ΟΗΕ: Η Ελλάδα ζητά ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ

Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ πραγματοποίησε ενημέρωση στο πλαίσιο του θέματος της ημερήσιας διάταξης «Μη Διάδοση», με αντικείμενο την εφαρμογή της Απόφασης 2231 της 20ής Ιουλίου 2015, που ενέκρινε το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (JCPOA) για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Τη συνεδρίαση ζήτησαν το Μπαχρέιν και τα πέντε ευρωπαϊκά μέλη του Συμβουλίου (E5): η Δανία, η Γαλλία, η Ελλάδα, η Λετονία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Η Ρωσία και η Κίνα υποστήριξαν ότι η Απόφαση 2231 δεν ισχύει πλέον μετά τη λήξη της εντολής της τον Οκτώβριο 2025, λόγω των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στο Ιράν. Αντίθετα, η πλειονότητα των μελών του Συμβουλίου εκτίμησε ότι οι κυρώσεις εξακολουθούν να ισχύουν, επισημαίνοντας πως ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) έχει χάσει τη δυνατότητα πλήρους εποπτείας του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η απώλεια πρόσβασης του ΔΟΑΕ προκαλεί σοβαρές ανησυχίες για τη διάδοση πυρηνικών όπλων, ενώ οι εσωτερικές διαιρέσεις στο Συμβούλιο για τις κυρώσεις υπονομεύουν την ενιαία αντίδραση της διεθνούς κοινότητας.

Η θέση της Ελλάδας και των ευρωπαϊκών χωρών

Τα περισσότερα κράτη-μέλη του Συμβουλίου τόνισαν ότι η διπλωματική οδός παραμένει ανοικτή μέσω του μνημονίου μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Ωστόσο, το Ιράν καλείται να αποκαταστήσει τις επιθεωρήσεις, να περιορίσει την κλιμάκωση και να τηρήσει τις υποχρεώσεις του, διαφορετικά η ένταση θα αυξηθεί.

Η Ελλάδα επανέλαβε την αταλάντευτη δέσμευσή της στην παγκόσμια αρχιτεκτονική μη διάδοσης, υπογραμμίζοντας ότι το Ιράν πρέπει να δεσμευτεί σε μια αποκλειστικά ειρηνική πυρηνική πολιτική. Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος, πρέσβυς κ. Μπαλτά, επισήμανε ότι μόνο μια συνολική λύση μέσω διαπραγματεύσεων μπορεί να οδηγήσει σε αξιόπιστη, επαληθεύσιμη και διαρκή ειρήνη.

Η Ελλάδα δήλωσε επίσης πλήρη αλληλεγγύη προς το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και άλλες χώρες της περιοχής που πλήττονται από επιθέσεις, ζητώντας την πλήρη αποκατάσταση της ασφάλειας στα Στενά του Ορμούζ.

Θέσεις ΗΠΑ και Γαλλίας

Η Αναπληρώτρια Μόνιμη Αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών, πρέσβης Τάμι Μπρους, δήλωσε ότι «οι ηγέτες του Ιράν έχουν μια ιστορική ευκαιρία να μεταμορφώσουν τη χώρα τους». Παράλληλα, υπογράμμισε πως, αν και «η πόρτα της διπλωματίας παραμένει ανοικτή», οι ΗΠΑ θα καταστήσουν το Ιράν υπόλογο για παραβιάσεις της διεθνούς ειρήνης.

Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Γαλλίας, Ζερόμ Μποναφόν, κατηγόρησε το Ιράν για επαναλαμβανόμενες παραβιάσεις των δεσμεύσεών του στο πλαίσιο της JCPOA. Χαρακτήρισε το πρόσφατο μνημόνιο κατανόησης με τις ΗΠΑ «ένα πρώτο θετικό βήμα», που προβλέπει παύση εχθροπραξιών και επανέναρξη διαπραγματεύσεων για τη μη διάδοση πυρηνικών όπλων.

Η έκθεση του ΟΗΕ και οι επισημάνσεις του ΔΟΑΕ

Η Αναπληρώτρια Γενική Γραμματέας για Πολιτικές Υποθέσεις, Ρόζμαρι Ντι Κάρλο, παρουσίασε την πρόσφατη έκθεση του Γενικού Γραμματέα (19 Ιουνίου 2026) για την Απόφαση 2231. Σύμφωνα με την έκθεση, ο ΔΟΑΕ δεν έχει πραγματοποιήσει επιτόπιες επαληθεύσεις στο Ιράν, γεγονός που έχει οδηγήσει σε απώλεια της συνέχειας γνώσης για την κατάσταση των πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Η κ. Ντι Κάρλο σημείωσε ότι μετά τις επιθέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου 2026, ο Οργανισμός αντιμετωπίζει σημαντική επιδείνωση της δυνατότητας παρακολούθησης των δηλωμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Αντιδράσεις Γερμανίας και Ιράν

Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Γερμανίας, Ρίκλεφ Μποϊτίν, υπογράμμισε την ανάγκη για μια επαληθεύσιμη συμφωνία που θα αντιμετωπίζει τις ανησυχίες γύρω από τις πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν. Τόνισε ότι η άρση των κυρώσεων μπορεί να εξεταστεί μόνο εφόσον το Ιράν προβεί σε συγκεκριμένα και επαληθεύσιμα βήματα συμμόρφωσης.

Από την πλευρά του, ο Ιρανός Μόνιμος Αντιπρόσωπος, πρέσβης Αμίρ Ιραβανί, απέρριψε τη συνεδρίαση ως νομικά αβάσιμη, υποστηρίζοντας ότι η Απόφαση 2231 έληξε τον Οκτώβριο 2025. Εξήρε τη Ρωσία και την Κίνα για τη στάση τους και απέδωσε την κρίση στην αποχώρηση των ΗΠΑ από τη JCPOA και στις επιθέσεις κατά ιρανικών εγκαταστάσεων.

Ο Ιραβανί επανέλαβε ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι αποκλειστικά ειρηνικό και τελεί υπό την εποπτεία του ΔΟΑΕ, ενώ καταδίκασε τις πρόσφατες αμερικανικές επιθέσεις, δηλώνοντας πως το Ιράν θα τηρήσει το Μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ μόνο εφόσον υπάρξει πλήρης συμμόρφωση και από την Ουάσιγκτον.