Αναγκαία η ουσιαστική συμμετοχή γυναικών στις ειρηνευτικές διαδικασίες

Την ανάγκη για ουσιαστική συμμετοχή των γυναικών στις ειρηνευτικές διαδικασίες, την προστασία των δικαιωμάτων τους και τη λογοδοσία για τη σεξουαλική και έμφυλη βία ανέδειξε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, προεδρεύοντας στην ανοικτή συζήτηση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ με θέμα την ατζέντα «Γυναίκες, Ειρήνη και Ασφάλεια», στη Νέα Υόρκη.

Ο υπουργός τόνισε ότι «η βιώσιμη ειρήνη και ασφάλεια καθίστανται αδύνατες, όταν το ήμισυ του πληθυσμού που επηρεάζεται από τις συγκρούσεις απουσιάζει από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων», καλώντας για τη μετατροπή των διεθνών δεσμεύσεων σε συγκεκριμένες δράσεις υπέρ όλων των γυναικών και κοριτσιών.

Ο κ. Γεραπετρίτης επισήμανε τη σημασία του Ψηφίσματος 1325 του Συμβουλίου Ασφαλείας, υπογραμμίζοντας ότι είναι πιο επίκαιρο από ποτέ, λόγω της επιδείνωσης των επιπτώσεων των συγκρούσεων στις γυναίκες, του περιορισμού των δικαιωμάτων τους σε πολλές περιοχές και των νέων κινδύνων που προκύπτουν από την τεχνολογία, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης.

Αναφερόμενος στην προσωπική του ακαδημαϊκή πορεία, σημείωσε ότι αφιέρωσε σημαντικό μέρος της 25ετούς σταδιοδρομίας του στην έρευνα για τις πολιτικές ισότητας και μη διακρίσεων, τονίζοντας πως «οι κοινωνίες δεν μπορούν να επιβιώσουν και να ακμάσουν, χωρίς την αποτελεσματική προστασία των γυναικών και την ουσιαστική συμμετοχή τους σε όλα τα επίπεδα της ανθρώπινης αλληλεπίδρασης».

Λογοδοσία και κυρώσεις για τη σεξουαλική και έμφυλη βία

Ο υπουργός Εξωτερικών έθεσε ως ύψιστη προτεραιότητα την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών των γυναικών και κοριτσιών, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική ισότητα όσο εκατομμύρια γυναίκες εξακολουθούν να υφίστανται παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους.

Τόνισε: «Καταδικάζουμε απερίφραστα όλες τις παραπάνω πράξεις και ζητούμε τη λογοδοσία των δραστών». Υπογράμμισε επίσης τον ρόλο των Επιτροπών Κυρώσεων του ΟΗΕ, ώστε η σεξουαλική και έμφυλη βία να αποτελεί αυτοτελές κριτήριο καταχώρισης σε όλα τα καθεστώτα κυρώσεων.

Για τα θύματα και τις επιζώσες, ζήτησε απρόσκοπτη πρόσβαση σε υπηρεσίες σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας και ψυχοκοινωνική υποστήριξη, με επίκεντρο τις επιζώσες και σεβασμό στα δικαιώματα, την αξιοπρέπεια, την ασφάλεια και την εμπιστευτικότητα.

Ουσιαστική συμμετοχή πέρα από τις ποσοστώσεις

Ο κ. Γεραπετρίτης επεσήμανε τον καθοριστικό ρόλο των γυναικών στην οικοδόμηση της ειρήνης, σημειώνοντας ότι οι ειρηνευτικές διαδικασίες είναι πιο αποτελεσματικές και διαρκούν περισσότερο όταν οι γυναίκες συμμετέχουν ενεργά.

Επανέλαβε την έκκληση του Γενικού Γραμματέα για συμμετοχή των γυναικών σε ποσοστό τουλάχιστον ενός τρίτου σε διαμεσολαβητικές και ειρηνευτικές διαδικασίες, ζητώντας επαρκή, προβλέψιμη και βιώσιμη χρηματοδότηση για τις γυναίκες και τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών που συμβάλλουν στην ειρήνη.

Τόνισε ότι η συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική και στις θέσεις λήψης αποφάσεων πρέπει να είναι ουσιαστική και να μην περιορίζεται στην τυπική εκπλήρωση ποσοστώσεων. Επισήμανε επίσης ότι οι απόπειρες εκφοβισμού ή δυσφήμησής τους στον δημόσιο και ψηφιακό χώρο «δεν μπορούν να γίνουν ανεκτές».

Οι εθνικές δράσεις της Ελλάδας

Σε ό,τι αφορά τις ελληνικές πρωτοβουλίες, ο υπουργός Εξωτερικών επαναβεβαίωσε τη δέσμευση για εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια, καθώς και για ενσωμάτωση της ισότητας των φύλων στα ετήσια σχέδια δράσης όλων των υπουργείων.

Εξήγησε ότι η ελληνική προσέγγιση ενσωματώνει οριζόντια τη διάσταση του φύλου στις πολιτικές και στους προϋπολογισμούς της κεντρικής κυβέρνησης, συμβάλλοντας στη δικαιότερη κατανομή των πόρων και στην άρση εμποδίων για τις γυναίκες στη δημόσια και πολιτική ζωή.

Σε διεθνές επίπεδο, ανέφερε ότι η Ελλάδα στηρίζει τη σύνδεση της διαμεσολάβησης υψηλού επιπέδου με τις εμπειρίες των τοπικών κοινοτήτων και την ενίσχυση της συμμετοχής γυναικών, νέων, θρησκευτικών ηγετών και εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών. Υποστηρίζει επίσης την ενίσχυση των οργανωτικών και τεχνικών ικανοτήτων των τοπικών οργανώσεων για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση πρωτοβουλιών ειρήνης με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και τη διάσταση του φύλου.

Οι προκλήσεις της ψηφιακής εποχής

Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε την ανάγκη αντιμετώπισης των νέων μορφών έμφυλης βίας που διευκολύνονται από την τεχνολογία, καθώς και των επιβλαβών αφηγημάτων που υπονομεύουν τη συμμετοχή των γυναικών στη δημόσια ζωή.

Υπογράμμισε τη σημασία της καταπολέμησης της ατιμωρησίας για θηριωδίες και εγκλήματα εις βάρος γυναικών και κοριτσιών. Όπως ανέφερε, «η εφαρμογή της Ατζέντας για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια κατά την επόμενη εικοσιπενταετία συμπίπτει με την εποχή της ψηφιακής επανάστασης», καλώντας για συλλογική ευθύνη στη διασφάλιση εφοδίων, προστασίας και ουσιαστικής συμμετοχής των γυναικών και κοριτσιών στις αποφάσεις για το μέλλον τους.

Στην εισαγωγή της παρέμβασής του, ο κ. Γεραπετρίτης εξέφρασε την εκτίμηση της Ελλάδας προς τον Γενικό Γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες για τη συμβολή του στη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια και για την προσήλωσή του στο Διεθνές Δίκαιο και τον Χάρτη του ΟΗΕ. Επανέλαβε επίσης τη στήριξη της Ελλάδας στην εντολή της UN Women και ευχαρίστησε την εκτελεστική διευθύντριά της, Σίμα Μπαχούς, και την εκπρόσωπο της κοινωνίας των πολιτών, Ταμάνα Ζαριάμπ Παριάνι, για τις τοποθετήσεις τους.