Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς, Βασίλη Κορκίδη, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα δεν αποτελεί απλώς έναν αριθμό, αλλά μια καθημερινή εμπειρία που γίνεται πιο έντονα αισθητή σε σχέση με άλλες χώρες της Ευρωζώνης.
Παρά το γεγονός ότι τα επίσημα ποσοστά κινούνται κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ο λεγόμενος «χειμερινός πληθωρισμός» επιμένει σε υψηλά επίπεδα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για τον Ιανουάριο του 2026, ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 2,8%, ελαφρώς χαμηλότερα από το 2,9% του Δεκεμβρίου, ενώ η ΕΚΤ διαπιστώνει σημαντική επιβράδυνση στην υπόλοιπη Ευρωζώνη.
Οι μεγαλύτερες ανατιμήσεις εντοπίζονται στις ομάδες διατροφής, στη στέγαση και σε πολλούς κλάδους υπηρεσιών. Το ερώτημα γιατί η ακρίβεια είναι πιο αισθητή στην ελληνική κοινωνία, σύμφωνα με τον κ. Κορκίδη, συνδέεται περισσότερο με τη δομή της οικονομίας παρά με τη νομισματική πολιτική της Ευρωζώνης.
Ένας βασικός λόγος είναι το διαφορετικό καταναλωτικό πρότυπο των ελληνικών νοικοκυριών, όπου το μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματος κατευθύνεται σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγαση, κατηγορίες με έντονες διακυμάνσεις τιμών.
Όταν αυξάνονται τα βασικά αγαθά, η επίπτωση είναι άμεση και οριζόντια. Επιπλέον, η υψηλή φορολόγηση της κατανάλωσης μέσω ΦΠΑ και ειδικών φόρων ενισχύει τον λεγόμενο «φορολογικό πληθωρισμό», καθιστώντας τις αυξήσεις πιο αισθητές.
Η διαφορά εισοδημάτων Ελλάδας και Ευρωζώνης αποτελεί επίσης κρίσιμο παράγοντα. Οι ελληνικοί μισθοί, παρότι έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, παραμένουν χαμηλότεροι από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο.
Έτσι, ακόμη και ένας μέτριος πληθωρισμός οδηγεί σε μεγαλύτερη απώλεια αγοραστικής δύναμης. Η εξάρτηση από την εισαγόμενη ενέργεια λειτουργεί ως επιταχυντής του πληθωρισμού, καθώς οι διεθνείς αυξήσεις σε φυσικό αέριο και πετρέλαιο μεταφέρονται γρήγορα στην εγχώρια αγορά.
Παράλληλα, ο περιορισμένος ανταγωνισμός σε αρκετούς τομείς διευκολύνει τη μετακύλιση του κόστους στον καταναλωτή και επιβραδύνει την αποκλιμάκωση των τιμών.
Η εικόνα στην Ευρωζώνη
Σε επίπεδο Ευρωζώνης, ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 1,7% ετησίως, από 1,9% στην προηγούμενη μέτρηση, το χαμηλότερο επίπεδο από τον Σεπτέμβριο του 2024. Οι υπηρεσίες καταγράφουν τον υψηλότερο ρυθμό αύξησης με 3,2%, ενώ οι τιμές της ενέργειας μειώθηκαν κατά -4,1%.
Ο δομικός πληθωρισμός, χωρίς ενέργεια και τρόφιμα, υποχώρησε στο 2,2%, τη χαμηλότερη μέτρηση από τον Οκτώβριο του 2021.
Η ΕΚΤ προβλέπει ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη θα υποχωρήσει στο 1,7% το 2026 και ο δομικός στο 2%. Για την Ελλάδα, εκτιμάται πτώση από 2,8% σε 2,3%. Η Σλοβακία, η Κροατία και η Ελλάδα κατέγραψαν τους υψηλότερους ετήσιους ρυθμούς πληθωρισμού, ενώ η Γαλλία, η Ιταλία και η Φινλανδία τις χαμηλότερες.
Η ελληνική ιδιαιτερότητα
Όπως σημειώνει ο κ. Κορκίδης, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα «πονά» περισσότερο, όχι επειδή η χώρα είναι καταδικασμένη στην ακρίβεια, αλλά επειδή το οικονομικό της μοντέλο κάνει τις αυξήσεις πιο αισθητές.
Παρά τη μείωση των τιμών κατά 0,8% σε μηνιαία βάση, η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να βιώνει εντονότερα τις πιέσεις κόστους, προσφοράς και ζήτησης.
Η ουσιαστική λύση, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΒΕΠ, δεν βρίσκεται στα προσωρινά μέτρα, αλλά σε βαθύτερες μεταρρυθμίσεις: στη μείωση της εξάρτησης από την κατανάλωση ως φορολογική βάση, στην ενίσχυση του ανταγωνισμού, καθώς και στη σταδιακή αύξηση της παραγωγικότητας και των πραγματικών εισοδημάτων.
Μόνο έτσι, όπως υπογραμμίζει, ο πληθωρισμός θα πάψει να αποτελεί καθημερινό άγχος και θα επιστρέψει στον ρόλο του ως ένας οικονομικός δείκτης, όχι ως μόνιμη απειλή για το επίπεδο ζωής.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
