Το Μεξικό ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει σε «μέτρα διαμαρτυρίας» κατά των Ηνωμένων Πολιτειών, μετά τον «απαράδεκτο» θάνατο ενός Μεξικανού υπηκόου υπό κράτηση από την υπηρεσία Μετανάστευσης και Τελωνείων των ΗΠΑ (ICE) στην Καλιφόρνια.
Ο Χοσέ Ράμος είναι ο 14ος Μεξικανός που χάνει τη ζωή του ενώ τελεί υπό κράτηση από την ICE ή σε επιχειρήσεις των αμερικανικών αρχών κατά παράτυπων μεταναστών στη διάρκεια της δεύτερης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία, σύμφωνα με το υπουργείο Εξωτερικών του Μεξικού.
Η ICE έχει δεχθεί έντονη κριτική για τη δράση της, ιδιαίτερα μετά τη θανάσιμη επέμβαση ομοσπονδιακών πρακτόρων στη Μινεάπολη τον Ιανουάριο, στο περιθώριο διαμαρτυριών για την παρουσία τους στην πόλη.
«Θα λάβουμε πολλά μέτρα διαμαρτυρίας μετά τον θάνατο ακόμη ενός Μεξικανού, ενός συμπατριώτη μας, στις ΗΠΑ», δήλωσε η πρόεδρος του Μεξικού Κλαούντια Σέινμπαουμ στην καθημερινή της συνέντευξη Τύπου.
Η διευθύντρια προξενικής προστασίας του Μεξικού, Βανέσα Κάλβα Ρουίς, επεσήμανε από το Λος Άντζελες ότι η χώρα «θα εξαντλήσει όλες τις νόμιμες, διπλωματικές και πολυμερείς οδούς για να ζητήσει να αποδοθεί δικαιοσύνη».
Διπλωματικές κινήσεις και νομικές προσφυγές
Το Μεξικό θα συμμετάσχει σε προσφυγή που κατέθεσαν στις 26 Ιανουαρίου στις ΗΠΑ μη κυβερνητικές οργανώσεις, σχετικά με τις συνθήκες κράτησης υπό την ICE.
«Εκτιμούμε ότι αυτοί οι θάνατοι, η επανάληψη και η συχνότητά τους, είναι εντελώς απαράδεκτες και αντανακλούν συστημικές αποτυχίες, λειτουργικές ελλείψεις και πιθανή αμέλεια», πρόσθεσε η Κάλβα Ρουίς, τονίζοντας ότι οι πρακτικές αυτές αντιβαίνουν στα πρωτόκολλα των ΗΠΑ και στα διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο θάνατος του Χοσέ Ράμος
Ο 52χρονος Χοσέ Ράμος βρισκόταν στο κέντρο κράτησης Adelanto στην Καλιφόρνια, όπου εντοπίστηκε «χωρίς τις αισθήσεις του». Σύμφωνα με την ICE, έγιναν «προσπάθειες ανάνηψης» πριν μεταφερθεί σε νοσοκομείο στο Βίκτορβιλ, όπου διαπιστώθηκε ο θάνατός του στις 25 Μαρτίου.
Στην έκθεση της ICE, ο Ράμος χαρακτηρίζεται «παράνομος, εγκληματίας αλλοδαπός από το Μεξικό». Ο δικηγόρος του, Χεσούς Αρίας, χαρακτήρισε τον χαρακτηρισμό «πρώιμο και προσβλητικό» και ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει στη δικαιοσύνη εκ μέρους της οικογένειας, ενώ έχει ξεκινήσει ιδιωτική έρευνα για τα αίτια του θανάτου.
Η υπηρεσία αναφέρει ότι ο Ράμος είχε καταδικαστεί τον Αύγουστο για «κατοχή ναρκωτικών και κλοπή». «Δεν του άξιζε να πεθάνει έτσι», δήλωσε η σύζυγός του, Αντόνια Τοβάρ, στη συνέντευξη Τύπου στο Λος Άντζελες, παρουσία των παιδιών τους.
Αιτήματα για επιθεώρηση και λογοδοσία
Το υπουργείο Εξωτερικών του Μεξικού κάλεσε τις ΗΠΑ να διασφαλίσουν ότι «αυτά τα λυπηρά περιστατικά δεν θα επαναληφθούν» και ζήτησε «άμεση επιθεώρηση του κέντρου Adelanto», επικαλούμενο «σοβαρές παραλείψεις και ελλείψεις στην παροχή ιατρικής περίθαλψης».
Η πρόεδρος Σέινμπαουμ διαβεβαίωσε ότι θα υποβληθούν «περισσότερες αξιώσεις» προς τις αμερικανικές αρχές, περιλαμβανομένων διπλωματικών διακοινώσεων.
Σύμφωνα με τα επίσημα αμερικανικά στοιχεία, 14 μετανάστες διαφόρων εθνικοτήτων έχουν χάσει τη ζωή τους από τις αρχές του 2026 υπό κράτηση από την ICE, μεταξύ αυτών και ο Χοσέ Ράμος. Το 2025 καταγράφηκαν τουλάχιστον 30 αντίστοιχοι θάνατοι, ο υψηλότερος αριθμός από το 2004, έναν χρόνο μετά την ίδρυση της υπηρεσίας.