Ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Moody's Ratings προχώρησε σε αναβάθμιση των προοπτικών του ελληνικού αξιόχρεου σε θετικές από σταθερές, επιβεβαιώνοντας παράλληλα τη διατήρηση της επενδυτικής βαθμίδας Baa3. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Moody's, η συνεχής εστίαση των Αρχών σε διαρθρωτικές οικονομικές και θεσμικές μεταρρυθμίσεις ενισχύει την οικονομική και δημοσιονομική ανθεκτικότητα της χώρας, «υπερβαίνοντας τις τρέχουσες προσδοκίες» του οίκου.
Όπως σημειώνεται, αυτή η αυξημένη ανθεκτικότητα ενδέχεται να οδηγήσει σε βελτίωση των διαρθρωτικών ρυθμών ανάπτυξης της Ελλάδας. Επιπλέον, η ενισχυμένη ανθεκτικότητα θα βοηθήσει την κυβέρνηση να διατηρήσει την πορεία μείωσης του δημόσιου χρέους, μεταξύ άλλων μέσω της συνέχισης της πρόωρης αποπληρωμής χρέους που δημιουργήθηκε κατά την περίοδο της κρίσης.
Οι θετικές προοπτικές, σύμφωνα με τον Moody's, «αντανακλούν επίσης την αυξανόμενη, αν και όχι ακόμη βέβαιη, εμπιστοσύνη ότι τα πρόσφατα δημοσιονομικά οφέλη, συμπεριλαμβανομένης της πολιτικής συναίνεσης υπέρ της διατήρησης της πορείας μείωσης του χρέους, θα αποδειχθούν ανθεκτικά στις διακυμάνσεις του οικονομικού κύκλου».
Η επιβεβαίωση της βαθμίδας «Baa3» για την Ελλάδα βασίζεται στο σταθερό ιστορικό μεταρρυθμίσεων, τους ευνοϊκούς διαρθρωτικούς δείκτες βιωσιμότητας του χρέους, καθώς και στις σημαντικές βελτιώσεις στα δημόσια οικονομικά. Ωστόσο, λαμβάνονται υπόψη και οι διαρθρωτικές προκλήσεις, όπως το υψηλό δημόσιο χρέος, τα μεγάλα εξωτερικά ελλείμματα, η μέτρια παραγωγικότητα και το σημαντικό απόθεμα προβληματικών δανείων εκτός τραπεζικού συστήματος, που επιβαρύνουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Αιτιολόγηση της αξιολόγησης
Ο Moody's επισημαίνει ότι οι διαρκείς διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις των Αρχών συμβάλλουν στη χαλάρωση μακροχρόνιων περιορισμών στις επενδύσεις και την κατανομή πόρων, προσελκύοντας περισσότερη δραστηριότητα στην επίσημη οικονομία. Οι ιδιωτικές επενδύσεις ενισχύονται, με φόντο βελτιώσεις στη φορολογική διοίκηση, την αδειοδότηση επιχειρήσεων, το πτωχευτικό καθεστώς, τις δικαστικές διαδικασίες, τη διαχείριση γης, τον χωροταξικό σχεδιασμό, τη φορολογία εργασίας και την πολιτική δεξιοτήτων.
Παρατηρείται επίσης αύξηση της ένταξης των επιχειρήσεων στην επίσημη οικονομία, γεγονός που συνδέεται με την ενίσχυση της απασχόλησης, των εξαγωγών και τη βελτίωση των ισολογισμών του ιδιωτικού τομέα. Όπως τονίζει ο Moody's, «η ισχύς των ενδείξεων ποικίλλει ανάλογα με τους τομείς των μεταρρυθμίσεων και παραμένει αβέβαιη σε αρκετούς από αυτούς, αλλά το εύρος αυτών των θετικών σημάτων αυξάνει την πιθανότητα το σωρευτικό τους αποτέλεσμα να αποδειχθεί σημαντικό για το πιστωτικό προφίλ της Ελλάδας».
Το αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας έχει αποκτήσει πιο επενδυτικό χαρακτήρα, ενισχύοντας την παραγωγικότητα. Η αύξηση των επενδύσεων αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στον ιδιωτικό τομέα, με τη στήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας να λειτουργεί συμπληρωματικά. Η σύνθεση των άμεσων ξένων επενδύσεων παρουσιάζει μικρότερη εξάρτηση από τον τομέα των ακινήτων.
Η διάρθρωση του επιχειρηματικού τομέα γίνεται ολοένα και πιο ευνοϊκή για την παραγωγικότητα και την αύξηση των εξαγωγών, αν και τα επίπεδα παραμένουν μέτρια σε σύγκριση με άλλες χώρες της ευρωζώνης. Η μεταβολή αυτή διαφαίνεται στην αυξανόμενη συμβολή δραστηριοτήτων έντασης γνώσης και στη διεύρυνση του μεριδίου των μεγαλύτερων επιχειρήσεων στην ακαθάριστη προστιθέμενη αξία. Παράλληλα, αναπτύσσεται η μεταποίηση υψηλής τεχνολογίας και οι εξαγωγές χρηματοοικονομικών και επαγγελματικών υπηρεσιών.
Ισχυροί δημοσιονομικοί θεσμοί
Το βασικό σενάριο για την πορεία του ελληνικού χρέους παραμένει σύμφωνο με τις προσδοκίες του Moody's κατά την αναβάθμιση του Μαρτίου 2025. Η διατήρηση ισχυρής ονομαστικής ανάπτυξης, τα μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα και η ενεργή χρήση των ταμειακών διαθεσίμων για αποπληρωμή χρέους οδηγούν σε ταχεία μείωση του δείκτη χρέους προς το ΑΕΠ.
Συγκεκριμένα, ο δείκτης χρέους αναμένεται να υποχωρήσει στο 146,1% του ΑΕΠ το 2025, από 154,2% το 2024 και 209,4% το 2020, με περαιτέρω μείωση στο 120% έως το 2030. Αυτή η πορεία βασίζεται σε ολοένα και πιο σταθερά θεσμικά θεμέλια, υποδεικνύοντας διατηρήσιμη μείωση του χρέους καθ' όλη τη διάρκεια του οικονομικού κύκλου.
Η ψηφιοποίηση συναλλαγών και απασχόλησης έχει περιορίσει τις δυνατότητες υποδήλωσης εσόδων, συμβάλλοντας σε διαρκείς βελτιώσεις στην είσπραξη φορολογικών εσόδων. Το εκτιμώμενο κενό συμμόρφωσης στον ΦΠΑ μειώθηκε σε περίπου 9% το 2024, εναρμονιζόμενο με τον μέσο όρο της ΕΕ.
Η Ελλάδα αξιοποίησε την ισχυρή δημοσιονομική επίδοση για την επιτάχυνση της αποπληρωμής του δημόσιου χρέους που δημιουργήθηκε κατά την περίοδο της κρίσης. Η κυβέρνηση προχώρησε σε πρόωρη αποπληρωμή 5,3 δισ. ευρώ στα τέλη του 2025 και σχεδιάζει περαιτέρω αποπληρωμές έως τα τέλη του 2026. Αυτή η στρατηγική, σύμφωνα με τον Moody's, καταδεικνύει τη συνεχή δέσμευση για μείωση του χρέους και υποδηλώνει ενίσχυση των δημοσιονομικών θεσμών.
Επιβεβαίωση του αξιόχρεου Baa3
Η αξιολόγηση Baa3 για την Ελλάδα στηρίζεται στο ισχυρό ιστορικό μεταρρυθμίσεων, τη δυναμική ανάπτυξη και τη γρήγορη μείωση του δημόσιου χρέους. Ωστόσο, ο οίκος επισημαίνει ότι παραμένουν διαρθρωτικές προκλήσεις, όπως η αρνητική καθαρή διεθνής επενδυτική θέση και οι μακροπρόθεσμες δημογραφικές πιέσεις που επηρεάζουν την προσφορά εργασίας και την αναπτυξιακή δυναμική.
Παρά τη βελτίωση στους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα και τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων στις τράπεζες, σημαντικό μέρος προβληματικού χρέους εξακολουθεί να υφίσταται στην οικονομία, επιβαρύνοντας το αναπτυξιακό δυναμικό. Αναφορικά με τη δημοσιονομική ισχύ της κυβέρνησης, τα επίπεδα του ελληνικού χρέους θα παραμείνουν από τα υψηλότερα διεθνώς μέχρι το τέλος της δεκαετίας, παρά την πρόωρη αποπληρωμή χρέους.
Ωστόσο, η δομή του χρέους περιορίζει την έκθεση της Ελλάδας σε παγκόσμια άνοδο των επιτοκίων, συμβάλλοντας στη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
