ΓΔ: 892.24 -0.17% Τζίρος: 37.48 εκ. € Τελ. ενημέρωση: 15:23:43 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ
euros_man
Πηγή: Shutterstock

Καταπέλτης η ΕΚΤ για τα όρια στη χρήση των μετρητών

Την αντίθεσή της όχι μόνο στο μειωμένο όριο των 300 ευρώ που ήθελε να καθιερώσει η κυβέρνηση, αλλά και στο ισχύον όριο των 500 ευρώ εκφράζει σε γνωμοδότηση η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Όχι μόνο το όριο των 300 ευρώ για πληρωμές με μετρητά, που ήθελε να καθιερώσει η κυβέρνηση, αλλά και το ισχύον όριο των 500 ευρώ αμφισβητεί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα με γνωμοδότησή της, τονίζοντας ότι πρόκειται για μέτρα που προκαλούν δυσανάλογες αρνητικές επιπτώσεις στο σύστημα πληρωμών με μετρητά.

Η γνωμοδότηση της ΕΚΤ «σκοτώνει» τη διάταξη του φορολογικού, που είχε περιληφθεί στο κείμενο της διαβούλευσης και απαλείφθηκε από το νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή, ενώ δημιουργεί πίεση για την επανεξέταση στο μέλλον και του ορίου των 500 ευρώ.

Η κυβέρνηση ζήτησε γνωμοδότηση της ΕΚΤ σχετικά με τη διάταξη του φορολογικού νομοσχεδίου, που κατέβαζε το όριο των επιτρεπόμενων συναλλαγών με μετρητά από 300 σε 500 για να καταπολεμηθεί η φοροδιαφυγή και η κεντρική τράπεζα δεν έθεσε μόνο βέτο στο νέο όριο των 300 ευρώ, αλλά ζήτησε να αλλάξει και το όριο των 500 ευρώ, σημειώνοντας ότι καθιερώθηκε το 2016, χωρίς να έχει ζητηθεί από την τότε κυβέρνηση η γνωμοδότησή της.

«Η ΕΚΤ θεωρεί ότι το ισχύον όριο των 500 ευρώ στη διενέργεια πληρωμών με χρήση μετρητών σε συναλλαγές μεταξύ καταναλωτών και επιχειρήσεων και τα νέα φορολογικά αντικίνητρα προς αποθάρρυνση των εταιρειών να πραγματοποιούν δαπάνες σε μετρητά αξίας άνω των 300 ευρώ δεν τελούν σε σχέση αναλογίας προς τις πιθανές αρνητικές τους επιπτώσεις στο σύστημα πληρωμών με χρήση μετρητών», σημειώνει η ΕΚΤ στη γνωμοδότησή της.

Και καλεί την κυβέρνηση να καθιερώσει υψηλότερο όριο από τα 500 ευρώ, τονίζοντας:

«Εφόσον ο νομοθέτης επιθυμεί να διατηρηθούν οι περιορισμοί στη διενέργεια πληρωμών με χρήση μετρητών, θα πρέπει να επιλεγούν υψηλότερα κατώτατα όρια και να προβλεφθεί ορισμένος βαθμός ευελιξίας στο σχέδιο νόμου. Οι συναλλαγές τοις μετρητοίς καθ’ υπέρβαση των καθορισμένων ορίων θα πρέπει να επιτρέπονται εφόσον οι συναλλασσόμενοι είναι σε θέση να διασφαλίζουν την ιχνηλασιμότητα της πληρωμής, προσδιορίζοντας το ποσό της συναλλαγής, την αιτιολογία και τα υποκείμενά της.

Επιπλέον, οι αρμόδιες αρχές καλούνται να αξιολογήσουν την αναλογικότητα και συμβατότητα των υπόλοιπων περιορισμών που ισχύουν για τις πληρωμές με χρήση μετρητών σε σχέση με την ιδιότητα νόμιμου χρήματος των τραπεζογραμματίων, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα αποτελέσματα των μέτρων αυτών δεν υπερβαίνουν τα αναγκαία για την επίτευξη του στόχου της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής».

Αυστηρές νομικές παρατηρήσεις

Στις γενικές νομικές της επισημάνσεις, η ΕΚΤ ξεκαθαρίζει τους λόγους, για τους οποίους δεν μπορούν να γίνονται ανεκτοί δυσανάλογοι περιορισμοί της χρήσης μετρητών:

  • Η ΕΚΤ αναγνωρίζει ότι οι στόχοι του σχεδίου νόμου, δηλαδή i) η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και ii) η διεύρυνση της φορολογικής βάσης, με παράλληλη διατήρηση της δημοσιονομικής ισορροπίας κατόπιν των μειώσεων του φόρου εισοδήματος εταιρειών και του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων, μπορούν εν γένει να συνιστούν «λόγους δημόσιας τάξης» που δικαιολογούν την εισαγωγή αντικινήτρων μέσω της φορολόγησης των πληρωμών με χρήση μετρητών και του συνακόλουθου περιορισμού τους. Ωστόσο, κάθε τέτοιος περιορισμός δεν πρέπει να αντιβαίνει στην ιδιότητα νόμιμου χρήματος των τραπεζογραμματίων ευρώ. Θα πρέπει να καταδεικνύεται ότι οι προτεινόμενοι περιορισμοί στη διενέργεια πληρωμών με χρήση μετρητών που αφορούν την ιδιότητα νόμιμου χρήματος των τραπεζογραμματίων ευρώ θα είναι αποτελεσματικοί από την άποψη της επίτευξης των δημόσιου χαρακτήρα στόχων που δικαιολογημένα επιδιώκουν.
  • Συνεπώς, θα πρέπει να αποδεικνύεται σαφώς ότι οι περιορισμοί αυτοί είναι πιθανόν στην πράξη να επιτύχουν τον δεδηλωμένο, δημόσιου χαρακτήρα στόχο της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής.
  • Τυχόν άμεσοι ή έμμεσοι περιορισμοί στη διενέργεια πληρωμών με χρήση μετρητών θα πρέπει ακόμη να είναι ανάλογοι προς τους επιδιωκόμενους σκοπούς και να μην υπερβαίνουν τα αναγκαία για την επίτευξή τους μέτρα, λαμβανομένου ιδίως υπόψη του ότι τα μέτρα που προβλέπει το σχέδιο νόμου επηρεάζουν τις συναλλαγές των φορολογούμενων-φυσικών προσώπων και βασίζονται σε υφιστάμενα νομοθετικά μέτρα τα οποία είχαν θεσπιστεί το 2016 και επιβάλλουν άμεσους περιορισμούς στις πληρωμές με χρήση μετρητών, απαγορεύοντας κάθε τέτοια πληρωμή αξίας άνω των 500 ευρώ στο πλαίσιο συναλλαγών μεταξύ καταναλωτών και επιχειρήσεων.
  • Για τον λόγο αυτό τυχόν αρνητικές επιπτώσεις των προτεινόμενων περιορισμών θα πρέπει να σταθμίζονται προσεκτικά σε σχέση με τα προσδοκώμενα δημόσια οφέλη. Κατά την εξέταση της αναλογικότητας ενός περιορισμού θα πρέπει πάντοτε να λαμβάνονται υπόψη οι αρνητικές του επιπτώσεις και η δυνατότητα εκπλήρωσης του σκοπού του μέσω της θέσπισης εναλλακτικών μέτρων με λιγότερο αρνητικές επιπτώσεις.
  • Επιπλέον, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ότι η δυνατότητα διενέργειας πληρωμών τοις μετρητοίς παραμένει ιδιαίτερα σημαντική για ορισμένες κοινωνικές ομάδες που για διάφορους θεμιτούς λόγους προτιμούν να χρησιμοποιούν μετρητά έναντι άλλων μέσων πληρωμής. Γενικά, τα μετρητά ως μέσο πληρωμής εκτιμώνται επίσης διότι, ως νόμιμο χρήμα, γίνονται ευρέως και γρήγορα αποδεκτά και διευκολύνουν τον πληρωτή στην παρακολούθηση των δαπανών του.
  • Επιπλέον, πρόκειται για μέσο πληρωμής που επιτρέπει στους πολίτες να διακανονίζουν στιγμιαία μια συναλλαγή, είναι δε η μόνη μέθοδος διακανονισμού σε χρήμα κεντρικής τράπεζας, και στην ονομαστική αξία, της οποίας η χρήση δεν υπόκειται από νομική άποψη στην επιβολή τελών.
  • Εξάλλου, οι πληρωμές με χρήση μετρητών δεν απαιτούν λειτουργική τεχνική υποδομή και συναφείς επενδύσεις και είναι πάντα διαθέσιμες· αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε περίπτωση διακοπής της δυνατότητας ηλεκτρονικών πληρωμών. Ακόμη, διευκολύνουν τη συμμετοχή του συνόλου του πληθυσμού στην οικονομία, επιτρέποντας τον διακανονισμό κάθε είδους χρηματοοικονομικής συναλλαγής.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ECB_lagard
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Συναγερμός στην ΕΚΤ για το «σκληρό» ευρώ, τι δηλώνει η Λαγκάρντ

Για πρώτη φορά μνημονεύεται από πρόεδρο της ΕΚΤ το θέμα της συναλλαγματικής ισοτιμίας: «Παρακολουθούμε τις εξελίξεις», τονίζει η Λαγκάρντ. Δεν πείθεται η αγορά, καθώς το ευρώ εξακολουθεί να ενισχύεται έναντι του δολαρίου.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ο άνθρωπος που «τύπωσε» 2,2 τρισ. ευρώ για να σωθεί το ευρώ

Ο Ιταλός κεντρικός τραπεζίτης, Μάριο Ντράγκι, αφήνει σε λίγες ημέρες το θώκο του προέδρου της ΕΚΤ, ύστερα από μια οκταετή θητεία, στη διάρκεια της οποίας κέρδισε τη γενική αναγνώριση ως «ο άνθρωπος που έσωσε το ευρώ».
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Έκθεση SSM: Τι είδαν οι επόπτες από την ΕΚΤ στις ελληνικές τράπεζες

Πάνω από 15% τα δάνεια που μπήκαν το 2020 σε αναστολή. Μειώθηκαν στο 30% τα μη εξυπηρετούμενα, αλλά υπάρχουν και δάνεια 24 δισ. ευρώ σε αρχική καθυστέρηση. Χαμηλότερο στην Ευρώπη το λειτουργικό κόστος.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Αυστηρές οδηγίες ΕΚΤ στις τράπεζες για τα «κόκκινα» δάνεια της πανδημίας

Να προχωρήσουν με ταχύτητα στην αναγνώριση ζημιών από νέα μη εξυπηρετούμενα δάνεια καλεί η εποπτική αρχή τις τράπεζες, ενώ προβλέπει συγκρατημένη ανάκαμψη της κερδοφορίας. Οι έλεγχοι του SSM και τα επερχόμενα stress test.