Με ευρεία πλειοψηφία εγκρίθηκε από την Ολομέλεια της Βουλής το νομοσχέδιο του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με τίτλο «Ενεργή Μάχη: Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών και λοιπών φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών».
Το νέο θεσμικό πλαίσιο, που συγκέντρωσε θετικές ψήφους και από κόμματα της αντιπολίτευσης, εισάγει μια ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική αναδιοργάνωσης της πολιτικής προστασίας, βασισμένη σε έξι κεντρικούς άξονες.
Σύγχρονο Σύστημα Διοίκησης Συμβάντων
Καθιερώνεται ενιαίο Σύστημα Διοίκησης Συμβάντων (Incident Command System) με σαφείς κανόνες εμπλοκής, επιχειρησιακά κέντρα συμβάντος και περιφερειακά κέντρα διαχείρισης κρίσεων. Στόχος είναι η διαλειτουργικότητα και η αποφυγή του κατακερματισμού που χαρακτήριζε το προηγούμενο μοντέλο.
Θεσμοθετημένη αξιολόγηση και λογοδοσία
Προβλέπεται για πρώτη φορά θεσμική διαδικασία άντλησης επιχειρησιακών διδαγμάτων μέσω Ειδικών Επιστημονικών Επιτροπών Αξιολόγησης και Επιτροπής Ετήσιου Απολογισμού Αντιπυρικής Περιόδου. Η σχετική έκθεση θα υποβάλλεται στη Βουλή και θα δημοσιοποιείται, ενισχύοντας τη διαφάνεια.
Δεκαετής στρατηγικός σχεδιασμός
Καθιερώνεται Δεκαετές Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών με μετρήσιμους στόχους, ανάλυση κινδύνου ανά Περιφέρεια και Δήμο, καθώς και ψηφιακή χαρτογράφηση κρίσιμων υποδομών. Η έμφαση μετατοπίζεται από τη διαχείριση κρίσεων στην πρόληψη.
Ενίσχυση πρόληψης και υποστήριξης ΟΤΑ
Δημιουργείται Επιτροπή Αξιολόγησης και Ελέγχου έργων πρόληψης και παρέχεται δυνατότητα ταχείας αδειοδότησης για μικρούς νησιωτικούς και ορεινούς Δήμους. Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (Τ.Ε.Ε.) μπορεί να αναλαμβάνει υποστηρικτικό ρόλο στην ωρίμανση και υλοποίηση έργων.
Επιστημονική τεκμηρίωση και επιχειρησιακή μετεωρολογία
Ιδρύεται Μονάδα Επιχειρησιακής Μετεωρολογίας στο ΕΣΚΕΔΙΚ και Επιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου. Ενισχύεται η Εθνική Βάση Δεδομένων ώστε οι αποφάσεις να βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα και εκτιμήσεις συνεπειών.
Αναβάθμιση εκπαίδευσης και Πυροσβεστικής Ακαδημίας
Αυξάνεται το ποσοστό εισαγωγής πολύτεκνων και τρίτεκνων στην Πυροσβεστική Ακαδημία από 3% σε 10%, ενώ θεσπίζονται ρυθμίσεις για ειδική μετάταξη και εκπαίδευση αποφοίτων παραγωγικών σχολών, ενισχύοντας τη στελέχωση του Σώματος.
Η «Ενεργή Μάχη» συγκέντρωσε θετικές ψήφους από τα κόμματα της αντιπολίτευσης σε σειρά άρθρων: ΠΑΣΟΚ (78 άρθρα), ΣΥΡΙΖΑ (27), ΚΚΕ (1), Νέα Αριστερά (43), Ελληνική Λύση (5) και Νίκη (38).
Ευρεία διαβούλευση και ενσωμάτωση προτάσεων
Ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, τόνισε ότι η «Ενεργή Μάχη» αποτέλεσε προϊόν μακράς διαβούλευσης με φορείς, επιστημονικές ενώσεις, υπηρεσιακά στελέχη και την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Κατά την ακρόαση στην αρμόδια Επιτροπή, η πλειονότητα των συμμετεχόντων χαιρέτισε τη νομοθετική πρωτοβουλία ως βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση.
Ο κ. Κεφαλογιάννης υπογράμμισε πως «η επιστημονική κοινότητα δεν κλήθηκε απλώς να επικυρώσει ειλημμένες αποφάσεις, αλλά να συμβάλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση των ρυθμίσεων». Επεσήμανε επίσης ότι ενσωματώθηκαν προτάσεις φορέων και κομμάτων τόσο στη δημόσια διαβούλευση όσο και στη συζήτηση στην Επιτροπή και στην Ολομέλεια.
Νομοτεχνικές βελτιώσεις
Ο υπουργός κατέθεσε τροποποιήσεις που αντανακλούν παρατηρήσεις φορέων και αντιπολίτευσης. Μεταξύ αυτών, η ενσωμάτωση δεικτών πλημμυρικού κινδύνου στο άρθρο 19, η θεσμοθέτηση πρωτοκόλλων για την ποιότητα του αέρα στα άρθρα 37-40 και η ενίσχυση του θεσμικού ρόλου των Ε.Σ.Ο. και Τ.Ε.Σ.Ο.Π.
Όπως σημείωσε, η διαδικασία ανέδειξε έναν κοινό τόπο ως προς τη βασική κατεύθυνση: τη μετάβαση από τον κατακερματισμό στη διαλειτουργικότητα και από τον αυτοσχεδιασμό στη συστηματική διαδικασία.
Μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, ο κ. Κεφαλογιάννης δήλωσε: «Θέλω να ευχαριστήσω ειλικρινά όλους τους φορείς, την επιστημονική κοινότητα, τα στελέχη της πρώτης γραμμής, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και τα κόμματα της αντιπολίτευσης που συνέβαλαν δημιουργικά στη διαμόρφωση αυτού του νόμου. Αυτό που πετύχαμε είναι κάτι περισσότερο από μια νομοθετική παρέμβαση. Είναι ένα βήμα ενίσχυσης της θεσμικής ωριμότητας της Ελλάδας. Και αυτό, τελικά, είναι η ουσία της "Ενεργής Μάχης": όχι μια μάχη της στιγμής, αλλά μια διαρκής επιλογή ευθύνης απέναντι στους πολίτες και στο μέλλον τους».