μια αίσθηση ολοκλήρωσης. Ο σεφ Ono έχει αφιερώσει τη ζωή του στην καινοτομία και την τελειοποίηση τεχνικών παρασκευής σούσι. Διαχειρίζεται ένα μικρό, αποκλειστικό εστιατόριο σούσι 10 θέσεων στο Τόκιο της Ιαπωνίας. Επίσης, έχει επιτύχει την υψηλότερη βαθμολογία του οδηγού Michelin με τρία αστέρια και θεωρείται ευρέως ο πιο επιτυχημένος σεφ σούσι παγκοσμίως. 

Στο «Jiro Dreams of Sushi» (Gelb, Iwashina, Pellegrini, & Ono, 2012), το βραβευμένο ντοκιμαντέρ για τη ζωή και το έργο του, ο ίδιος δηλώνει ότι «Πρέπει να ερωτευτείς τη δουλειά σου… να αφιερώσεις τη ζωή σου στο να κατακτήσεις τις δεξιότητές σου… Θα συνεχίσω να προσπαθώ να φτάσω στην κορυφή, αλλά κανείς δεν ξέρει πού βρίσκεται η κορυφή». Αυτή είναι μια καλή απεικόνιση του Ιkigai  ως αφοσίωση σε αυτό που αγαπά κανείς, μια προσπάθεια προς την κυριαρχία και την ολοκλήρωση και ένα ατελείωτο ταξίδι που φέρνει επίσης μια αίσθηση ολοκλήρωσης.

Είναι ενδιαφέρον ότι ο σεφ Ono δεν διαχειρίζεται μόνο την προετοιμασία του σούσι στο εστιατόριό του. Λόγω του μικρού μεγέθους και της ανοιχτής κουζίνας, μπορεί να παρατηρήσει από κοντά τη γεύση και τις αντιδράσεις των πελατών του σε ένα γεύμα και είναι γνωστό ότι τροποποιεί το σούσι με βάσει τέτοιες αντιδράσεις. Κεντρικό στοιχείο στο Ikigai του σεφ Ono  ήταν η επιδίωξη της αριστείας στην προετοιμασία του σούσι και η κοινή χρήση αυτής της αριστείας με όσους αγαπούν το σούσι και το καλό φαγητό.

Ακόμη ένα άτομο που αποτελεί παράδειγμα για να βρεις το Ikigai σου είναι η ανθρωπολόγος και πρωτευοντολόγος Jane Goodall, ο οποίος είχε πάθος με τα ζώα και ιδιαίτερα τα πρωτεύοντα από μικρή ηλικία. Στις αρχές των 20 της, κυνήγησε το πάθος της για τα πρωτεύοντα θηλαστικά γράφοντας στον ανθρωπολόγο Louis Leakey. Ο Leakey πίστευε ότι η μελέτη των σημερινών μεγάλων πιθήκων θα παρείχε ενδείξεις για τη συμπεριφορά του πρωταρχικού του ενδιαφέροντος: των πρώιμων ανθρώπινων προγόνων.

Με τη βοήθεια του Leakey, η Goodall ξεκίνησε τη δια βίου μελέτη της για τους πιθήκους στην άγρια φύση. Έγινε πολύ εξειδικευμένη στη στενή συνεργασία με πιθήκους, καταγράφοντας τη νοημοσύνη και τις κοινωνικές τους αλληλεπιδράσεις. Έγινε επίσης υπέρμαχος των δικαιωμάτων των ζώων που βοήθησε να σωθούν πιθήκους και άλλα ζώα από επιβλαβή πειράματα και την καταστροφή των οικοτόπων τους. Με αυτόν τον τρόπο, η Goodall κυνήγησε το πάθος της, έγινε ειδικευμένη σε αυτόν τον τομέα, πλήρωσε την ανάγκη του κόσμου για γνώση/προστασία των πρωτευόντων και κέρδισε τα προς το ζην κάνοντας όλα αυτά δημοσιεύοντας βιβλία για τη συμπεριφορά των πιθήκων και δίνοντας ομιλίες.

Το κεντρικό στοιχείο για το Ikigai της  είναι η σύνδεση, η εκμάθηση και η υπεράσπιση των μεγάλων πιθήκων, και μέσω αυτής της σύνδεσης, η σύνδεση με θετικούς τρόπους με όλα τα ζωντανά όντα.

Ένα άλλο παράδειγμα κάποιου που έχει βρει το Ikigai του , ή τον σκοπό της ζωής του,  αφορά τον σέρφερ και υπέρμαχο της άγριας ζωής Dave Rastovich. Ο Rastovich είναι ένας εξαιρετικά αναγνωρισμένος σέρφερ με γενναιόδωρες χορηγίες, αλλά χωρίς συμμετοχή σε διαγωνισμούς. Ίδρυσε το Surfers for Cetaceans, έναν οργανισμό αφιερωμένο στην προστασία των κητωδών (δελφίνια, φώκιες και φάλαινες) και όλη τη θαλάσσια ζωή.

Μέσω της αγάπης του για το σερφ και τον ωκεανό, ο Ράστοβιτς άρχισε να θαυμάζει τα πολλά δελφίνια που ήρθαν για να καβαλήσουν μαζί του τα κύματα στον κόλπο Μπάιρον της Αυστραλίας. Ο Ράστοβιτς έχει ξεκάθαρα βιώσει ένα συγκεκριμένο είδος ροής με το σερφ του. Μέσα από αυτό, έφτασε να εκτιμήσει ιδιαίτερα τη ζωή των κητωδών. Το Ιkigai του βρίσκεται στην επιδίωξη των καταστάσεων ροής στο σερφ και στη διασφάλιση ότι άλλα ζωντανά πλάσματα όπως τα κητώδη θα βιώσουν τις δικές τους καταστάσεις ροής, αντί να κυνηγηθούν, να κρατηθούν σε ενυδρεία ή να παγιδευτούν σε δίχτυα ψαρέματος.

Καταλήγοντας είναι χρήσιμο να τονιστεί ότι καθώς η παγκόσμια κοινότητα συνεχίζει να μοιράζεται και να μαθαίνει από διαφορετικές φιλοσοφίες, είναι επιτακτική ανάγκη να τις προσεγγίσουμε με ανοιχτή καρδιά και χωρίς παρωπίδες, επιδιώκοντας να κατανοήσουμε πέρα από την επιφάνεια και σεβόμενοι τις πολιτιστικές αξίες από τις οποίες αναδύονται. Αν και υπάρχουν διαφωνίες, είναι επίσης αναμφισβήτητο ότι πολλά άτομα σε όλο τον κόσμο έχουν βρει παρηγοριά, κατεύθυνση και σκοπό μέσω του Ikigai.

Google news logo Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

businessdaily-Success-Epityxia
BUSINESS LIFE

SMART στόχοι: Πώς θα φτάσετε σε προσωπική και επαγγελματική επιτυχία

Ο όρος SMART στόχοι επινοήθηκε το 1954 και έχουν γίνει δημοφιλείς στα στελέχη επιχειρήσεων, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθούν και σε προσωπικό επίπεδο. Εμπνευστής τους ήταν ο γκουρού του μάνατζμεντ Peter F. Drucker.
businessdaily-AGROTOURISM
BUSINESS LIFE

Το Περιβόλι στη Βάρη: Γεύσεις από τη φύση με σεβασμό στο περιβάλλον

Η Άννα Μορδεχάι μιλά στο BD για το κτήμα λίγα χιλιόμετρα από την Αθήνα που προσφέρει στους επισκέπτες μοναδικές γεύσεις από βιολογικά προϊόντα και αποτελεί παράδειγμα της αναγεννητικής γεωργίας (περμακουλτούρα).
mentoria
BUSINESS LIFE

Mentoria: Εκπαιδεύει βιωματικά τα παιδιά για να αναδείξουν τα ταλέντα τους

Η Mentoria είναι μια ομάδα ανθρώπων με διαφορετικές επαγγελματικές και εκπαιδευτικές αφετηρίες που πιστεύει ότι η σημαντικότερη επένδυση για το μέλλον είναι η εκπαίδευση, τονίζει στο BD ο κ. Λάκης Αργυρού.