Οι Ηνωμένες Πολιτείες εμπόδισαν τη συμμετοχή του επικεφαλής του οργανισμού πυρηνικής ενέργειας του Ιράν σε σύνοδο του ΟΗΕ για την πυρηνική ενέργεια, που διεξάγεται αυτή την εβδομάδα στη Βιέννη. Η απόφαση αυτή, σύμφωνα με ανακοίνωση της Τεχεράνης, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από την ιρανική πλευρά, καθώς σχετίζεται με την αντίθεση των ΗΠΑ σε εξαίρεση από την επαναφορά των κυρώσεων του ΟΗΕ («snapback»).
Ο Μοχαμάντ Εσλαμί, επικεφαλής του ιρανικού οργανισμού ατομικής ενέργειας, είχε προγραμματιστεί να συμμετάσχει και να μιλήσει στην ετήσια γενική συνέλευση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), η οποία ξεκίνησε σήμερα. Ωστόσο, το Ιράν ανακοίνωσε ότι η Αυστρία ανέστειλε τη βίζα του Εσλαμί, παρά το γεγονός ότι του είχε αρχικά χορηγηθεί θεώρηση εισόδου.
«Η ακύρωση και η λεγόμενη νομική αιτιολόγηση που προβλήθηκε για αυτό είναι μια ισχυρή ένδειξη μιας πολιτικής πράξης και προχωρημένης επίσημης πολιτικοποίησης αυτού του οργανισμού», δήλωσε στη συνέλευση ο Ιρανός πρεσβευτής στον ΔΟΑΕ.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ άσκησαν πίεση στην Αυστρία για να λάβει αυτή την απόφαση. Το Ιράν και η Ρωσία ανέφεραν πως πρόκειται για μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας να παρεμποδιστεί η έκδοση βίζας σε Ιρανούς αξιωματούχους για ταξίδια στο εξωτερικό.
Οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι αντιτίθενται σε εξαίρεση που θα επέτρεπε στον Εσλαμί να ταξιδέψει παρά την επαναφορά των κυρώσεων μέσω του μηχανισμού «snapback» από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Ο Εσλαμί περιλαμβάνεται στα πρόσωπα που είχαν τεθεί στο στόχαστρο των κυρώσεων, οι οποίες είχαν αρθεί το 2015 μετά τη συμφωνία μεταξύ Ιράν, μεγάλων δυνάμεων και ΗΠΑ για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Η συμφωνία αυτή άρχισε να καταρρέει όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απέσυρε τις ΗΠΑ το 2018, ενώ οι δυτικές δυνάμεις ενεργοποίησαν πέρυσι τον μηχανισμό «snapback» για την επαναφορά των κυρώσεων.
Το Ιράν και οι σύμμαχοί του, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας, δεν αναγνωρίζουν τις επαναφερθείσες κυρώσεις. Η Αυστρία ανέφερε ότι είχε αιτηθεί εξαίρεση για τον Εσλαμί.
«Η Αυστρία, αν και είναι μόνο το κράτος-οικοδεσπότης, υπέβαλε αίτημα για εξαίρεση από την απαγόρευση ταξιδιών στον επιτροπή κυρώσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας, η οποία απορρίφθηκε», τόνισε στη συνέλευση ο πρεσβευτής Κρίστιαν Έμπνερ.
«Κατά συνέπεια, η Αυστρία ήταν υποχρεωμένη να αρνηθεί την είσοδο στο έδαφός της σε ένα μέλος της ιρανικής αντιπροσωπείας», συμπλήρωσε.
Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ Πρέστον Γουέλς Γκρίφιθ Γ’ δήλωσε ότι η χώρα του είχε αντιταχθεί στη Νέα Υόρκη στη χορήγηση εξαίρεσης, γεγονός που οδήγησε στην απόρριψη του αιτήματος.
«Οι ΗΠΑ αντιτέθηκαν στο αίτημα εξαίρεσης, το οποίο με βάση τους κανόνες της επιτροπής κυρώσεων του ΟΗΕ είχε αποτέλεσμα το Συμβούλιο Ασφαλείας να αρνηθεί το αίτημα», ανέφερε.
«Η συμμετοχή του (του Εσλαμί) θα είχε ως μοναδικό αποτέλεσμα το Ιράν να εκμεταλλευθεί τις διαδικασίες του ΔΟΑΕ ως ένα βήμα για προπαγάνδα αποφεύγοντας ουσιαστική συνεργασία, υπονομεύοντας την αξιοπιστία του ίδιου του σώματος που είναι επιφορτισμένο με την επαλήθευση των πυρηνικών δεσμεύσεών του», πρόσθεσε, αναφερόμενος σε αντιπαράθεση σχετικά με τους επιθεωρητές του ΔΟΑΕ.