Σε κραχ η αγορά καυσίμων με μείωση πωλήσεων έως 80%

Σε ένα πρωτόγνωρο κλοιό μειωμένων πωλήσεων βενζίνης μέχρι και 80% και έλλειψης ρευστότητας, που επιδεινώθηκε από την παράταση για την εξόφληση των μεταχρονολογημένων επιταγών, βρίσκεται η αγορά των καυσίμων.

Αρκετές χιλιάδες από τα 5.300 πρατήρια της χώρας αλλά και οι μικρότερες κυρίως εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών βλέπουν ημέρα με την ημέρα τις πωλήσεις τους να υποχωρούν, τα χρέη να αυξάνονται και την απειλή για λουκέτα να πλησιάζει. Πρόβλημα αντιμετωπίζουν και τα διυλιστήρια από τις μηδενικές πλέον πωλήσεις αεροπορικών καυσίμων.

Κάθε εβδομάδα που περνά η εικόνα επιδεινώνεται και ειδικά για τους πιο αδύναμους είναι θέμα χρόνου η αναστολή λειτουργίας, εφόσον δεν αντιστραφεί η κατάσταση από τον Μάιο και μετά. Τα ποσοστά για τις τρεις τελευταίες εβδομάδες είναι αποκαλυπτικά, καθώς σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει συγκεντρώσει το Business Daily:

• Στις βενζίνες η βουτιά των πωλήσεων αγγίζει το 80% σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και τις μεγάλες πόλεις, ενώ κινείται στο 60% στην επαρχία. 
• Στο ντίζελ κίνησης η μείωση φτάνει το 40% στα μεγάλα αστικά κέντρα και στο 30%-35% στην επαρχία.
• Στο πετρέλαιο θέρμανσης που μέχρι πρότινος κρατούσε όρθια την αγορά, οι πωλήσεις λόγω του καλού καιρού έχουν σχεδόν σταματήσει, ενώ η σεζόν τελειώνει στα τέλη Απριλίου
• Στα αεροπορικά καύσιμα, βασική πηγή εσόδων για τα διυλιστήρια, η ζήτηση είναι μηδενική. Ένα επιπρόσθετο πρόβλημα για τους δύο πετρελαϊκούς ομίλους της χώρας, πέραν της κατακόρυφης πτώσης στην ζήτηση σε όλους τους υπόλοιπους τύπους καυσίμων και το οποίο αντισταθμίζεται μόνο ως ένα βαθμό από το χαμηλό κόστος αγοράς αργού (32 δολάρια χθες το μπρεντ, 22 δολ. το WTI).

Κάθε εβδομάδα που περνάει η κατάσταση επιδεινώνεται, καθώς τον Μάρτιο η ζήτηση για βενζίνες ήταν μειωμένη κατά 30%, τα ποσοστό την πρώτη εβδομάδα του Απριλίου εκτινάχθηκε στο 60%-70% και τη δεύτερη εβδομάδα έχει φτάσει ακόμη και το 80% στα αστικά κέντρα. 

Στην περιφέρεια τα πράγματα είναι κάπως καλύτερα, καθώς η αγροτική δραστηριότητα απορροφά μέρος από τους κραδασμούς, ενώ η καλύτερη εικόνα στο ντίζελ σε σχέση με τις βενζίνες οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στις μετακινήσεις φορτηγών οχημάτων για τροφοδοσία της αγοράς με τρόφιμα. 

Στην αγορά καυσίμων προσδοκούν σταδιακή απόσυρση των μέτρων από τα μέσα του επόμενου μήνα, οπότε και αναμένουν ότι θα πάψουν να υπάρχουν ποσοστά μείωσης 60% - 80% στην κατανάλωση και θα περιοριστούν στα επίπεδα του 40%-50%, χωρίς κάτι τέτοιο βέβαια να επιλύει και το πρόβλημα. Βασικός τροφοδότης της αγοράς πετρελαιοειδών κάθε χρόνο τέτοια εποχή ήταν οι τουριστικές επιχειρήσεις, που ακόμη και αν κάποιες ανοίξουν τελικά φέτος και πάλι η ζημιά θα είναι τεράστια.

Επίσης, όπως λένε στην αγορά, ακόμη και στο καλό αυτό σενάριο όπου κάποια ξενοδοχεία λειτουργήσουν, η τουριστική πελατεία θα είναι πολύ περιορισμένη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις πολλές χιλιάδες μικρές εκείνες επιχειρήσεις, από τις μεταφορικές και εκείνες που αναλαμβάνουν την τροφοδοσία έως τον κλάδο συντήρησης σκαφών, όλες δηλαδή εκείνες που αποτελούν παραδοσιακούς αγοραστές καυσίμων.

Ρευστότητα και μεταχρονολογημένες επιταγές

Εξαιρετικά δύσκολη φαίνεται ότι είναι η κατάσταση ειδικά στις μικρότερες εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών και στα πολλές χιλιάδες πρατήρια που δεν ανήκουν στις μεγάλες εταιρείες εμπορίας. Αμφότεροι αντιμετωπίζουν την απειλή λουκέτου, ενώ σίγουρες πρέπει να θεωρούνται από τον Μάιο και μετά οι απολύσεις προσωπικού. Σήμερα υπάρχουν 850 - 900 πρατήρια στην Αττική και περίπου 5.300 πανελλαδικά. Κοινός παρονομαστής για όλους τους παραπάνω είναι η αυξανόμενη έλλειψη ρευστότητας η οποία επιδεινώθηκε τόσο από το lockdown, όσο και από τις ευνοϊκές διατάξεις για τις μεταχρονολογημένες επιταγές. 

Εδώ και μια δεκαετία περίπου, από τις αρχές του 2010, τα πρατήρια υποχρεώνονται να προκαταβάλουν τα χρήματα στις εταιρείες από όπου και αγοράζουν καύσιμα ή ακόμη και να πληρώνουν τοις μετρητοίς. Στον αντίποδα πωλούν με πίστωση στις επιχειρήσεις- πελάτες τους, γεγονός που σημαίνει ότι πλέον η εξόφληση των επιταγών έχει μετατεθεί κατά 75 ημέρες. Το πρόβλημα ωστόσο για τα πρατήρια είναι ότι πρέπει να πληρώσουν άμεσα τις εταιρείες για την προμήθεια των καυσίμων που αγοράζουν.

Τα παραπάνω είναι και ένας από τους λόγους που η μείωση των τιμών στα καύσιμα δεν περνά στην αντλία το ίδιο γρήγορα με την πτώση των διεθνών τιμών. Όταν δηλαδή ένας πρατηριούχος έκανε τον Μάρτιο τζίρο 5.000 ευρώ και σήμερα αυτός έχει μειωθεί στα 800 ευρώ, ο μοναδικός τρόπος για να καλύψει μέρος της ζημιάς του είναι να τσιμπήσει λίγο το περιθώριο κέρδους του. Έτσι σε κάποιες περιπτώσεις καταγράφεται αύξηση περιθωρίων από το 5% στο 6% ή και παραπάνω.

Οι πωλήσεις βενζίνης και πετρελαίου

*Σύμφωνα με εκτιμήσεις παραγόντων της αγοράς.