Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξετάζουν τα ενδεχόμενα βήματα απάντησης στις πρόσφατες απειλές του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για επιβολή τελωνειακών δασμών. Οι απειλές αυτές σχετίζονται με τη διευρυνόμενη διένεξη γύρω από τη Γροιλανδία και ενδέχεται να οδηγήσουν στην ενεργοποίηση του Μηχανισμού Αποτροπής Μέσων Εξαναγκασμού (Anti-Coercion Instrument, ACI), γνωστού ως «εμπορικού μπαζούκα» της ΕΕ.
Η Γαλλία έχει ήδη ανακοινώσει την πρόθεσή της να ζητήσει την ενεργοποίηση του μηχανισμού, μετά τη δήλωση του Τραμπ για επιβολή επιπρόσθετων δασμών σε αγαθά από οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, μέχρι να ολοκληρωθεί «η πλήρης αγορά της Γροιλανδίας».
Ο ACI, που υιοθετήθηκε το 2023, παρέχει στην ΕΕ τη δυνατότητα να απαντά σε περιπτώσεις οικονομικού εξαναγκασμού. Αυτό συμβαίνει όταν μια τρίτη χώρα επιχειρεί να ασκήσει πίεση στην Ένωση ή σε κράτος-μέλος της μέσω εμπορικών περιορισμών, με σκοπό την επιρροή σε αποφάσεις.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σημειώνει ότι τέτοιες πρακτικές "παρεμβαίνουν αδικαιολόγητα στις θεμιτές κυρίαρχες επιλογές της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της".
Ως παράδειγμα, η Κομισιόν αναφέρει περιπτώσεις όπου εμπορικός εταίρος επιβάλλει ή απειλεί να επιβάλει πρόσθετους δασμούς, εφαρμόζοντας διακριτική μεταχείριση.
Το εύρος των αντιμέτρων που μπορεί να υιοθετήσει η ΕΕ είναι σημαντικό. Περιλαμβάνει τελωνειακούς δασμούς, περιορισμούς σε εισαγωγές και εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών, αλλά και περιορισμούς στην πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ.
Ωστόσο, τα μέτρα αντιποίνων βάσει του ACI αποτελούν έσχατη λύση και πρέπει να χαρακτηρίζονται από αναλογικότητα.
Για την εφαρμογή του εργαλείου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολογεί πρώτα αν υφίσταται οικονομικός εξαναγκασμός. Στη συνέχεια, τα κράτη-μέλη πρέπει να στηρίξουν το συμπέρασμα της Επιτροπής, προτού ξεκινήσουν συνομιλίες με τη χώρα που προκαλεί την κρίση.
Εάν οι διαπραγματεύσεις δεν οδηγήσουν σε λύση, η ΕΕ μπορεί να προχωρήσει σε επιβολή αντιμέτρων.
Σε περίπτωση ενεργοποίησης του ACI λόγω των τελευταίων κινήσεων του Τραμπ, είναι πιθανό να επιβληθούν δασμοί σε εισαγωγές αμερικανικών προϊόντων. Παράλληλα, ενδέχεται να ανασταλεί η πρόσφατη συμφωνία δασμών μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
