Η αίτηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου για προεδρική χάρη προκαλεί έντονες πολιτικές συζητήσεις στο Ισραήλ, με πολλούς να τη θεωρούν ως μια κίνηση στρατηγικής για την αποκατάσταση της εικόνας του πρωθυπουργού ενόψει των εκλογών του 2026.
Ο Νετανιάχου παραμένει ο πρώτος εν ενεργεία πρωθυπουργός του Ισραήλ που διώκεται δικαστικά, αντιμετωπίζοντας τρεις υποθέσεις διαφθοράς. Παρότι δεν έχει καταδικαστεί ούτε έχει αναλάβει ευθύνη για τις κατηγορίες, ζήτησε χάρη με επίσημη επιστολή προς τον πρόεδρο Ισαάκ Χέρτσογκ.
Η συγκεκριμένη κίνηση αιφνιδίασε το πολιτικό σκηνικό, ενώ η δημόσια συζήτηση εντάθηκε μετά από παρότρυνση του Ντόναλντ Τραμπ προς τον Ισραηλινό πρόεδρο να χορηγήσει χάρη στον Νετανιάχου.
Σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, το 40% των Ισραηλινών τάσσεται κατά οποιασδήποτε πράξης επιείκειας από τον πρόεδρο.
Ο αρθρογράφος Ναούμ Μπαρνέα της Yediot Aharonot χαρακτηρίζει την κίνηση ως «ξεκάθαρα πολιτική», εκτιμώντας ότι αποτελεί την αρχή μιας διαπραγμάτευσης με στόχο τον τερματισμό της δίκης του Νετανιάχου.
Αν η αίτηση χάριτος ευοδωθεί, ο Νετανιάχου ενδέχεται να ενισχύσει το προφίλ του και να διεκδικήσει εκ νέου την πρωθυπουργία. Διαφορετικά, μπορεί να αξιοποιήσει την απόρριψη για να παρουσιαστεί ως «θύμα» μέχρι τις εκλογές.
Σε ηλικία 76 ετών και με περισσότερα από 18 χρόνια στην ηγεσία, ο Νετανιάχου είναι ο μακροβιότερος πρωθυπουργός του Ισραήλ. Διακηρύσσει την αθωότητά του, υποστηρίζοντας ότι η δίωξή του είναι αποτέλεσμα πολιτικής στοχοποίησης.
Η τρέχουσα κοινοβουλευτική περίοδος λήγει τον Νοέμβριο, με το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών ανοιχτό λόγω της εύθραυστης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας.
Δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι δύο στους τρεις πολίτες επιθυμούν να αναλάβει ο Νετανιάχου ευθύνη για τις αποτυχίες των αρχών στις επιθέσεις της Χαμάς, ενώ σε περίπτωση εκλογών, το κόμμα του Λικούντ εμφανίζεται ενισχυμένο.
Η Ντορίτ Κόσκας, πρώην αντιπρύτανης της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Τελ Αβίβ, εκτιμά πως η αίτηση χάριτος αποτελεί «πολιτικό εργαλείο» για τη διατήρηση της πολιτικής πορείας του Νετανιάχου.
Παράλληλα, ο πολιτικός συντάκτης Αρι Σάβιτ θεωρεί ότι ο πρωθυπουργός προτείνει ανταλλαγή: χάρη έναντι ματαίωσης της δικαστικής μεταρρύθμισης, η οποία δίχασε τη χώρα το 2023 και προκάλεσε μαζικές διαδηλώσεις.
Στην επιστολή του, ο Νετανιάχου τονίζει την ανάγκη «να τεθεί ένα τέλος στις διαιρέσεις». Η αντιπολίτευση, ωστόσο, επιμένει πως δεν πρέπει να του δοθεί χάρη αν δεν αποσυρθεί από την πολιτική σκηνή, ενώ ο πρόεδρος Χέρτσογκ δηλώνει ότι θα λάβει υπόψη μόνο το συμφέρον της κοινωνίας.
Το ισραηλινό σύστημα της απλής αναλογικής απαιτεί συχνά απρόβλεπτες πολιτικές συμμαχίες για τη συγκρότηση κυβέρνησης.
Η πολιτική αναλύτρια Μίριαμ Σέρμερ σημειώνει πως η προεδρική «επιείκεια» θα μπορούσε να περιορίσει τις διαιρέσεις μόνο εάν συμβάλει στη δημιουργία ενός ευρύτερου κεντρώου συνασπισμού και σε ουσιαστική εξέταση των γεγονότων της 7ης Οκτωβρίου. Ωστόσο, ο Νετανιάχου αντιτίθεται στη σύσταση τέτοιας επιτροπής, παρά την ευρεία λαϊκή απαίτηση.
Όσον αφορά τη δικαστική μεταρρύθμιση, η Σέρμερ εκτιμά ότι ο Νετανιάχου ενδέχεται να την εγκαταλείψει με αντάλλαγμα μια τελευταία πρωθυπουργική θητεία, εστιάζοντας σε διπλωματικές πρωτοβουλίες όπως η αποκατάσταση των σχέσεων με τη Σαουδική Αραβία.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
