Σημαντικές παρεμβάσεις για την αναβάθμιση του ρόλου των υπαξιωματικών στις Ένοπλες Δυνάμεις περιλαμβάνει το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, με τίτλο «Χάρτης μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη νέα εποχή», το οποίο βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση.
Όπως επισημαίνουν πηγές του υπουργείου, ο ρόλος των υπαξιωματικών ενισχύεται, προβλέπονται αυξήσεις στους μισθούς και καθορίζονται σαφή καθήκοντα. Παράλληλα, αναγνωρίζεται έμπρακτα η αξία και το σύνθετο έργο που θα αναλάβουν τα επόμενα χρόνια, βάσει των αναγκών λειτουργίας και επιχειρησιακής ετοιμότητας των Ενόπλων Δυνάμεων.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο ουσιαστικός ρόλος των υπαξιωματικών αποτελεί βασικό παράγοντα επιχειρησιακής ικανότητας κάθε σύγχρονου στρατεύματος. Για πρώτη φορά, αναγνωρίζεται η συμβολή τους στη διαμόρφωση της νέας επιχειρησιακής δομής των Ενόπλων Δυνάμεων.
Οι υπαξιωματικοί αποκτούν διακριτή θέση, ενισχυμένες αρμοδιότητες και σαφές καθηκοντολόγιο, που ανταποκρίνεται στο νέο βαθμολόγιο. Προβλέπεται σημαντική βελτίωση της οικονομικής τους κατάστασης, με αυξήσεις στους μισθούς, ενώ το νέο ειδικό μισθολόγιο προκύπτει εν μέρει από εξοικονόμηση πόρων μέσω της εφαρμογής της «Ατζέντας 2030» για τη μεταρρύθμιση στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Επιπλέον, αναβαθμίζονται η εκπαίδευση και οι τίτλοι σπουδών των υπαξιωματικών σε όλη τη διάρκεια της στρατιωτικής τους υπηρεσίας. Η βαθμολογική τους εξέλιξη αποσυνδέεται για πρώτη φορά από το μισθολόγιο, ενώ επιχειρείται η αποκατάσταση της ισορροπίας στην ιεραρχική πυραμίδα, καθώς η σημερινή αναλογία αξιωματικών προς υπαξιωματικούς (1:0,8) δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες ενός σύγχρονου στρατεύματος.
Νέο μοντέλο οργάνωσης και λειτουργίας
Το σχέδιο νόμου προωθεί ένα σύγχρονο μοντέλο οργάνωσης και λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, αντίστοιχο με εκείνα προηγμένων στρατών. Η «Ατζέντα 2030» περιλαμβάνει τη συγχώνευση στρατοπέδων και μονάδων για ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος και καλύτερη επάνδρωση, ενώ απαιτούνται αντίστοιχες αλλαγές στη δομή του στρατιωτικού προσωπικού.
Η λογική του παρελθόντος, που οδήγησε σε υπερβολικά υψηλό αριθμό ανώτερων αξιωματικών, δημιούργησε μια ανεστραμμένη ιεραρχική πυραμίδα, αποδυναμώνοντας τη λειτουργία των μονάδων.
Αναδιάρθρωση ιεραρχίας και σταδιοδρομίας
Το νέο νομοθέτημα εισάγει νέα αναλογία αξιωματικών - υπαξιωματικών (1 προς 3), ανώτατα όρια οργανικών θέσεων ανά βαθμό και νέο σύστημα προαγωγών, όπου η ανέλιξη θα γίνεται μόνο για κάλυψη κενών θέσεων. Παράλληλα, θεσπίζεται νέο μοντέλο αξιολόγησης, αντικαθιστώντας το παρωχημένο πλαίσιο και υιοθετώντας διεθνή πρότυπα.
Ενίσχυση και αναβάθμιση του ρόλου των υπαξιωματικών
Με το σχέδιο νόμου ικανοποιούνται διαχρονικά αιτήματα των υπαξιωματικών, όπως η ανωτατοποίηση των Σχολών Υπαξιωματικών και η συμμετοχή τους στα Συμβούλια Κρίσεων. Επίσης, καθιερώνεται το επίδομα διοίκησης, αυξάνεται το επίδομα ευθύνης και προβλέπεται εκπροσώπηση των υπαξιωματικών σε όλες τις βαθμίδες ιεραρχίας.
Οι αλλαγές θα υλοποιηθούν σταδιακά έως το 2045, ώστε να μην ανατραπούν αιφνιδιαστικά οι υφιστάμενοι σχεδιασμοί. Προβλέπεται μεταβατική περίοδος, κατά την οποία θα εκλείψει η δυνατότητα προαγωγής των υπαξιωματικών πέραν του βαθμού του ανθυπασπιστή Διοικήσεως.
Επιπλέον, δίνεται η δυνατότητα μετάταξης υπαξιωματικών αποφοίτων ΑΣΣΥ με πτυχίο ΑΕΙ σε αξιωματικούς μετά το 14ο έτος υπηρεσίας, καθώς και εισαγωγή στα Ανώτατα Στρατιωτικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα με κατατακτήριες εξετάσεις.
Σημαντικές αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις
Το νέο μισθολόγιο προβλέπει διαχωρισμό βαθμού και μισθολογικής εξέλιξης, με πραγματικές αυξήσεις αποδοχών από 13% έως 53%. Οι αυξήσεις θα είναι σταθερές σε όλη τη σταδιοδρομία των υπαξιωματικών και θα έχουν θετική επίδραση στις μελλοντικές συντάξεις.
Ενδεικτικά, ένας ανθυπασπιστής με 16 έτη υπηρεσίας θα δει ετήσια αύξηση εισοδήματος περίπου 3.200 ευρώ, ενώ το συνολικό όφελος ως ταγματάρχης μέχρι το 2044 μπορεί να ξεπεράσει τα 80.000 ευρώ. Το νέο μισθολόγιο κατανέμει δικαιότερα τους πόρους, συνδέοντας την αμοιβή με την ευθύνη, ενώ καθιερώνει επίδομα διοίκησης και αυξάνει το επίδομα θέσης ευθύνης.
Επιπλέον, οι υπαξιωματικοί θα επωφεληθούν από το Στεγαστικό Πρόγραμμα του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, το οποίο παρέχει δωρεάν στέγη σε στελέχη που μετατίθενται σε μη προτιμώμενες περιοχές. Ιδιαίτερα σημαντική είναι και η πρόβλεψη για συνυπηρέτηση συζύγων στρατιωτικών, διευκολύνοντας τον οικογενειακό προγραμματισμό.
Συνολικά, το νέο πλαίσιο θέτει στο επίκεντρο την αναβάθμιση του ρόλου των υπαξιωματικών, διαμορφώνοντας ένα σύγχρονο και αποτελεσματικό μοντέλο λειτουργίας για τις Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας