Ισπανία: Τιμή στα θύματα του Φράνκο 50 χρόνια μετά τον θάνατό του

Η ισπανική κυβέρνηση απέτισε φόρο τιμής στα θύματα του εμφυλίου πολέμου και της τετρακονταετούς δικτατορίας του στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο, ενόψει της 50ής επετείου από τον θάνατό του.

Ο Φράνκο ανέλαβε την εξουσία το 1936 με πραξικόπημα κατά της εκλεγμένης δημοκρατικής κυβέρνησης, μετά από τριετή εμφύλιο πόλεμο που έληξε με τη νίκη των δυνάμεών του.

Κυβερνητικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι περίπου 114.000 άμαχοι εξαφανίστηκαν ή εκτελέστηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου και της δικτατορίας του Φράνκο.

Σε εκδήλωση με τίτλο "Η Μνήμη είναι Δημοκρατία", ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ευχαρίστησε όσους αγωνίστηκαν για μια δημοκρατική Ισπανία.

Ο Σάντσεθ υπογράμμισε την ανάγκη να διαλυθεί η «αποτρόπαιη δικτατορία» που στέρησε βασικά δικαιώματα και ελευθερίες από εκατομμύρια πολίτες, όπως δήλωσε ενώπιον συγγενών θυμάτων του Φράνκο.

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, απονεμήθηκαν συμβολικές δηλώσεις αναγνώρισης και αποκατάστασης σε 18 εν ζωή θύματα της καταπίεσης, καθώς και σε απογόνους θυμάτων που έχουν πεθάνει.

Μεταξύ αυτών, τιμήθηκε η Μαρία Λουίσα Ράμος, 98 ετών, που διέφυγε στη Γαλλία και επέζησε από το ναζιστικό στρατόπεδο του Μαουτχάουζεν.

Επίσης, παρούσα ήταν η ανιψιά του διάσημου ποιητή και θεατρικού συγγραφέα Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα, ο οποίος δολοφονήθηκε από φασιστικές δυνάμεις κατά την έναρξη του πολέμου, με τα λείψανά του να παραμένουν άγνωστα.

Ο Σάντσεθ καταδίκασε το κύμα «αναθεωρητισμού» που επιχειρεί να θολώσει την ιστορική μνήμη, ιδιαίτερα μεταξύ των νεότερων γενεών, επισημαίνοντας ότι τέτοιες τάσεις ενισχύονται από την άνοδο της ακροδεξιάς. Παράλληλα, δεσμεύτηκε να προστατεύσει τις ελευθερίες που ανακτήθηκαν μετά τον θάνατο του Φράνκο το 1975.

Το 2022, ο κυβερνών συνασπισμός των σοσιαλιστών και της ριζοσπαστικής αριστεράς ψήφισε τον νόμο για τη Δημοκρατική Μνήμη, ο οποίος προβλέπει την απομάκρυνση των φρανκικών συμβόλων και την προώθηση της έρευνας και εκταφής των θυμάτων που είχαν ταφεί σε μαζικούς τάφους.

Παρά τις πρωτοβουλίες αυτές, η ισπανική κοινωνία παραμένει διχασμένη ως προς την αποτίμηση της περιόδου εκείνης. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση, το 21,3% των Ισπανών θεωρεί ότι η εποχή του Φράνκο ήταν "καλή" ή "πολύ καλή" για τη χώρα.