Η Ουκρανία τιμά σήμερα την 40ή επέτειο της πυρηνικής καταστροφής στο Τσερνόμπιλ, με εκδηλώσεις μνήμης που πραγματοποιούνται στον χώρο του πρώην πυρηνικού σταθμού της Σοβιετικής Ένωσης στη βόρεια χώρα. Η τραγωδία του 1986 παραμένει σημείο αναφοράς για την παγκόσμια πυρηνική ασφάλεια και την περιβαλλοντική πολιτική.
Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα παραστεί σε τελετή στον σταθμό, όπου εφαρμόζονται αυστηρά μέτρα ασφαλείας λόγω της συνεχιζόμενης από το 2022 εισβολής της Ρωσίας και της εγγύτητας του Τσερνόμπιλ στη Λευκορωσία, στενή σύμμαχο της Μόσχας. Η παρουσία του αναμένεται να δώσει έμφαση στη σημασία της ιστορικής μνήμης εν μέσω πολέμου.
Στο Κίεβο και σε άλλες πόλεις οργανώνονται εκδηλώσεις προς τιμήν των θυμάτων της καταστροφής του 1986. Οι δράσεις περιλαμβάνουν σιγή μνήμης, εκθέσεις, συναυλίες, προβολές ταινιών και καταθέσεις στεφάνων, με στόχο τη διατήρηση της συλλογικής συνείδησης γύρω από το γεγονός.
Αντίστοιχες τελετές μνήμης θα πραγματοποιηθούν στη Λευκορωσία, τη Ρωσία και άλλες πρώην σοβιετικές δημοκρατίες. Εκατοντάδες χιλιάδες εργάτες από όλη τη Σοβιετική Ένωση είχαν κινητοποιηθεί τότε στο Τσερνόμπιλ για να περιορίσουν τη ραδιενεργό μόλυνση, σε μια από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις απορρύπανσης στην ιστορία.
Η καταστροφή του 1986
Στις 26 Απριλίου 1986, μια δοκιμή στον πυρηνικό σταθμό του Τσερνόμπιλ, στην τότε Σοβιετική Δημοκρατία της Ουκρανίας, βγήκε εκτός ελέγχου. Ο αντιδραστήρας αριθμός τέσσερα υπέστη καταστροφική βλάβη, απελευθερώνοντας τεράστιες ποσότητες ραδιενεργού υλικού στην ατμόσφαιρα.
Τα ραδιενεργά νέφη εξαπλώθηκαν σε τμήματα της βόρειας και της δυτικής Ευρώπης, με τη Λευκορωσία και τη δυτική Ρωσία να πλήττονται περισσότερο. Ο κατεστραμμένος αντιδραστήρας συνέχισε να εκπέμπει ραδιενέργεια για μήνες, επιδεινώνοντας τις περιβαλλοντικές συνέπειες.
Ειδικοί εκτιμούν ότι δεκάδες χιλιάδες θάνατοι συνδέονται με την καταστροφή, ενώ περισσότεροι από 100.000 άνθρωποι απομακρύνθηκαν από τη ζώνη αποκλεισμού των 30 χιλιομέτρων γύρω από τον σταθμό. Ο πυρηνικός σταθμός του Τσερνόμπιλ έχει πλέον τεθεί εκτός λειτουργίας, παραμένοντας σύμβολο των κινδύνων της πυρηνικής ενέργειας και της ανάγκης για διεθνή συνεργασία στην ασφάλεια.