Ως ένα ακόμη κομμάτι στο ψηφιδωτό της αναθεωρητικής τουρκικής στρατηγικής για μεταβολή του καθεστώτος στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο προκειμένου να επιβάλει στο πεδίο το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», λογίζεται η ανακήρυξη των δύο παράνομων θαλάσσιων πάρκων από την Άγκυρα.
Η Αθήνα ανέμενε την εξέλιξη και καταδίκασε την τουρκική χωροθέτηση, που παραβιάζει την ελληνική υφαλοκρηπίδα. Παράλληλα, η Άγκυρα πυκνώνει τα νέφη στα ελληνοτουρκικά, έχοντας επιστρέψει οριστικά στην πολιτική των εναέριων παραβιάσεων και μάλιστα με αυξανόμενο ρυθμό.
Η δε ενδεχόμενη νομοθέτηση το φθινόπωρο για τις τουρκικές θαλάσσιες ζώνες δικαιοδοσίας, δηλαδή η θεσμοποίηση της «Γαλάζιας Πατρίδας», αναμένεται να επιβαρύνει ακόμα περισσότερο την ατμόσφαιρα στις διμερείς σχέσεις.
Η τουρκική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως δημοσίευσε προχθές δύο προεδρικές αποφάσεις της 15ης Αυγούστου, με τις οποίες η Άγκυρα ανακήρυξε δύο «εθνικά θαλάσσια πάρκα».
Ειδικότερα, το πάρκο «Βορείου Αιγαίου» (Τσανάκκαλε-Τεκιρντάγ) εκτείνεται μεταξύ Λήμνου και Σαμοθράκης, εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, αγνοώντας τα ελληνικά νησιά, τα οποία κατά την Άγκυρα διαθέτουν μόνο χωρικά ύδατα και καμία επήρεια σε θαλάσσιες ζώνες.
Το πάρκο της Ανατολικής Μεσογείου (Φετίγιε-Κας) «στραγγαλίζει» γεωγραφικά το Καστελλόριζο: το περικλείει από όλες τις πλευρές εκτός από τα ίδια τα 6 ν.μ. των χωρικών του υδάτων, το αποκόπτει από τη Ρόδο και δεν το αποτυπώνει καν ως παράγοντα στη διαμόρφωση των θαλάσσιων ορίων.
Το νότιο άκρο του πάρκου, μάλιστα, απέχει 60-90 ν.μ. από κάθε ακτή -τουρκική ή ελληνική- και φτάνει σε ανοιχτή θάλασσα ύψους Κρήτης-Κάσου-Καρπάθου, πολύ πέρα από οποιοδήποτε όριο θα δικαιολογούσε μια απλή ζώνη προστασίας παράκτιων υδάτων.
Φυσικά, αυτό δεν αποτελεί απλώς καταπάτηση υφαλοκρηπίδας, αλλά συνιστά απόπειρα κατάληψης τεράστιας έκτασης ανοιχτής θάλασσας.
Η Άγκυρα, με την ονομασία και τη διαχείριση της περιοχής ως «πάρκου», επιχειρεί να φανεί ότι ασκεί διοίκηση εκεί, άρα ότι έχει δικαιοδοσία.
Πρόκειται για εγχείρημα επιβολής τετελεσμένων από την τουρκική πλευρά, με διπλό στόχο: αφενός να επηρεάσει τις μελλοντικές διαπραγματεύσεις οριοθέτησης Ελλάδος-Τουρκίας, αφετέρου να λειτουργήσει ως τεστ αντίδρασης της Αθήνας.
Ελληνικά θαλάσσια πάρκα
Τουρκικά μέσα ενημέρωσης χαρακτήρισαν την ενέργεια της Άγκυρας ως απάντηση στα δύο θαλάσσια πάρκα στις Νότιες Κυκλάδες και στο Ιόνιο, τα οποία εξήγγειλε η ελληνική κυβέρνηση τον Ιούλιο του 2025.
Σε αντίθεση με τα ελληνικά πάρκα, τα οποία οριοθετήθηκαν εντός των χωρικών υδάτων (6 ναυτικών μιλίων στο Αιγαίο και 12 στο Ιόνιο), η Άγκυρα με τη δική της χωροθέτηση επιχειρεί να υφαρπάξει όχι μόνο ελληνική δικαιοδοσία αλλά και τμήμα των διεθνών υδάτων.
Παρά τις διαρροές του υπουργείου Εξωτερικών τους τελευταίους μήνες ότι ετοιμάζεται και τρίτο θαλάσσιο πάρκο σε όλο το εύρος του Αιγαίου, συμπεριλαμβανομένου του Ανατολικού, ακόμη δεν έχουν δημοσιευθεί τα Προεδρικά Διατάγματα (ΠΔ) ούτε για τα δύο που έχουν ήδη ανακηρυχθεί.
Μάλιστα, μόλις τον περασμένο Ιούλιο ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, υπέγραψε το ΠΔ για το θαλάσσιο πάρκο Νοτίου Αιγαίου 1 - Νότιες Κυκλάδες, το οποίο βρίσκεται πλέον στο ΣτΕ για τον συνήθη νομικό έλεγχο.
Σύμφωνα με έμπειρους παρατηρητές, η καθυστέρηση είναι μεταξύ άλλων απόρροια και της παντελούς έλλειψης επικοινωνίας και συνεννόησης μεταξύ των χαρτοφυλακίων Εξωτερικών και Ενέργειας και των επικεφαλής τους.
Αντιδράσεις
Το υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε παράνομα τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα, τονίζοντας ότι δεν παράγουν κανένα έννομο αποτέλεσμα για την Αθήνα στα σημεία που εκτείνονται εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας και καταλαμβάνουν διεθνή ύδατα.
«Ενέργειες που επιχειρούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα ή να επηρεάσουν μονομερώς το καθεστώς των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο παραβιάζουν το Διεθνές Δίκαιο, δεν συμβάλλουν στην εμπέδωση κλίματος καλής γειτονίας και υπονομεύουν σοβαρά τις προσπάθειες διατήρησης σχέσεων αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των δύο χωρών», αναφερόταν.
Η Ελλάδα θα συνεχίσει να ενεργεί με συνέπεια και αποφασιστικότητα για την προστασία των κυριαρχικών δικαιωμάτων της, συμπληρωνόταν στην ανακοίνωση.
Όπως και σε αντίστοιχες περιπτώσεις, θεωρείται βέβαιο ότι το υπουργείο Εξωτερικών θα προβεί κατ’ ελάχιστο στην επίδοση αυστηρής ρηματικής διακοίνωσης προς την τουρκική πλευρά.
Καταδίκες για Άγκυρα, πυρά σε Μαξίμου
Τα εν Ελλάδι κόμματα της αντιπολίτευσης καταδίκασαν ρητά και ηχηρά τις παράνομες τουρκικές ανακηρύξεις, ενώ ταυτόχρονα επιτέθηκαν στην κυβέρνηση Μητσοτάκη.
Για «αδράνεια» έκανε λόγο το ΠΑΣΟΚ, με τον βουλευτή Ηλείας και Τομεάρχη Άμυνας, Μιχάλη Κατρίνη να κατηγορεί την κυβέρνηση ότι δεν έχει καμία «ουσιαστική απάντηση στην αμφισβήτηση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων από την Τουρκία».
Οι τέσσερις ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ (Γιάννης Μανιάτης, Νίκος Παπανδρέου, Σάκης Αρναούτογλου, Νικόλας Φαραντούρης) κατέθεσαν γραπτή ερώτηση προς την Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για Εξωτερική Πολιτική και Αντιπρόεδρο της Κομισιόν, Κάγια Κάλλας, σχετικά με τα μέτρα που προτίθεται να λάβει η Ένωση για την έμπρακτη στήριξη της Ελλάδας έναντι των μονομερών και παράνομων ενεργειών της Τουρκίας.
Ο πρώην πρωθυπουργός και πρώην πρόεδρος της ΝΔ, Αντώνης Σαμαράς, υπογράμμισε ότι οι «φιλίες» και ο «κατευνασμός» φέρνουν νέα τετελεσμένα εις βάρος της χώρας, ζητώντας άμεση αντίδραση από την κυβέρνηση.
«Η νέα τουρκική απόφαση για θαλάσσια πάρκα μέσα στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, είναι μια ακόμη διεθνής πειρατεία. Τι ακριβώς κάνουμε; Ποια είναι η στρατηγική μας; Δεν βλέπουμε πως η Τουρκία προσπαθεί να μας αποκόψει από τα κυριαρχικά μας δικαιώματα στο Αιγαίο;», σημείωσε μεταξύ άλλων ο κ. Σαμαράς.
«Η πρόσφατη αύξηση των εντάσεων από την Τουρκία αποτελεί την πλέον έμπρακτη απόδειξη της αποτυχίας της εξωτερικής πολιτικής Μητσοτάκη», υπογράμμισαν από την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα.
110 παραβιάσεις μέσα στον Αύγουστο
Εν τω μεταξύ, χθες, η Άγκυρα προέβη σε ακόμα 12 παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου, συμπληρώνοντας τις 110 εντός Αυγούστου.
Ένα αεροσκάφος ναυτικής συνεργασίας τύπου CN-235 και τρία UAV ήταν οι παραβάτες, σε Βορειοανατολικό, Κεντρικό και Νοτιοανατολικό Αιγαίο.
Τα τουρκικά αεροσκάφη αναγνωρίστηκαν και αναχαιτίστηκαν από μαχητικά της Πολεμικής Αεροπορίας, σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες και κατά πάγια πρακτική.
Ενδεικτική της τουρκικής κλιμάκωσης είναι η συνολική εικόνα του έτους: το πρώτο εξάμηνο η Άγκυρα πραγματοποίησε 247 παραβιάσεις, τον Ιούλιο ακολούθησαν ακόμη 49 -μεταξύ αυτών και μια υπέρπτηση με drone πάνω από το Φαρμακονήσι, η πρώτη από τον Ιανουάριο του 2023.
Η κλιμάκωση του Αυγούστου από πλευράς Άγκυρας σε θάλασσα και αέρα προοιωνίζεται ένα δύσκολο φθινόπωρο στα Ελληνοτουρκικά.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
