Η νέα κλιμάκωση της σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν προκαλεί σοβαρές αναταράξεις στις θαλάσσιες μεταφορές και επαναφέρει στο επίκεντρο τους φόβους για την παγκόσμια αγορά ενέργειας, καθώς το Στενό του Ορμούζ και η Ερυθρά Θάλασσα βρίσκονται υπό αποκλεισμό.
Με το Ιράν να διατηρεί κλειστό το στρατηγικής σημασίας στενό του Ορμούζ και τους Χούθι να εντείνουν τις επιθέσεις τους στην Ερυθρά Θάλασσα, δύο από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς πετρελαίου βρίσκονται ουσιαστικά υπό αποκλεισμό.
Η κατάσταση έχει ήδη αναγκάσει δεξαμενόπλοια να αλλάξουν πορεία, ενώ οι νέες αμερικανικές επιθέσεις και τα αντίποινα της Τεχεράνης αυξάνουν τον κίνδυνο περαιτέρω αποσταθεροποίησης στην περιοχή, με τις διεθνείς αγορές να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.
Σύμφωνα με στοιχεία του Γαλλικού Πρακτορείου, τουλάχιστον εννέα πλοία αναγκάστηκαν να κάνουν αναστροφή στην Ερυθρά Θάλασσα ή κοντά στο στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ, στο νότιο άκρο της Υεμένης, εξαιτίας των απειλών των Χούθι.
Αποκλεισμένες οι θαλάσσιες δίοδοι από Ιράν και Χούθι
Στην Ερυθρά Θάλασσα, οι Χούθι δήλωσαν ότι «οι ένοπλες δυνάμεις της Υεμένης» πραγματοποίησαν «επιτυχή στρατιωτική επιχείρηση» στοχοποιώντας τα σαουδαραβικά δεξαμενόπλοια Encelia και Layla, τα οποία επιχείρησαν να παραβιάσουν «τον ναυτικό αποκλεισμό». Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, άλλα δέκα πλοία αναγκάστηκαν να αλλάξουν πορεία.
Το Ριάντ επιβεβαίωσε εν μέρει το περιστατικό. Πηγή της γενικής αρχής μεταφορών ανέφερε στο πρακτορείο SPA ότι το Encelia, «που ανήκει σε σαουδαραβική εταιρεία», δέχθηκε επίθεση καθώς έπλεε στην Ερυθρά Θάλασσα, προκαλώντας πυρκαγιά στην πλώρη του, ενώ το πλήρωμα είναι «ασφαλές».
Η βρετανική υπηρεσία UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας, είχε νωρίτερα αναφέρει ότι τάνκερ χτυπήθηκε από «άγνωστου τύπου βλήμα» περίπου 70 ναυτικά μίλια από το λιμάνι Αλ Σουκάικ της Σαουδικής Αραβίας.
Οι Χούθι προειδοποιούν από τη Δευτέρα μέσω ασυρμάτου ότι θα στοχοποιούν πλοία τα οποία επιχειρούν να σπάσουν τον αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας.
Οι Ιρανοί Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν τις πρώτες πρωινές ώρες ότι «σταμάτησαν» τρία πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοια που επιχείρησαν να διασχίσουν το στενό του Ορμούζ.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τα τρία τάνκερ προσπάθησαν να «περάσουν από τη ναρκοθετημένη νότια διαδρομή του στενού του Ορμούζ». Το ένα από αυτά εξερράγη και τυλίχθηκε στις φλόγες, ενώ τα άλλα δύο «έκαναν γρήγορα αναστροφή», όπως ανέφερε ο ιδεολογικός στρατός του Ιράν.
Οι Φρουροί της Επανάστασης υπογράμμισαν ότι το στενό του Ορμούζ θα παραμείνει «εντελώς κλειστό όσο η Αμερική συνεχίζει τις σατανικές ενέργειές της στην περιοχή». Προειδοποίησαν επίσης πως «κανένα πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο δεν θα μπαίνει ούτε θα βγαίνει» και ότι «αν οποιοδήποτε πλοίο παραπλανηθεί από την Αμερική και προσπαθήσει να περάσει χωρίς συντονισμό με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, θα υφίσταται την ίδια τύχη».
Κλιμάκωση και ανησυχία στις αγορές
Η νέα αυτή ένταση διευρύνει το μέτωπο του πολέμου στη Μέση Ανατολή, δεκαπέντε ημέρες μετά την επανέναρξη των εχθροπραξιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Η αναζωπύρωση των συγκρούσεων ανέτρεψε την εκεχειρία του Απριλίου και την προσωρινή συμφωνία που είχε επιτευχθεί με το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» τον Ιούνιο.
Σύμφωνα με το μεικτό διοικητήριο των ΗΠΑ για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM), «στις 22:30» ώρα Ουάσιγκτον ολοκληρώθηκε νέος γύρος πληγμάτων εναντίον του Ιράν. Οι επιθέσεις στόχευσαν «στρατιωτικούς στόχους» όπως ναυτικές εγκαταστάσεις, αποθήκες πυραύλων και drones, θέσεις παράκτιας επιτήρησης και αντιαεροπορικά συστήματα, με σκοπό «να μειωθεί η ικανότητα του Ιράν να απειλεί εμπορικά πλοία» που διέρχονται από την περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του στενού του Ορμούζ.
Κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι η πόλη Μπουσέχρ, όπου βρίσκεται ο μοναδικός πυρηνικός σταθμός του Ιράν, δέχθηκε δύο βομβαρδισμούς κατά τη διάρκεια της νύχτας. Τουλάχιστον δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν και έντεκα τραυματίστηκαν σε αμερικανικό πλήγμα στη Σαλαμσέχ, σύμφωνα με αξιωματούχο της επαρχίας Χουζεστάν.
Σε αντίποινα, η Τεχεράνη εξαπέλυσε νέες επιθέσεις εναντίον συμμάχων των ΗΠΑ. Το Κουβέιτ ανακοίνωσε ότι η αντιαεροπορική του άμυνα αναχαίτισε «εχθρικά drones» τις πρώτες πρωινές ώρες.
Η κατάσταση προκαλεί ανησυχία στις αγορές ενέργειας, καθώς η Σαουδική Αραβία αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα αργού παγκοσμίως.
Παρά την ένταση, η τιμή του πετρελαίου Brent κυμαίνεται γύρω στα 95 δολάρια το βαρέλι, επίπεδο που είχε να καταγραφεί εδώ και εβδομάδες. Είχε προηγηθεί πτώση τιμών μετά την υπογραφή της καταρχήν συμφωνίας μεταξύ των προέδρων των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν.