Η αγορά ιδιωτικών παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών στην Ελλάδα παρουσίασε ανάπτυξη 2,4% κατά το σχολικό έτος 2024-2025, σύμφωνα με τη νέα κλαδική μελέτη της ICAP CRIF.
Η αύξηση αυτή αποδίδεται κυρίως στην αναπροσαρμογή των διδάκτρων, με τους ιδιωτικούς σταθμούς να διατηρούν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έναντι των δημόσιων δομών.
Ο κλάδος των ιδιωτικών παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών συνδέεται στενά με την ανάγκη για αξιόπιστες και ευέλικτες υπηρεσίες προσχολικής αγωγής. Οι αυξημένες εργασιακές απαιτήσεις των γονέων και η ενισχυμένη συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας τροφοδοτούν τη ζήτηση για οργανωμένες δομές φροντίδας.
Η επιλογή σταθμού καθορίζεται από παράγοντες όπως η τοποθεσία, η λειτουργικότητα των χώρων, το κόστος και η φήμη κάθε δομής. Ο κλάδος αποτελείται κυρίως από μικρές ανεξάρτητες μονάδες που λειτουργούν τοπικά, ενώ αρκετοί σταθμοί διαθέτουν και τμήμα νηπιαγωγείου. Ορισμένα μεγάλα εκπαιδευτήρια καλύπτουν ολόκληρο το φάσμα της εκπαίδευσης.
Κατακερματισμένη αγορά με μικρή οικονομική κλίμακα
Η Σταματίνα Παντελαίου, διευθύντρια Κλαδικών Μελετών & Εκδόσεων της ICAP CRIF, επισημαίνει ότι στην Ελλάδα λειτουργούν περίπου 1.220 ιδιωτικοί παιδικοί και βρεφονηπιακοί σταθμοί, οι περισσότεροι από τους οποίους εκπροσωπούνται από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιωτικών Παιδικών Σταθμών (ΠΟΣΙΠΣ).
Μόλις 68 δομές παρουσίασαν κύκλο εργασιών άνω των 400 χιλ. ευρώ το 2024, ενώ οι περισσότερες απασχολούν λιγότερους από 50 εργαζομένους. Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν τον έντονο κατακερματισμό και τη μικρή οικονομική κλίμακα του κλάδου.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι επιχειρήσεις επικεντρώνονται στην παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών, επιχειρώντας να αντιμετωπίσουν τις πιέσεις που προκαλεί η υπογεννητικότητα — τον σημαντικότερο παράγοντα απειλής για τη μελλοντική ανάπτυξη.
Οικονομικές πιέσεις και μεταβολές στη ζήτηση
Ο Σπύρος Τσαβαλάς, Consultant της Διεύθυνσης Κλαδικών Μελετών και Εκδόσεων της ICAP CRIF, ο οποίος επιμελήθηκε τη μελέτη, υπογραμμίζει ότι η προσχολική εκπαίδευση αποτελεί κρίσιμο στάδιο ανάπτυξης των παιδιών, καθώς ενισχύει τόσο τις γνωστικές όσο και τις κοινωνικοσυναισθηματικές δεξιότητές τους.
«Ωστόσο, η εντεινόμενη οικονομική πίεση στα νοικοκυριά, σε συνδυασμό με την αύξηση του λειτουργικού κόστους των σταθμών, δημιουργεί σημαντικές προκλήσεις για τις οικογένειες.
Σε αυτό το πλαίσιο, αρκετοί γονείς αναζητούν πιο οικονομικές επιλογές και συχνά επιστρέφουν στη λύση της φύλαξης από παππούδες και γιαγιάδες, η οποία θεωρείται πιο ευέλικτη, αξιόπιστη και χωρίς άμεσο κόστος».
Αύξηση εσόδων αλλά περιορισμένη συγκέντρωση αγοράς
Κατά το σχολικό έτος 2024-2025, περίπου 55.000 παιδιά φιλοξενήθηκαν σε ιδιωτικούς παιδικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς. Η συνολική αξία της αγοράς αυξήθηκε κατά 2,4% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, κυρίως λόγω της ανόδου των διδάκτρων.
Παρά την ανάπτυξη, η μελέτη αναφέρει ότι η υψηλή διασπορά και ο έντονος ανταγωνισμός δεν επιτρέπουν τη συγκέντρωση σημαντικών μεριδίων αγοράς. Ενδεικτικά, οι 16 μεγαλύτερες επιχειρήσεις απέσπασαν συνολικά μόλις το 2,5% της αγοράς.
Θετικά χρηματοοικονομικά αποτελέσματα
Η ανάλυση ενός δείγματος 31 επιχειρήσεων του κλάδου για την περίοδο 2020-2024 έδειξε ανοδική πορεία τόσο στον συνολικό κύκλο εργασιών όσο και στα σωρευτικά EBITDA. Η αύξηση του τελευταίου έτους (2023-2024) ανήλθε σε 14,6% και 15,6% αντίστοιχα, καταδεικνύοντας τη σταδιακή ενίσχυση της οικονομικής επίδοσης του κλάδου.