Η Παγκόσμια Ημέρα Καταναλωτή, που τιμάται κάθε χρόνο στις 15 Μαρτίου, είναι αφιερωμένη στην προώθηση των δικαιωμάτων, της προστασίας και της ενδυνάμωσης των καταναλωτών. Ο θεσμός καθιερώθηκε το 1983 από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, σε ανάμνηση της ιστορικής ομιλίας του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι στις 15 Μαρτίου 1962, με την οποία τέθηκαν τα θεμέλια του σύγχρονου καταναλωτικού κινήματος.
Κάθε χρόνο, η 15η Μαρτίου αποκτά ιδιαίτερη σημασία μέσα στο εκάστοτε διεθνές περιβάλλον, το οποίο επηρεάζεται από πολεμικές συγκρούσεις, περιβαλλοντικές προκλήσεις και τις συνεχιζόμενες οικονομικές και γεωπολιτικές εξελίξεις. Για το 2026, η θεματολογία της Παγκόσμιας Ημέρας Καταναλωτή επικεντρώνεται στην ασφάλεια των προϊόντων και στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.
Σε σχετική ανακοίνωση, ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) υπογραμμίζει ότι «η ασφάλεια των τροφίμων συνδέεται άμεσα με θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, όπως το δικαίωμα στη ζωή, την υγεία και την προσωπική ασφάλεια». Όπως σημειώνεται, τα βιομηχανοποιημένα προϊόντα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας, ωστόσο η ασφάλειά τους δεν είναι πάντα δεδομένη. Όταν τα συστήματα ελέγχου παρουσιάζουν ελλείψεις, οι καταναλωτές μπορεί να υποστούν οικονομικές απώλειες, περιβαλλοντικές ζημιές, προβλήματα υγείας και, σε σοβαρότερες περιπτώσεις, ακόμη και απώλεια ζωής.
Ο ΕΦΕΤ επισημαίνει ότι «η αντιμετώπιση αυτών των κινδύνων απαιτεί συντονισμένη διασυνοριακή δράση, αυστηρότερη εφαρμογή της νομοθεσίας και στενότερη συνεργασία μεταξύ κυβερνήσεων, επιχειρήσεων και καταναλωτικών οργανώσεων». Η κάλυψη των κανονιστικών κενών προϋποθέτει την ενίσχυση της εφαρμογής διεθνών προτύπων ασφαλείας, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα προϊόντα πληρούν υψηλά ποιοτικά κριτήρια.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον Φορέα, είναι κρίσιμη η διασφάλιση της ασφάλειας τόσο στις διαδικτυακές όσο και στις παραδοσιακές αγορές. Απαιτείται η ενδυνάμωση των καταναλωτών ώστε να λαμβάνουν ενημερωμένες αποφάσεις, να αισθάνονται ασφαλείς στις αγορές τους και να ενισχύεται η συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων και κυβερνήσεων για τη δημιουργία αποτελεσματικών μηχανισμών και πρωτοκόλλων ασφάλειας.