Η συντριπτική ήττα του Ντόναλντ Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ μεταβάλλει σημαντικά το τοπίο για την επόμενη προεδρική εκλογική αναμέτρηση το 2028, επηρεάζοντας τις ισορροπίες και στη μάχη για τη διαδοχή του στον Λευκό Οίκο.
Το αποτέλεσμα των εκλογών αποτέλεσε ισχυρό πλήγμα για τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος μέχρι πρότινος θεωρούνταν το φαβορί για το χρίσμα του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος. Η στενή πολιτική του ταύτιση με τον πρόεδρο Τραμπ ενδέχεται πλέον να αποδειχθεί επιζήμια για τις μελλοντικές του φιλοδοξίες.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, ο Βανς είχε συνδέσει στενά την πορεία του με αυτή του Τραμπ, συμμετέχοντας ενεργά σε προεκλογικές συγκεντρώσεις σε κρίσιμες πολιτείες. Μετά την εκλογική πανωλεθρία, ο 42χρονος αντιπρόεδρος προσπάθησε να αποστασιοποιηθεί, αποδίδοντας την ήττα στον αντιδημοφιλή πόλεμο της Ουάσιγκτον κατά του Ιράν, όπως ανέφερε σε ανάρτησή του στο X.
Ωστόσο, παραμένει αμφίβολο κατά πόσο οι ψηφοφόροι θα πειστούν από τις προσπάθειές του να διαχωρίσει την πολιτική του διαδρομή από εκείνη του προέδρου. Το φαινόμενο αυτό είναι συχνό στους Αμερικανούς αντιπροέδρους, όπως δείχνει και η περίπτωση της Κάμαλα Χάρις, που δυσκολεύτηκε να αποστασιοποιηθεί πολιτικά από τον Τζο Μπάιντεν το 2024.
Όπως επισημαίνει ο Τζέιμς Λίντσεϊ από το Council on Foreign Relations, “τα δυσάρεστα νέα για τον Βανς είναι ότι οι εν ενεργεία αντιπρόεδροι σπάνια καταφέρνουν να ανέλθουν στο αξίωμα του προέδρου”.
Ρεπουμπλικανοί: Νέα ονόματα και προκλήσεις
Ανάμεσα στα πιθανά ονόματα για τη διαδοχή του Τραμπ βρίσκεται και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. Ο 55χρονος επέλεξε χαμηλό προφίλ στην προεκλογική περίοδο, αλλά δύσκολα θα αποφύγει την κριτική για τη στάση του στον πόλεμο κατά του Ιράν.
Η εκλογική αποτυχία των Ρεπουμπλικανών δημιουργεί ευκαιρίες για νέους υποψηφίους. Ο κυβερνήτης της Φλόριντα, Ρον ΝτεΣάντις, που αποχωρεί από το αξίωμα το 2027, θεωρείται πιθανός διεκδικητής. Ο ίδιος χαρακτήρισε τη νίκη των Δημοκρατικών “πολιτικό ισοδύναμο της πρόσκρουσης με μετεωρίτη”, τονίζοντας ότι η Φλόριντα αποτέλεσε εξαίρεση για τους Ρεπουμπλικανούς.
Επίσης, ο γερουσιαστής του Τέξας Τεντ Κρουζ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο υποψηφιότητας, αν και οι πιθανότητές του φαίνεται να μειώνονται μετά τις επιτυχίες των Δημοκρατικών στο Τέξας.
Δημοκρατικοί: Νέες φιλοδοξίες και εσωκομματικές ισορροπίες
Στο στρατόπεδο των Δημοκρατικών, οι ενδιάμεσες εκλογές ενίσχυσαν τις προοπτικές αρκετών στελεχών για το χρίσμα του 2028. Ξεχωρίζει ο γερουσιαστής της Τζόρτζια Τζον Όσοφ, η επανεκλογή του οποίου αναζωπύρωσε τα σενάρια πιθανής υποψηφιότητας, παρά τις διαψεύσεις του ίδιου.
Ο κυβερνήτης της Πενσιλβάνια, Τζος Σαπίρο, επανεξελέγη σε μια παραδοσιακά αμφίρροπη πολιτεία, ενώ πριν τις εκλογές η Κάμαλα Χάρις εμφανιζόταν ως φαβορί για το χρίσμα. Πολλοί όμως στο κόμμα προτιμούν νέα πρόσωπα που δεν έχουν υποστεί εκλογική ήττα.
Άλλα σημαντικά ονόματα είναι ο απερχόμενος κυβερνήτης της Καλιφόρνιας Γκάβιν Νιούσομ και η βουλευτής της Νέας Υόρκης Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ, η οποία έχει δηλώσει ότι εξετάζει το ενδεχόμενο υποψηφιότητας, αν και εκφράζει αμφιβολίες για τις πιθανότητές της.
Μεταξύ των άλλων πιθανών υποψηφίων συγκαταλέγονται ο κυβερνήτης του Ιλινόι Τζέι Μπι Πρίτζκερ, ο κυβερνήτης του Κεντάκι Άντι Μπεσίρ και ο γερουσιαστής της Αριζόνα Μαρκ Κέλι.