Οι νέες ρυθμίσεις για τις υποχρεώσεις καθαρισμού οικοπέδων, την προληπτική πυροπροστασία και τη λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών καθορίζονται με Κοινή Υπουργική Απόφαση που δημοσιεύθηκε χθες, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Η απόφαση εξειδικεύει τις διατάξεις του ν. 4662/2020, ενσωματώνοντας τις αλλαγές του νόμου 5281/2026 (Α' 28), και θέτει, όπως επισημαίνεται, «σαφείς κανόνες για την πρόληψη πυρκαγιών, ενισχύοντας τον έλεγχο, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων από τους αρμόδιους φορείς».
Οι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές και μισθωτές ακινήτων υποχρεούνται να καθαρίζουν τα οικόπεδα και τους ακάλυπτους χώρους από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους, καθώς και να τα συντηρούν καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου έως τις 31 Οκτωβρίου.
Οι υποχρεώσεις αυτές αφορούν περιοχές εντός σχεδίου, εντός ορίων οικισμών, καθώς και εκτάσεις σε ακτίνα έως 100 μέτρων από αυτές, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία.
Δήλωση καθαρισμού και διαδικασία
Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών καθαρισμού, οι υπόχρεοι πρέπει να υποβάλουν έως τις 15 Ιουνίου υπεύθυνη δήλωση στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του υπουργείου (https://akatharista.apps.gov.gr). Σε περιπτώσεις αντικειμενικής αδυναμίας, προβλέπεται δυνατότητα υποβολής μέσω ΚΕΠ ή Πυροσβεστικών Υπηρεσιών.
Οι εργασίες καθαρισμού περιλαμβάνουν απομάκρυνση ξηρής βλάστησης, κλάδεμα δέντρων, αραίωση θάμνων, απομάκρυνση εύφλεκτων υλικών και διατήρηση χαμηλού φορτίου καύσιμης ύλης σε όλη τη διάρκεια της περιόδου υψηλού κινδύνου.
Έλεγχοι και κυρώσεις
Οι Δήμοι αξιοποιούν το Εθνικό Μητρώο για τη διενέργεια ελέγχων, ενώ το Πυροσβεστικό Σώμα πραγματοποιεί ελέγχους κατόπιν καταγγελίας. Σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης προβλέπονται πρόστιμα και ποινικές κυρώσεις.
Συγκεκριμένα, για μη υποβολή δήλωσης επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ όταν δεν έχει γίνει καθαρισμός ούτε δήλωση, και 100 ευρώ όταν έχει γίνει καθαρισμός χωρίς δήλωση. Για μη καθαρισμό οικοπέδου ή ακάλυπτου χώρου, το πρόστιμο είναι 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό 200 ευρώ και ανώτατο 2.000 ευρώ.
Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή 5.000 ευρώ. Οι Δήμοι μπορούν να προχωρήσουν σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό, καταλογίζοντας τη σχετική δαπάνη στους υπόχρεους.
Νέες ρυθμίσεις και εξαιρέσεις
Με τα άρθρα 41, 43 και 44 του Νόμου 5182/2026 (Α' 28) και την ΚΥΑ, το θεσμικό πλαίσιο για τους καθαρισμούς οικοπέδων και την τήρηση μέτρων προληπτικής πυροπροστασίας τροποποιείται και συμπληρώνεται. Οι βασικές αλλαγές περιλαμβάνουν:
– Ένταξη των νομέων στους υπόχρεους για υποβολή δήλωσης καθαρισμού στο Εθνικό Μητρώο.
– Ενοποίηση της προθεσμίας καθαρισμού και δήλωσης έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους.
– Εξαιρέσεις για γεωργικές καλλιέργειες, βοσκήσιμες γαίες και χώρους με αδυναμία πρόσβασης.
– Πρόβλεψη για προστασία χλωρίδας και βιοποικιλότητας, με καθορισμό σημείων απόθεσης προϊόντων καθαρισμού από τους Δήμους.
– Δυνατότητα φυσικής υποβολής δήλωσης σε ΚΕΠ ή Πυροσβεστικές Υπηρεσίες για όσους δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν ηλεκτρονικές υπηρεσίες.
– Εξειδίκευση του τρόπου ορισμού των ελεγκτικών κλιμακίων των Δήμων.
– Αναπροσαρμογή προστίμων και μείωση ποινών για ψευδείς δηλώσεις.
Με την ΚΥΑ καταργείται η Πυροσβεστική Διάταξη 20/2024, ενώ στόχος των νέων μέτρων είναι η ενίσχυση της πρόληψης, ο καλύτερος συντονισμός και η έγκαιρη προετοιμασία ενόψει της αντιπυρικής περιόδου.
Το υπουργείο καλεί τους πολίτες και τους φορείς να επιδείξουν υπευθυνότητα και συνεργασία για την προστασία της ζωής, της περιουσίας και του φυσικού περιβάλλοντος.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
