Ο βαρύς ενεργειακός λογαριασμός του πολέμου στη Μέση Ανατολή

Το νέο πολεμικό μέτωπο που έχει ανοίξει στη Μέση Ανατολή μεταξύ των ανταρτών Χούθι της Υεμένης και της Σαουδικής Αραβίας οδηγεί σε περαιτέρω αύξηση του ενεργειακού κόστους για τους καταναλωτές στην Ελλάδα και σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Οι ζημιές που προκάλεσαν οι Χούθι στον αγωγό πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, ο οποίος μεταφέρει πετρέλαιο προς την Ερυθρά Θάλασσα, αποτέλεσαν τον καταλύτη για την εκτίναξη της τιμής του μπρεντ κοντά στα 110 δολάρια το βαρέλι. Παράλληλα, η ευρωπαϊκή τιμή του φυσικού αερίου (TTF) ξεπέρασε τα 80 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Παρά το γεγονός ότι οι τιμές υποχώρησαν προς το τέλος της εβδομάδας, φτάνοντας στα 102 δολάρια το μπρεντ και στα 77 ευρώ το φυσικό αέριο, παραμένουν σημαντικά αυξημένες σε σχέση με την αρχή του 2026 – κατά 70% και 180% αντίστοιχα. Ο οικονομικός αντίκτυπος για την Ευρώπη είναι τεράστιος. Όπως ανέφερε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου, η ΕΕ έχει καταβάλει 90 δισ. ευρώ επιπλέον για εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, για την ίδια ποσότητα ενέργειας.

Οι ανησυχίες για μια σχεδόν πλήρη διακοπή εξαγωγών πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία περιορίστηκαν μετά τις πληροφορίες για μερική επαναλειτουργία του αγωγού, καθώς και για εξαγωγές προς χώρες της Ασίας μέσω του Ομάν. Ωστόσο, η προσφορά αργού από την περιοχή του Κόλπου παραμένει μειωμένη λόγω της σύγκρουσης των ΗΠΑ με το Ιράν, ενώ οι επιθέσεις της Ουκρανίας σε ρωσικές υποδομές επιδεινώνουν περαιτέρω την κατάσταση. Επιπλέον, οι εξαγωγές LNG από το Κατάρ, που καλύπτουν το 20% της παγκόσμιας αγοράς, παραμένουν μπλοκαρισμένες λόγω της αδυναμίας παράκαμψης του Ορμούζ.

Το ερώτημα για τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης παραμένει ανοιχτό, καθώς η αβεβαιότητα για την έκβαση του πολέμου στη Μέση Ανατολή συνεχίζεται. Οι προθεσμιακές αγορές εκτιμούν ότι η τιμή του πετρελαίου θα υποχωρήσει κάτω από τα 100 δολάρια για τις παραδόσεις του Δεκεμβρίου και θα συνεχίσει να μειώνεται σταδιακά κοντά στα 90 δολάρια τον Μάρτιο του 2027, παραμένοντας ωστόσο σε υψηλά επίπεδα σε ετήσια βάση. Σημαντικότερη μείωση αναμένεται από τον Ιούλιο, στα 82,5 δολάρια.

Για το φυσικό αέριο, οι προβλέψεις είναι πιο απαισιόδοξες, καθώς αναμένεται η τιμή του TTF να διατηρηθεί στα τρέχοντα επίπεδα έως τον Μάρτιο, να υποχωρήσει στα 60 ευρώ τον Απρίλιο και να φτάσει κοντά στα 50 ευρώ τον Ιούλιο, με το τέλος της περιόδου θέρμανσης.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αναμένει επίσης υψηλές τιμές ενέργειας τους επόμενους μήνες, γι' αυτό και προχώρησε πρόσφατα σε αύξηση επιτοκίων για την αντιμετώπιση των κινδύνων πληθωρισμού. Για το τέταρτο τρίμηνο του 2026, οι προβλέψεις της ΕΚΤ τοποθετούν τη μέση τιμή του πετρελαίου στα 87 δολάρια το βαρέλι στο βασικό σενάριο, στα 99 δολάρια στο δυσμενές και στα 132 δολάρια στο ακραίο σενάριο. Αντίστοιχα, η τιμή του φυσικού αερίου προβλέπεται στα 60 ευρώ στο βασικό σενάριο, στα 77 ευρώ στο δυσμενές και στα 130 ευρώ στο ακραίο σενάριο.