Η Ελλάδα αντιμετώπισε με επιτυχία το σοκ που προκάλεσε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, διατηρώντας ενισχυμένη δημοσιονομική βιωσιμότητα και χρηματοπιστωτική σταθερότητα, σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) στο πλαίσιο της διαβούλευσης του άρθρου 4.
Το ΔΝΤ επισημαίνει ότι οι ισχυρές επενδύσεις και οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις στο πλαίσιο του προγράμματος Next Generation EU (Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας) στηρίζουν την ανάπτυξη, η οποία αναμένεται να διαμορφωθεί στο 1,8% το 2026.
Οι πρόσφατες παρεμβάσεις για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής έχουν διευρύνει τη φορολογική βάση, δημιουργώντας δημοσιονομικό χώρο για στήριξη των νοικοκυριών και ταυτόχρονα συμβάλλοντας στη μείωση του δημόσιου χρέους.
Οι βασικές διαπιστώσεις της έκθεσης
Σύμφωνα με το Ταμείο, ο συνδυασμός κατάλληλων μακροοικονομικών και χρηματοπιστωτικών πολιτικών αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διατήρηση της σταθερότητας και τη στήριξη μιας ισορροπημένης και βιώσιμης ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα.
Παράλληλα, το ΔΝΤ υπογραμμίζει ότι το ενεργειακό σοκ από τον πόλεμο παραμένει σημαντικό εμπόδιο, ωστόσο οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις στο πλαίσιο του NGEU λειτουργούν ως αντίβαρο. Το Πρόγραμμα Αξιολόγησης του Χρηματοπιστωτικού Τομέα (FSAP) για το 2026 διαπιστώνει ότι οι συστημικοί κίνδυνοι παραμένουν διαχειρίσιμοι.
Η ανάπτυξη του ΑΕΠ προβλέπεται να επιβραδυνθεί στο 1,8% το 2026, καθώς οι υψηλές τιμές ενέργειας και η μειωμένη εξωτερική ζήτηση επηρεάζουν την ιδιωτική κατανάλωση και τον τουρισμό. Μεσοπρόθεσμα, η ανάπτυξη εκτιμάται στο 1,5%, επηρεαζόμενη από τη γήρανση του πληθυσμού και τη χαμηλή παραγωγικότητα.
Εκτίμηση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΝΤ
Οι Εκτελεστικοί Διευθυντές του ΔΝΤ εξέφρασαν ικανοποίηση για τη σταθερή πορεία της ελληνικής οικονομίας, τη βελτίωση της φορολογικής αξιοπιστίας και τη χρηματοπιστωτική ανθεκτικότητα. Αναγνώρισαν ότι, παρά τις πιέσεις από τις ενεργειακές τιμές και τον πόλεμο, οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις του NGEU στηρίζουν την ανάπτυξη.
Επισήμαναν τη θετική πορεία των δημόσιων οικονομικών, αλλά σημείωσαν ότι οι αδυναμίες στους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα και τα διαρθρωτικά εμπόδια περιορίζουν τις προοπτικές ανάπτυξης. Τόνισαν την ανάγκη για κατάλληλο μείγμα πολιτικής, ώστε να διασφαλιστεί η σταθερότητα και να ενισχυθεί η παραγωγικότητα.
Το ΔΝΤ επαίνεσε τη συνεχή δημοσιονομική πειθαρχία και τις μεταρρυθμίσεις κατά της φοροδιαφυγής, οι οποίες επιτρέπουν τη στοχευμένη στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στις αυξημένες τιμές ενέργειας. Παράλληλα, συνέστησε τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων και την πλήρη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων για τη συνέχιση των δημόσιων επενδύσεων.
Μεταρρυθμίσεις και προοπτικές
Οι Διευθυντές του Ταμείου πρότειναν την περαιτέρω ενίσχυση των δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων, τη συνεχή βελτίωση της ποιότητας των τραπεζικών κεφαλαίων και την ενίσχυση της εποπτείας των διαχειριστών πιστώσεων. Ενθάρρυναν επίσης την επιτάχυνση της επίλυσης μη εξυπηρετούμενων δανείων εκτός τραπεζικού συστήματος.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη για φιλόδοξες διαρθρωτικές αλλαγές που θα ενισχύσουν την παραγωγικότητα, θα βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητα και θα μειώσουν τα ελλείμματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Η προώθηση της ψηφιακής μεταρρύθμισης και η μείωση των διοικητικών βαρών θεωρούνται κρίσιμες για την ανάπτυξη.
Τέλος, οι Διευθυντές σημείωσαν ότι η ολοκλήρωση της Ενιαίας Αγοράς της ΕΕ και η υιοθέτηση αποτελεσματικών στεγαστικών πολιτικών μπορούν να ενισχύσουν την κοινωνική συνοχή και την οικονομική ανθεκτικότητα, ενώ τα βήματα προς την ενεργειακή ασφάλεια κρίνονται ιδιαίτερα θετικά.