Το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης που κατατέθηκε στη Βουλή, στοχεύει στον εκσυγχρονισμό της επαγγελματικής ασφάλισης και στη διεύρυνση των δυνατοτήτων συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης.
Η επαγγελματική ασφάλιση αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος και λειτουργεί συμπληρωματικά προς την υποχρεωτική δημόσια κοινωνική ασφάλιση. Προσφέρει στους εργαζόμενους πρόσθετες επιλογές συνταξιοδοτικής προστασίας και στις επιχειρήσεις ένα επιπλέον εργαλείο παροχών προς το προσωπικό τους.
Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις αναδιαμορφώνουν το υφιστάμενο πλαίσιο, με στόχο την απλοποίηση, τη βελτίωση της λειτουργικότητας και την ενίσχυση της προστασίας για τους ασφαλισμένους. Παράλληλα, διευρύνονται οι διαθέσιμες επιλογές τόσο για εργαζόμενους όσο και για επιχειρήσεις.
Όπως επισημαίνει η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, «η ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης αποτελεί μία σημαντική μεταρρύθμιση που διευρύνει τις επιλογές εργαζομένων και επιχειρήσεων. Με το νομοσχέδιο που καταθέσαμε στη Βουλή δημιουργούμε ένα πιο σύγχρονο, πιο λειτουργικό και πιο αξιόπιστο πλαίσιο συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής προστασίας. Δίνουμε στους εργαζόμενους περισσότερες δυνατότητες να ενισχύσουν τη συνταξιοδοτική τους προοπτική, ενώ ταυτόχρονα παρέχουμε στις επιχειρήσεις ένα ισχυρότερο εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης ανθρώπινου δυναμικού. Πρόκειται για μία μεταρρύθμιση με οφέλη για τους ασφαλισμένους, τις επιχειρήσεις και συνολικά για την ελληνική οικονομία».
Το νομοσχέδιο θεσπίζει ενιαίο κανονιστικό πλαίσιο για την επαγγελματική ασφάλιση, υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, με κοινές υποχρεώσεις και κίνητρα για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και τις ασφαλιστικές εταιρείες.
Στον πυρήνα του νομοσχεδίου περιλαμβάνονται τρεις βασικές αλλαγές: η διεύρυνση της πρόσβασης στην επαγγελματική ασφάλιση, η ενίσχυση των φορολογικών κινήτρων και η δυνατότητα μεταφοράς των ασφαλιστικών δικαιωμάτων.
Νέα εργαλεία και κίνητρα για επαγγελματική ασφάλιση
Η πρώτη παρέμβαση αφορά τη δημιουργία Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ανοιχτών Ομαδικών Ασφαλιστικών Προϊόντων Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης. Μέσω αυτών, διευκολύνεται η πρόσβαση στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης για μικρότερες επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες.
Η ρύθμιση λαμβάνει υπόψη τη δομή της ελληνικής οικονομίας, όπου κυριαρχούν επιχειρήσεις με περιορισμένο αριθμό εργαζομένων. Για πολλές από αυτές, η συμμετοχή σε προγράμματα συμπληρωματικής επαγγελματικής ασφάλισης ήταν έως σήμερα δύσκολη.
Η δεύτερη αλλαγή σχετίζεται με τα φορολογικά κίνητρα. Οι εισφορές στα συνταξιοδοτικά προγράμματα θα εκπίπτουν κατά 100%, ενώ αυξάνεται το ανώτατο όριο εισφορών. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες το όριο διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ ετησίως και για τους μισθωτούς στο 35% του ετήσιου εισοδήματός τους.
Επιπλέον, η φορολόγηση των παροχών αποσυνδέεται από τα έτη ασφάλισης και θα καθορίζεται με βάση την ηλικία εξόδου από το πρόγραμμα. Για έξοδο από το 62ο έως το 67ο έτος προβλέπεται συντελεστής 10% για την εφάπαξ παροχή και 5% για τη σύνταξη.
Για όσους αποχωρούν μετά το 67ο έτος, η φορολόγηση μειώνεται στο 5% για το εφάπαξ και στο 2,5% για τη σύνταξη. Καταργείται, επίσης, η φορολογική επιβάρυνση για εργαζόμενους που εντάσσονται στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία.
Η τρίτη παρέμβαση αφορά την πλήρη φορητότητα των ασφαλιστικών δικαιωμάτων, διασφαλίζοντας ότι η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης δεν οδηγεί σε απώλεια κατοχυρωμένων παροχών.
Σε επίπεδο ομαδικών προγραμμάτων, δίνεται η δυνατότητα μεταβίβασης από Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης σε άλλο Ταμείο, από Ταμείο σε Ανοιχτό Ομαδικό Ασφαλιστικό Προϊόν, καθώς και αντίστροφα ή μεταξύ αντίστοιχων ανοιχτών προϊόντων.
Ταυτόχρονα, θεσπίζεται η ατομική φορητότητα, επιτρέποντας στον εργαζόμενο που αλλάζει εργασία να μεταφέρει τα δικαιώματά του σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης. Η διαδικασία θα υπόκειται στις εποπτικές δικλίδες της Τράπεζας της Ελλάδος.
Οφέλη για εργαζόμενους, επιχειρήσεις και οικονομία
Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, το νέο πλαίσιο αναμένεται να διευκολύνει την πρόσβαση των ασφαλισμένων σε συμπληρωματική συνταξιοδοτική κάλυψη, να ενισχύσει το μελλοντικό συνταξιοδοτικό τους εισόδημα και να προσφέρει μεγαλύτερη διαφάνεια ως προς την πορεία των επενδύσεών τους.
Για τις επιχειρήσεις, η επαγγελματική ασφάλιση μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο προσέλκυσης και διατήρησης εργαζομένων, αλλά και ως εργοδοτική παροχή μέσω συλλογικών συμβάσεων. Παράλληλα, το νέο πλαίσιο στοχεύει να καταστήσει τα σχετικά προγράμματα πιο προσιτά στις μικρότερες επιχειρήσεις.
Σε επίπεδο οικονομίας, το νομοσχέδιο αποσκοπεί στην ενίσχυση της μακροπρόθεσμης αποταμίευσης, στη συγκέντρωση επενδυτικών κεφαλαίων, στη διοχέτευση ρευστότητας στην οικονομία και στη δημιουργία θέσεων εργασίας στον χρηματοοικονομικό κλάδο.
Όπως αναφέρει το υπουργείο, στο τελικό κείμενο ενσωματώθηκε ποσοστό άνω του 90% των προτάσεων που υποβλήθηκαν από τους φορείς κατά τη δημόσια διαβούλευση.
Μετά την κατάθεσή του στη Βουλή, το νομοσχέδιο εισέρχεται στη διαδικασία κοινοβουλευτικής επεξεργασίας. Η συζήτησή του στην αρμόδια Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων αρχίζει στις 30 Ιουλίου.