Η πολιτική σκηνή του Ισραήλ τα τελευταία χρόνια χαρακτηρίζεται από συνεχείς βουλευτικές εκλογές χωρίς ξεκάθαρη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, διαβουλεύσεις για σχηματισμό κυβέρνησης και συχνές επιστροφές στις κάλπες. Σε λιγότερο από επτά χρόνια, έχουν διεξαχθεί έξι εκλογικές αναμετρήσεις, σύμφωνα με τα πρόσφατα εκλογικά δεδομένα.
Μετά τη φετινή ψηφοφορία, το Ισραήλ παραμένει χωρίς σαφή νικητή. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου διατηρεί τον ρόλο του υπηρεσιακού πρωθυπουργού, ενώ η αντιπολίτευση προσπαθεί να ανατρέψει την κυριαρχία του.
Με την επίσημη ανακοίνωση των αποτελεσμάτων να αναμένεται την ερχόμενη εβδομάδα, ο πρόεδρος του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτσογκ θα ξεκινήσει διαβουλεύσεις με τους εκπροσώπους των κομμάτων. Στη συνέχεια, θα επιλέξει τον υποψήφιο που θεωρεί ότι μπορεί να σχηματίσει κυβέρνηση.
Εάν αποτύχει ο πρώτος εντολοδόχος, η εντολή μπορεί να δοθεί σε δεύτερο πρόσωπο ή ακόμα και σε τρίτο, εφόσον το επιλέξει η Κνεσέτ. Η όλη διαδικασία έχει χρονικό ορίζοντα περίπου 100 ημερών. Σε περίπτωση αδιεξόδου, προκηρύσσονται νέες εκλογές.
Ο πρόεδρος του Ισραήλ τόνισε πρόσφατα ότι πρέπει να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για να αποφευχθεί μια νέα εκλογική αναμέτρηση και κάλεσε τα κόμματα σε διαβουλεύσεις με ανοιχτό πνεύμα.
Σενάρια σχηματισμού κυβέρνησης
Το Λικούντ του Νετανιάχου, που εξασφάλισε τις περισσότερες έδρες στην 120μελή Κνεσέτ, θα μπορούσε να σχηματίσει κυβέρνηση με κεντρώα και δεξιά κόμματα όπως το Yashar του Γκάντι Άιζενκοτ, το Israel Beiteinu του Αβίγκντορ Λίμπερμαν και το Yesh Atid του Ναφτάλι Μπένετ.
Ένας τέτοιος συνασπισμός θα διέθετε πλειοψηφία 66 εδρών. Ωστόσο, αυτό το σενάριο απαιτεί από τον Νετανιάχου να αποστασιοποιηθεί από τους παραδοσιακούς του συμμάχους, δηλαδή τα ακροδεξιά και υπερορθόδοξα κόμματα, και από τα κόμματα της αντιπολίτευσης να αναθεωρήσουν τη βασική τους προεκλογική δέσμευση για απομάκρυνσή του.
Το ενδεχόμενο σχηματισμού κυβέρνησης εθνικής ενότητας θα εξεταστεί σοβαρότερα αν οι διαβουλεύσεις παραμείνουν άκαρπες για εβδομάδες. Επίσης, πιθανή αναζωπύρωση συγκρούσεων με το Ιράν ή άλλους περιφερειακούς αντιπάλους θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα.
Κυβέρνηση μειοψηφίας υπό τον Γκάντι Άιζενκοτ
Αν ο Ισαάκ Χέρτσογκ αναθέσει εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον Άιζενκοτ, θα μπορούσε να επιχειρήσει συνεργασία με το Yashar, το Yesh Atid, τους The Democrats και το Israel Beiteinu, με κοινοβουλευτική υποστήριξη από τα αραβικά κόμματα Ra'am και Joint List.
Σε αυτό το σενάριο, ο συνασπισμός θα διέθετε 48 έδρες και, με τις 10 των αραβικών κομμάτων, θα εξασφάλιζε πλειοψηφία 67 εδρών. Ωστόσο, μια τέτοια συνεργασία θα προκαλούσε αντιδράσεις σε σημαντικό μέρος της ισραηλινής κοινωνίας, ειδικά μετά τα γεγονότα της 7ης Οκτωβρίου.
Μέχρι στιγμής, μόνο το κεντροαριστερό κόμμα The Democrats έχει ζητήσει δημόσια τη συμμετοχή των αραβικών κομμάτων σε μελλοντική κυβέρνηση. Τα δύο αραβικά κόμματα έχουν εκφράσει τη διάθεση να συνεργαστούν με το στρατόπεδο Άιζενκοτ.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το κόμμα Ra'am συμμετείχε στην κυβέρνηση Μπένετ το 2021, σηματοδοτώντας την πρώτη φορά που ανεξάρτητο αραβικό κόμμα μπήκε σε κυβερνητικό συνασπισμό στο Ισραήλ. Η κυβέρνηση αυτή κατέρρευσε μετά από 18 μήνες.
Δεξιά-ακροδεξιά κυβέρνηση υπό τον Νετανιάχου
Ο συνασπισμός του Νετανιάχου έχει υποχωρήσει στις 53 έδρες από 64 στην προηγούμενη περίοδο, σύμφωνα με τα τρέχοντα αποτελέσματα. Ωστόσο, ο Νετανιάχου έχει αποδείξει στο παρελθόν ότι μπορεί να διασπάσει την αντιπολίτευση και να προσελκύσει μέλη άλλων κομμάτων, διατηρώντας την εξουσία του.
Το έχει πετύχει επανειλημμένα, πιο πρόσφατα και το 2022, όταν ως ηγέτης της αντιπολίτευσης κατάφερε να κερδίσει τις εκλογές. Τότε, ο αντίπαλός του συνασπισμός είχε μικρό προβάδισμα, καθιστώντας πιο εύκολη την αποσταθεροποίηση μέσω μετακινήσεων βουλευτών.