Η Έντεμ Γουοσόρνου, Διευθύντρια του Τμήματος Ανταπόκρισης σε Κρίσεις του OCHA, του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων, μιλώντας στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας για την προστασία των αμάχων, ανέφερε ότι στοιχεία από 20 ένοπλες συγκρούσεις δείχνουν πως το 2025 ένας άμαχος σκοτωνόταν περίπου κάθε δεκατέσσερα λεπτά.
Πρόσθεσε ότι το 2025 τα Ηνωμένα Έθνη κατέγραψαν περισσότερες από 1.350 επιθέσεις κατά εργαζομένων στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και ιατρικών εγκαταστάσεων σε 18 συγκρούσεις. Παράλληλα, 147 εκατομμύρια άνθρωποι αντιμετώπισαν οξεία επισιτιστική ανασφάλεια την ίδια χρονιά, κυρίως λόγω συγκρούσεων.
Η κ. Γουοσόρνου υπογράμμισε ότι η σεξουαλική βία παραμένει ευρέως διαδεδομένη, καθώς τα Ηνωμένα Έθνη κατέγραψαν πέρυσι περισσότερες από 9.300 περιπτώσεις, με τη συντριπτική πλειονότητα να αφορά γυναίκες και κορίτσια. Επεσήμανε ότι ο πραγματικός αριθμός είναι προφανώς πολύ υψηλότερος.
Η ίδια τόνισε πως η προστασία των αμάχων σε ένοπλες συγκρούσεις δεν αποτελεί φιλανθρωπία, αλλά «το ελάχιστο που απαιτούν η ανθρωπιά και ο πολιτισμός».
Μιλώντας εκ μέρους του Τομ Φλέτσερ, Συντονιστή Έκτακτης Ανθρωπιστικής Βοήθειας, η κ. Γουοσόρνου ανέδειξε την ανάγκη όλα τα κράτη να τηρούν τις δεσμεύσεις τους βάσει του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Η ελληνική παρέμβαση στο Συμβούλιο Ασφαλείας
Η Ελλάδα, στην παρέμβασή της, υπογράμμισε ότι η διεθνής κοινότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με «βαθιά και επιδεινούμενη κρίση», μέσα σε ένα περιβάλλον «κατάφωρης περιφρόνησης» του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, πρέσβυς Αγλαΐα Μπαλτά, αναφέρθηκε σε περισσότερες από 130 ένοπλες συγκρούσεις παγκοσμίως, μεταξύ άλλων στην Ουκρανία, το Σουδάν, τη Γάζα, τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, τη Μιανμάρ, τη Συρία, τον Λίβανο, το Νότιο Σουδάν και την Υεμένη. Τόνισε ότι η πραγματικότητα για τους αμάχους απέχει πολύ από το πλαίσιο προστασίας που έχει θεσπιστεί.
Ειδική αναφορά έκανε στην Ουκρανία, όπου οι απώλειες αμάχων αυξήθηκαν κατά 31% το 2025 σε σχέση με το 2024, στη Γάζα, όπου τουλάχιστον 20.000 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν, καθώς και στο Σουδάν, το οποίο παρέμεινε η μεγαλύτερη κρίση εκτοπισμού παγκοσμίως.
Έμφαση στη λογοδοσία και την τεχνολογία
Η Ελλάδα επανέλαβε την ανάγκη πλήρους συμμόρφωσης όλων των μερών με το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο και το διεθνές δίκαιο ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επισήμανε επίσης την πολιτική ευθύνη των κρατών για την προστασία των αμάχων και των πολιτικών υποδομών.
Υπενθύμισε ότι έχει προσχωρήσει στην Παγκόσμια Πρωτοβουλία για την ενίσχυση της πολιτικής δέσμευσης υπέρ του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και υποστηρίζει τη Διακήρυξη για την Προστασία του Ανθρωπιστικού Προσωπικού.
Η κ. Μπαλτά έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη λογοδοσία, ζητώντας ανεξάρτητες, πλήρεις και αποτελεσματικές έρευνες, δίωξη των υπευθύνων και αποζημιώσεις για τα θύματα. Τόνισε επίσης την ανάγκη προστασίας του ιατρικού και ανθρωπιστικού προσωπικού, αποφυγής χρήσης εκρηκτικών όπλων σε κατοικημένες περιοχές και διασφάλισης ασφαλούς ανθρωπιστικής πρόσβασης.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις νέες τεχνολογίες, καθώς η αυξανόμενη χρήση drones, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης στον πόλεμο και η διάδοση παραπληροφόρησης μέσω ψηφιακών μέσων δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους για τους αμάχους. Η Ελλάδα υπογράμμισε ότι τα κράτη οφείλουν να θεσπίσουν δικλίδες ασφαλείας για την υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας, με τρόπο συμβατό με το διεθνές δίκαιο.
Τέλος, ζήτησε να διαφυλαχθεί η προστασία των παιδιών και να ενισχυθεί η συμμετοχή των γυναικών και των κοριτσιών στις προσπάθειες προστασίας.
Κλείνοντας, η κ. Μπαλτά υπογράμμισε ότι η προστασία των αμάχων και η ανακούφιση του πόνου τους αποτελούν «νομική και ηθική επιταγή», καλώντας σε δράση «με επείγοντα χαρακτήρα και αποφασιστικότητα».