Έχοντας καύσιμο άνω των 300 εκατομμυρίων ευρώ από διάφορες πηγές χρηματοδότησης, η ΟΣΥ ανάβει τις μηχανές για να πιάσει τον στόχο για 2.000 λεωφορεία εν…κινήσει ως το 2035.
Με την αρχή να γίνεται ακόμα και μέσα στον Μάιο, ως το τέλος της χρονιάς αναμένεται να έχουν βγει στον αέρα τρεις προμήθειες για συνολικά 270 νέα λεωφορεία, ενώ στο πλάνο υπάρχει νέο leasing 120 οχημάτων και παραχώρηση ακόμα 12-13 γραμμών σε ιδιώτες.
Η συμβολή του ιδιωτικού τομέα στις αστικές συγκοινωνίες της πρωτεύουσας, που αποτέλεσε ένα σωσίβιο μέσα στην πανδημία για την άμεση ενίσχυση του γερασμένου στόλου, έχει πια καθιερωθεί ως κανονικότητα.
Συνθέτοντας ένα μείγμα μέσω προμηθειών, leasing και ανάθεσης στην κοινοπραξία των ΚΤΕΛ με τουριστικά γραφεία, το υπουργείο Μεταφορών φτάνει στον στόχο των 1.076 νέων οχημάτων στις αρχές του 2027, όπως επισήμανε πρόσφατα ο αναπληρωτής υπουργός Κωνσταντίνος Κυρανάκης.
Πρόκειται για το turning point, όπου θα κλείσει ο κύκλος της απόσυρσης παλιών λεωφορείων και κάθε προσθήκη θα αυξάνει τον διαθέσιμο στόλο.
Απώτερος στόχος αυτών των κινήσεων είναι να ξαναπιάσουν τα μέσα μαζικής μεταφοράς μερίδιο 40% στις καθημερινές μετακινήσεις της πρωτεύουσας ως το 2035, όπως συνέβαινε στην Αθήνα της εποχής των Ολυμπιακών Αγώνων.
Οι τρεις νέοι διαγωνισμοί
Σήμερα, στους δρόμους της Αθήνας βγαίνουν από την ΟΣΥ καθημερινά περί τα 980 οχήματα, ενώ ο ενεργός της στόλος αριθμεί 1.540 με τις εφεδρείες και όσα βρίσκονται κοντά στη λήξη του χρόνου ζωής τους.
Σημειώνεται ότι προ πενταετίας, σύμφωνα με τη διοίκηση, τα λεωφορεία που δρομολογούνταν καθημερινά δεν ξεπερνούσαν τα 820.
Για να γίνει το άλμα στα 2.000 ενεργά οχήματα μέχρι το 2035, όπως προβλέπει το νέο στρατηγικό σχέδιο που φτιάχνει ο ΟΑΣΑ, οι νέοι διαγωνισμοί ξεκινούν από τον επόμενο μήνα με ορίζοντα το φθινόπωρο.
Εντός Μαΐου, πρόκειται να προκηρυχθεί η προμήθεια συνολικά 120 οχημάτων, με χρηματοδότηση 100 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ.
Σε αυτά θα περιλαμβάνονται 80 ηλεκτρικά λεωφορεία και επιπλέον 40 in motion charging (IMC) τρόλεϊ, τα οποία προσφέρουν ιδιαίτερη ευελιξία, καθώς έχουν αυτονομία κίνησης και με μπαταρία.
Εξάλλου, το πλάνο για την αποξήλωση του ανενεργού δικτύου των καλωδίων τρόλεϊ φαίνεται πως βγαίνει και πάλι στην επιφάνεια.
Αν και ο διαγωνισμός είχε «φρενάρει», μετά και από παρέμβαση της εταιρείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο, ανοίγει ο δρόμος.
Κι ενώ στον πυκνό αστικό ιστό, πχ. Κυψέλη, Παγκράτι, Πειραιά (πλην Καστέλλας), το εναέριο δίκτυο των τρόλεϊ θα κουνήσει μαντίλι, θα επανεργοποιηθεί στην οδό Πειραιώς.
Θα ακολουθήσει τον ερχόμενο Ιούνιο ή Ιούλιο ο διαγωνισμός για τα πρώτα 50 λεωφορεία υδρογόνου, με 80 εκατ. ευρώ από το ModernizationFund.
Σε αυτόν περιλαμβάνεται και η κατασκευή του πρώτου πρατηρίου υδρογόνου στα Λιόσια, σε συνεργασία με την Avin.
Το κόστος του ανέρχεται σε 7 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της ΟΣΥ, Στέφανο Αγιάσογλου, η διακήρυξη είναι έτοιμη, όμως έπρεπε να ξεκαθαρίσει το ζήτημα της διαχειριστικής αρχής του νέου ταμείου.
Η τρίτη προμήθεια θα χρηματοδοτηθεί με πόρους πέριξ των 100 εκατ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο για επιπλέον 101 ηλεκτρικά λεωφορεία.
Ο σχετικός διαγωνισμός αναμένεται να βγει από τον ΟΑΣΑ και αναμένεται το ερχόμενο φθινόπωρο.
Νέο leasing, έρχεται και μίνι παραχώρηση
Παράλληλα, υπό έγκριση από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών βρίσκεται το αίτημα της ΟΣΥ για την προμήθεια επιπλέον 120 καινούργιων ηλεκτρικών λεωφορείων μέσω leasing. Αφορά 70 δωδεκάμετρα λεωφορεία και 50 midi για διάρκεια δέκα ετών, ήτοι 2027-2037.
Θυμίζεται ότι το υφιστάμενο leasing, δεκαετούς διάρκειας και ύψους 200,52 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), προβλέπει 300 συνολικά οχήματα, εκ των οποίων μόνο τα 100 είναι ηλεκτρικά.
Συντομότερα, όμως, θα έχει γίνει μια ακόμα μίνι παραχώρηση συγκοινωνιακού έργου, στα πρότυπα αυτής που ήδη υφίσταται προς την κοινοπραξία των έξι ΚΤΕΛ με δύο ταξιδιωτικά γραφεία για την Ανατολική και τη Δυτική Αττική.
Η νέα ανάθεση, που αναμένεται να προκηρυχθεί μέσα στον επόμενο μήνα, θα είναι ύψους 15 εκατ. ευρώ, όπως είπε ο κ. Κυρανάκης.
Αυτή θα αφορά περί τις 12-13 περιαστικές γραμμές, χωρίς αυτές να αφορούν τις γραμμές Χ του Αεροδρομίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, πάντως, σε αυτές θα περιλαμβάνονται και κυκλικές γραμμές εντός αστικού ιστού, αφού για παράδειγμα θα αφορούν δήμους όπως του Παπάγου.
Στόχος αυτών των κινήσεων είναι να αποδεσμευτούν οχήματα και οδηγοί, ώστε να ενισχυθούν επιβαρυμένα δρομολόγια όπως το 608 ή το 550.
On demand μετακινήσεις και rebranding
Εκεί πάντως που η ΟΣΥ κάνει σημαντικά βήματα είναι η ondemand δωρεάν μετακίνηση των ΑμεΑ, καθώς το τελευταίο δίμηνο ενίσχυσε τον στόλο «ειδικών αποστολών» που διαθέτει φτάνοντας στα δέκα οχήματα από τρία μέχρι πρότινος.
Αυξάνοντας τη δυναμικότητά της, θα μπορεί να εξυπηρετεί 6.000 πολίτες ετησίως, έναντι περίπου 3.000 μέχρι σήμερα. Επίσης, από τα 5.500 δρομολόγια θα φτάσει στα 12.000.
Όπως είπε ο κ. Αγιάσογλου, πολύ σύντομα θα γίνει και η μετάβαση από τον παραδοσιακό τηλεφωνικό προγραμματισμό, σε ένα σύγχρονο σύστημα e-Booking, μέσω μιας νέας ψηφιακής πλατφόρμας και ειδικού app.
Εντωμεταξύ, ο ΟΑΣΑ δίνει τον λόγο στο επιβατικό κοινό για τη νέα εμφάνιση των λεωφορείων της πρωτεύουσας -αντίστοιχα και ο ΟΣΕΘ στη Θεσσαλονίκη-, μετατρέποντάς σε «κινούμενους καμβάδες τέχνης».
Στον διαγωνισμό καλούνται ως τις 20 Μαΐου να καταθέσουν τις προτάσεις τους για τη νέα εικόνα του στόλου σχεδιαστές, καλλιτέχνες, φοιτητές, δημιουργικά γραφεία αλλά και ερασιτέχνες.
Οι συμμετοχές υποβάλλονται αποκλειστικά μέσω της ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας https://contest.oasa.gr/. Προβλέπονται μάλιστα και χρηματικά βραβεία για τις καλύτερες προτάσεις, με το πρώτο να ανέρχεται σε 10.000 ευρώ. Τα σχέδια των νικητών θα αποτελέσουν τη βάση για τη νέα ενιαία εικόνα των δύο στόλων.
Φως στο τούνελ των οδηγών λόγω μπόνους
Η μεγάλη πληγή για τις οδικές συγκοινωνίες παραμένει η έλλειψη οδηγών. Η αιμορραγία που ξεκίνησε μέσα στην οικονομική κρίση, συνεχίζεται ως σήμερα, καθώς η καθήλωση στις απολαβές του ενιαίου μισθολογίου λειτουργούσε απωθητικά. Είναι ενδεικτικό ότι για το 2024, οι 248 λιγότεροι οδηγοί στοίχησαν 119.565 επιπλέον χαμένα δρομολόγια.
Με το μπόνους του ενεργού οδηγού, ύψους 150 ευρώ, το υπουργείο Μεταφορών ευελπιστεί ότι θα αναστρέψει αυτή την τάση.
Φαίνεται μάλιστα πως μετά τις σχετικές ανακοινώσεις υπήρξε μία αναθέρμανση του ενδιαφέροντος για θέσεις οδηγών, που τα τελευταία χρόνια ήταν λιγότερο κι από χλιαρό.
Παρότι, την τελευταία τριετία εγκρίθηκαν 680 θέσεις, εντάχθηκε πέρσι 150 από τους 290 και ακόμη 165 από τις παλαιότερες προκηρύξεις.
Όσο για τις οκτάμηνες συμβάσεις έργου, που έβγαλε πρόσφατα η ΟΣΥ, έχουν οριστικοποιηθεί 118 αιτήσεις, ενώ ενδιαφέρον έχουν εκδηλώσει συνολικά 200 άτομα.
Αυτή την περίοδο, βρίσκονται σε εξέλιξη συνεντεύξεις υποψηφίων. Θα ακολουθήσει και πρόσκληση για ακόμα 170 άτομα που δεν είναι επαγγελματίες οδηγοί.
Παράλληλα, έχουν επιστρέψει στο τιμόνι 150 οδηγοί, μέσω των ελέγχων που διενεργήθηκαν από τις επιτροπές υγείας.
Συνολικά έχουν διενεργηθεί 700 έλεγχοι, εκ των οποίων 400 πήγαν και σε δευτεροβάθμια επιτροπή, ενώ κάποιες δεκάδες έχουν ζητήσει επανεξέταση.
Έτσι, σήμερα οι ενεργοί οδηγοί ανέρχονται σε περίπου 2.750, ενώ στόχος της ΟΣΥ, σύμφωνα με τον κ. Αγιάσογλου, είναι να φτάσει τους 3.200 έως το τέλος του 2026.
Θεωρείται ότι σε αυτό θα συμβάλλει θετικά και η έναρξη λειτουργίας της σχολής οδηγών της ΟΣΥ, η οποία θα δώσει τη δυνατότητα πρόσληψης και σε υποψηφίους που δεν έχουν σήμερα επαγγελματικό δίπλωμα οδήγησης.
Αυτοί θα έχουν την υποχρέωση της πενταετούς παραμονής και απασχόλησης στην εταιρεία.