Η Σκιάθος βρίσκεται στο επίκεντρο ενός καινοτόμου ευρωπαϊκού προγράμματος που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Horizon Europe) και συντονίζεται από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (Εργαστήριο Υγειονομικής Τεχνολογίας). Στόχος του έργου είναι η αντιμετώπιση κρίσιμων περιβαλλοντικών προκλήσεων, όπως η λειψυδρία, οι δασικές πυρκαγιές και οι πλημμύρες.
Το πρόγραμμα, με τίτλο «NURISH», υλοποιείται με τη συμμετοχή του Δήμου Σκιάθου, της ΔΕΥΑ Σκιάθου, του Δήμου Δυτικής Λέσβου και της περιβαλλοντικής εταιρείας HYDRASPIS. Σκοπός του είναι η ενίσχυση της κλιματικής ανθεκτικότητας και της βιώσιμης ανάπτυξης σε αγροτικές και μικρές αστικές κοινότητες, μέσα από λύσεις βασισμένες στη φύση. Το έργο υποστηρίζει το όραμα της ΕΕ για ισχυρές, ανθεκτικές και ευημερούσες αγροτικές περιοχές έως το 2040, συμβάλλοντας στην καινοτομία, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη βιώσιμη γεωργία.
Η Σκιάθος ως κόμβος ανθεκτικότητας
Η Σκιάθος θα αποτελέσει έναν από τους βασικούς κόμβους ανθεκτικότητας στην Ευρώπη, μαζί με περιοχές στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Φινλανδία και την Κύπρο. Οι παρεμβάσεις του ΕΜΠ αφορούν την περιβαλλοντικά ορθή επεξεργασία αστικών λυμάτων και τη συλλογή όμβριων υδάτων για χρήση σε πυρασφάλεια και αγροτική άρδευση.
Το ερευνητικό έργο αναπτύσσεται σε δύο άξονες: την πυρασφάλεια και τη διαχείριση νερού για πυρόσβεση, με στόχο την ενίσχυση της επιχειρησιακής ετοιμότητας του νησιού. Ο καθηγητής της Σχολής Πολιτικών Μηχανικών του ΕΜΠ και συντονιστής του έργου, Συμεών Μαλαμής, εξηγεί ότι το έργο περιλαμβάνει τρεις κύριες παρεμβάσεις: διαχείριση λυμάτων, διοχέτευση μέρους της απορροής ρεμάτων για πυρασφάλεια και αξιοποίηση πλημμυρικών απορροών για αποθήκευση νερού.
Καινοτόμες τεχνολογίες βασισμένες στη φύση
Σύμφωνα με τον κ. Μαλαμή, πρόκειται για την πρώτη εφαρμογή φυσικού συστήματος διοχέτευσης νερού για πυρασφάλεια μέσω της τεχνολογίας των περατών τάφρων. Όπως εξηγεί, το νερό οδηγείται σε στραγγιστικά κανάλια, αποθηκεύεται σε δεξαμενές και αξιοποιείται για πυρόσβεση ή άρδευση, πληρώντας συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας.
Παράλληλα, αναπτύσσεται ένα σύστημα καθαρισμού αστικών λυμάτων που συνδυάζει τεχνητούς υγροβιότοπους και φωτοβολταϊκά, δημιουργώντας ένα ενεργειακά αυτόνομο μοντέλο επεξεργασίας και επαναχρησιμοποίησης νερού. Οι λύσεις αυτές, γνωστές ως nature-based solutions (NBS), εφαρμόζονται ήδη με επιτυχία σε περιοχές όπως η Άντισσα στη Δυτική Λέσβο.
Τοπική διάσταση και περιβαλλοντική προτεραιότητα
Ο δήμαρχος Σκιάθου, Θεόδωρος Τζούμας, υπογραμμίζει ότι η προστασία του περιβάλλοντος και η ορθολογική διαχείριση των πόρων αποτελούν βασική προτεραιότητα για το νησί. «Η Σκιάθος είναι ένα νησί που η φύση κυριαρχεί παντού… τα 2/3 της είναι χαρακτηρισμένα ως αισθητικό δάσος», σημειώνει, προσθέτοντας πως το έργο θα υλοποιηθεί στις περιοχές Κουκουναριές και Στήλες στην Ασέληνο.
Ο ίδιος επισημαίνει ότι μέσα από το πρόγραμμα θα αποκτηθεί πολύτιμη τεχνογνωσία, η οποία θα μπορεί να αξιοποιηθεί σε μεγαλύτερη κλίμακα. Παράλληλα, αναφέρεται σε δράσεις που ήδη υλοποιούνται, όπως το σχέδιο διαχείρισης κρίσεων του ΕΚΠΑ υπό τον καθηγητή Ευθύμη Λέκκα και το πρόγραμμα του Κόμβου Κλιματικής Αλλαγής και του ΕΛΙΑΜΕΠ για την ανθεκτικότητα του δήμου στην κλιματική κρίση.
Χρονοδιάγραμμα και προοπτικές
Όπως αναφέρει ο κ. Μαλαμής, ο πλήρης σχεδιασμός των λύσεων του προγράμματος «NURISH» αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος του έτους, ενώ η υλοποίηση των έργων προβλέπεται να έχει ολοκληρωθεί μέσα στο 2027. Ο στόχος είναι οι καινοτόμες αυτές εφαρμογές να γίνουν μέρος της συνείδησης των πολιτών και να αποτελέσουν πρότυπο για άλλες περιοχές της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
