Στους δρόμους της Τεχεράνης, πανό με συνθήματα όπως «θάνατος στον Τραμπ» και εικόνες πτωμάτων αμερικανών στρατιωτικών αντανακλούν το αυξανόμενο κλίμα έντασης μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ. Δύο μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές του μέσου της προεδρικής θητείας στις ΗΠΑ, η Τεχεράνη σκληραίνει τη στάση της και εντείνει τα πυραυλικά πλήγματα, σύμφωνα με αναλυτές.
Έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου, το στενό του Ορμούζ παραμένει de facto κλειστό, ενώ οι πρόσφατες επιθέσεις σε πλοία οδήγησαν σε νέα άνοδο των τιμών του πετρελαίου. Η Ισλαμική Δημοκρατία φαίνεται να επιδιώκει την αύξηση του κόστους της σύγκρουσης για τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, εκτιμούν ειδικοί που μίλησαν στο Γαλλικό Πρακτορείο.
Η Τεχεράνη εμφανίζεται απρόθυμη να επιλέξει τη διπλωματία ή τον κατευνασμό, διακινδυνεύοντας την επανέναρξη εχθροπραξιών μεγάλης κλίμακας, όπως συνέβη κατά τη διάρκεια των σαράντα ημερών αμερικανοϊσραηλινών βομβαρδισμών από τις 28 Φεβρουαρίου μέχρι την κατάπαυση του πυρός τον Απρίλιο.
Παρά τον θάνατο αρκετών ηγετών και με τον νέο ανώτατο ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ να μην έχει εμφανιστεί δημόσια, το Ιράν φαίνεται να επιμένει στην αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ, τις οποίες αποκαλεί «μεγάλο Σατανά».
Η ιρανική ηγεσία θεωρεί πως κινείται προς νίκη στον πόλεμο, ενώ οι ΗΠΑ οδεύουν προς ήττα, όπως σημειώνει ο Τομά Ζουνό, καθηγητής του πανεπιστημίου της Οτάβας. Ταυτόχρονα, εκτιμά πως η Ουάσιγκτον δεν μπορεί να επιτρέψει περαιτέρω κλιμάκωση.
Κλιμάκωση ενεργειών και νέα στρατηγική
Η περίοδος της προεκλογικής εκστρατείας στις ΗΠΑ προσφέρει, κατά τον ίδιο, ένα «παράθυρο ευκαιρίας» για την Τεχεράνη, ώστε να εκμεταλλευτεί την αμερικανική αδυναμία και να διαμορφώσει προς όφελός της τη νέα περιφερειακή τάξη.
Όπως ανέφερε ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, η «εποχή των αναλογικών αντίποινων» έχει τελειώσει. Πρόσφατα, η Τεχεράνη ανακοίνωσε επιθέσεις σε δέκα πλοία που προσπάθησαν να διασχίσουν το στενό του Ορμούζ.
Επιπλέον, σχεδιάζει τη δημιουργία νέας «απαγορευμένης ζώνης» στην περιοχή, όπου θα απαιτείται ειδική άδεια για τη διέλευση, ενισχύοντας τον έλεγχο στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων.
Σύμφωνα με τη Σάναμ Βακίλ, διευθύντρια του προγράμματος για τη Μέση Ανατολή στο Chatham House, το Ιράν ποντάρει ότι η πίεση μέσω του αποκλεισμού του Ορμούζ και η απειλή περαιτέρω διαταραχών θα πλήξουν τον αντίπαλο ενόψει των αμερικανικών εκλογών.
Αντίποινα και αβεβαιότητα
Το Ιράν εξαπέλυσε επίθεση σε αμερικανική βάση στην Ιορδανία ως αντίποινα για την καταστροφή πέντε ιρανικών τάνκερ από τις αμερικανικές δυνάμεις. Το CBS News μετέδωσε ότι οκτώ αεροσκάφη F-15 υπέστησαν ελαφριές ζημιές, ενώ ένα A-10 έχασε το ένα φτερό.
«Δεν εμπιστευόμαστε τις ΗΠΑ και δεν θα κάνουμε ούτε βήμα όσο δεν παίρνουν μέτρα για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης», δήλωσε ο γραμματέας του ανωτάτου συμβουλίου εθνικής ασφαλείας του Ιράν, Μοχσέν Ρεζαεΐ. Υπογράμμισε ότι η Ουάσιγκτον πρέπει να προχωρήσει σε πράξεις αν θέλει πρόοδο.
Οι Φρουροί της Επανάστασης ανέφεραν σειρά απαιτήσεων για τον τερματισμό του πολέμου, μεταξύ των οποίων η απόσυρση του ισραηλινού στρατού από τον νότιο Λίβανο και η αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών πόρων ύψους 24 δισ. δολαρίων.
Ο Αλί Αλφονέ, ερευνητής στο Arab Gulf States Institute, σημειώνει ότι το Ιράν δεν μπορεί να νικήσει στρατιωτικά τις ΗΠΑ. Ωστόσο, ελπίζει να αποδυναμώσει πολιτικά τον πρόεδρο Τραμπ, συμβάλλοντας στην ήττα των ρεπουμπλικάνων μέσω της αύξησης των τιμών καυσίμων και της υπενθύμισης του «πολέμου δίχως τέλος» στους αμερικανούς ψηφοφόρους.
Ο Ντόναλντ Τραμπ κατηγόρησε πρόσφατα το Ιράν ότι προσπαθεί «απεγνωσμένα» να επηρεάσει το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών. Δήλωσε ότι ο πόλεμος θα τελειώσει αμέσως μετά τις εκλογές, καθώς οι Ιρανοί «δεν μπορούν να αντέξουν πολύ ακόμα».
Ωστόσο, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο πρόεδρος έχει ενημερωθεί από συμβούλους του ότι το Ιράν μπορεί να συνεχίσει να αντιστέκεται για μεγάλο διάστημα, ακόμη και μετά το τέλος της δεύτερης θητείας του, τον Ιανουάριο του 2029.
Εσωτερικές προκλήσεις για την Τεχεράνη
Στο εσωτερικό, οι ιρανικές αρχές αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις, με κυρίαρχη την οικονομική κρίση που προκάλεσε διαδηλώσεις τον περασμένο χειμώνα. Αυτές οι διαδηλώσεις καταπνίγηκαν βίαια, αλλά η κοινωνική ένταση παραμένει.
Ο Τομά Ζουνό προειδοποιεί ότι υπάρχει πραγματικός κίνδυνος το Ιράν να φτάσει στα άκρα, σημειώνοντας πως η κυβέρνηση είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στο εσωτερικό και ότι η λαϊκή οργή θα ενισχυθεί όσο η οικονομική κατάσταση επιδεινώνεται.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
