Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) προχωρά το 2026 στην πλήρη αναβάθμιση των ψηφιακών ελέγχων της, με στόχο την αποτελεσματικότερη καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Σύμφωνα με την Αρχή, έξι νέα ψηφιακά εργαλεία, συμπεριλαμβανομένων προγνωστικών μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης, θα ενισχύσουν τη μαζική επεξεργασία και διασταύρωση δεδομένων για την ανίχνευση παραβατικής συμπεριφοράς.
Για το 2026, η ΑΑΔΕ θέτει ως στόχο τη διενέργεια 72.800 ελέγχων και την είσπραξη επιπλέον εσόδων ύψους 2,5 δισ. ευρώ, με σκοπό τη δημιουργία δημοσιονομικού χώρου για μελλοντικές ελαφρύνσεις. Η στρατηγική μετατοπίζεται από την παραδοσιακή εκ των υστέρων επαλήθευση στην προληπτική ανίχνευση φοροδιαφυγής, αξιοποιώντας προηγμένους αλγορίθμους και real-time παρακολούθηση.
Το επιχειρησιακό πλάνο περιλαμβάνει:
1. Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής και Ηλεκτρονική Τιμολόγηση: Το 2026 αποτελεί χρονιά πλήρους εφαρμογής του Ψηφιακού Δελτίου Αποστολής και της ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Η παρακολούθηση της διακίνησης αγαθών γίνεται σε πραγματικό χρόνο, περιορίζοντας τη δυνατότητα έκδοσης εικονικών τιμολογίων ή διακίνησης εμπορευμάτων με χειρόγραφα παραστατικά. Κάθε εμπόρευμα θα αφήνει πλέον ηλεκτρονικό ίχνος, διευκολύνοντας τους ελέγχους.
2. Ψηφιακό Πελατολόγιο: Ο έλεγχος δεν περιορίζεται στην έκδοση αποδείξεων, αλλά επεκτείνεται στη δημιουργία ψηφιακού πελατολογίου. Ξεκινώντας από τα συνεργεία οχημάτων, το μέτρο επεκτείνεται σε κλάδους όπως οι επιχειρήσεις εκδηλώσεων, με στόχο τον ολοκληρωμένο έλεγχο της αγοράς πριν την έκδοση αποδείξεων. Κάθε συναλλαγή καταγράφεται αυτόματα στη βάση δεδομένων της ΑΑΔΕ.
3. Προγνωστικά Μοντέλα Risk Analysis: Η χρήση εξελιγμένων μοντέλων ανάλυσης κινδύνου, τα οποία συνδυάζουν δεδομένα από Taxis, Κτηματολόγιο, Τράπεζες, ΓΕΜΗ και καταγγελίες, επιτρέπει την ιεράρχηση υποθέσεων με τη μεγαλύτερη πιθανότητα παραβατικότητας. Οι ελεγκτικοί πόροι κατευθύνονται εκεί όπου υπάρχει το μεγαλύτερο φορολογικό ενδιαφέρον, ενισχύοντας την αποτελεσματικότητα.
4. Ψηφιακοί Ντετέκτιβ και Social Media Intelligence: Η ΑΑΔΕ έχει ήδη εντάξει εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης και Social Media Intelligence στην καθημερινή πρακτική των ελεγκτών. Μέσω ανάλυσης περιεχομένου σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, εντοπίζονται μοτίβα παραβατικότητας, συγκαλυμμένη διαφήμιση ή κρυφές πωλήσεις χωρίς παραστατικά. Ειδικό λογισμικό ανιχνεύει αναντιστοιχίες μεταξύ δηλωθέντων εισοδημάτων και τρόπου ζωής, όπως αυτός προβάλλεται στα social media.
Τυπικά παραδείγματα ελέγχου περιλαμβάνουν ταυτοποίηση συντελεστών σε κοσμικές εκδηλώσεις, εντοπισμό φορολογουμένων με χαμηλά δηλωθέντα εισοδήματα αλλά πολυτελή τρόπο ζωής, καθώς και σύγκριση του αριθμού πελατών σε επιχειρήσεις εστίασης με τις εκδοθείσες αποδείξεις.
5. Ψηφιακό Προφίλ Κινδύνου για κάθε ΑΦΜ: Με αξιοποίηση big data, η ΑΑΔΕ δημιουργεί ενιαίο ψηφιακό προφίλ για κάθε φορολογούμενο, συγκεντρώνοντας πληροφορίες από εισοδήματα, δαπάνες, τραπεζικές συναλλαγές, αγοραπωλησίες ακινήτων, ενοικιάσεις Airbnb και δεδομένα social media. Οι αλγόριθμοι εντοπίζουν αποκλίσεις, ενώ επιχειρήσεις με σημαντικές αποκλίσεις στον ετήσιο τζίρο ενημερώνονται ότι θα βρεθούν στο στόχαστρο ελέγχων, ενισχύοντας την αυτοσυμμόρφωση.
6. Ηλεκτρονικός Θάλαμος Επιχειρήσεων με Live Παρακολούθηση: Ο «Θάλαμος Επιχειρήσεων» της ΑΑΔΕ μετατρέπεται σε ψηφιακό στρατηγείο, αξιοποιώντας δεδομένα γεωεντοπισμού και real-time κίνησης από το Google Maps. Οι ελεγκτές παρακολουθούν την κίνηση πελατών και εντοπίζουν επιχειρήσεις με υψηλή επισκεψιμότητα αλλά χαμηλές εισπράξεις. Νέες εφαρμογές AI ανιχνεύουν ασυμφωνίες μεταξύ αναρτήσεων στα social media και εκδοθεισών αποδείξεων, ενώ στοιχεία από online κρατήσεις βοηθούν στον εντοπισμό μη δηλωμένων δραστηριοτήτων.
Στόχευση Ελέγχων το 2026
Σύμφωνα με τη νέα απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ (Α. 1190/2025), για το 2026 προβλέπεται στοχευμένη ελεγκτική δράση σε όλο το φάσμα της οικονομικής δραστηριότητας. Ειδικότερα:
- 26.000 φορολογικοί έλεγχοι από τις υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογικών Λειτουργιών
- 25.400 επιτόπιοι έλεγχοι από τα Ελεγκτικά Κέντρα, τις ΔΟΥ και τις Υπηρεσίες Φορολογικής Εξυπηρέτησης
- 18.000 στοχευμένοι έλεγχοι για τον εντοπισμό ΦΠΑ από τις Υπηρεσίες Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων
- Τουλάχιστον 2.500 έλεγχοι μεταβολής περιουσίας για μεταβιβάσεις ακινήτων, γονικές παροχές ή δωρεές
- 900 ειδικές έρευνες για μεγάλες υποθέσεις φοροδιαφυγής
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις πιο πρόσφατες υποθέσεις, με το 80% των ελέγχων να αφορά την τελευταία πενταετία και τουλάχιστον το 75% την τελευταία τριετία.
Εξέλιξη Ψηφιακών Εργαλείων το 2025
Τα απολογιστικά στοιχεία της ΑΑΔΕ για το 2025 καταδεικνύουν ραγδαία διάδοση των νέων ψηφιακών εργαλείων. Ενδεικτικά:
- Το Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής, που εφαρμόζεται από 1/6/2025, έχει οδηγήσει στην έκδοση 181,6 εκατ. δελτίων διακίνησης
- Το Ψηφιακό Πελατολόγιο, που ξεκίνησε από τα συνεργεία οχημάτων, έχει καταγράψει 17,5 εκατ. συναλλαγές από 27.273 επιχειρήσεις
- Η ηλεκτρονική τιμολόγηση στις συναλλαγές B2G ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο, με 32.545 παραστατικά από 10.500 επιχειρήσεις
- Πραγματοποιήθηκαν πάνω από 171.000 επιτόπιοι φορολογικοί, τελωνειακοί και χημικοί έλεγχοι, με διαπίστωση άνω των 530.000 παραβάσεων
- Υποβλήθηκαν 688.703 μηνιαίες δηλώσεις ΦΠΑ από 146.142 νεοσύστατες επιχειρήσεις
- Ψηφιοποιήθηκαν τελωνειακές διαδικασίες για πάνω από 6,3 εκατ. φορτηγά και λεωφορεία στα χερσαία σύνορα της χώρας
- Ιδρύθηκαν νέα τελωνειακά κέντρα και υπηρεσίες, ενισχύοντας τη διαφάνεια και την ταχύτητα ελέγχων
Βελτίωση Παρεχόμενων Υπηρεσιών
Η αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων έχει συμβάλει και στη βελτίωση των υπηρεσιών προς πολίτες και επιχειρήσεις. Ενδεικτικά:
- Η νέα πύλη επικοινωνίας my1521 εξυπηρέτησε πάνω από 305.000 κλήσεις, με μέσο χρόνο αναμονής τα 16 δευτερόλεπτα
- Εξυπηρετήθηκαν 2,41 εκατ. ηλεκτρονικά αιτήματα, με μείωση εκκρεμοτήτων κατά 54%
- Πάνω από 41.000 μεταβολές στοιχείων επιχειρήσεων ολοκληρώθηκαν ψηφιακά
- Το myAADEapp έχει εγκατασταθεί από 771.000 φορολογούμενους, ενώ το myDATAapp από 165.000
- Υποβλήθηκαν 6,7 εκατ. δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων και 362.682 δηλώσεις νομικών προσώπων
- Ψηφιακή υποβολή και εκκαθάριση δηλώσεων ΦΕΦΠ για 90.720 αποβιώσαντες
- Ψηφιακή απόδοση ΑΦΜ σε 42.000 ανηλίκους, ανεβάζοντας το σύνολο σε 1,17 εκατ.
- Αυτόματη ενημέρωση μητρώου φορολογουμένων μέσω ΓΕΜΗ, με 103.061 μεταβολές για 32.787 ΑΦΜ
- Μέσω της πλατφόρμας myPROPERTY, υποβλήθηκαν ψηφιακά 635.065 δηλώσεις, με έσοδα άνω των 760 εκατ. ευρώ
Η ενίσχυση των ψηφιακών εργαλείων της ΑΑΔΕ επιταχύνει τους ελέγχους, περιορίζει τη φοροδιαφυγή και βελτιώνει τη διαφάνεια, προσφέροντας παράλληλα αναβαθμισμένες υπηρεσίες σε φορολογούμενους και επιχειρήσεις.