Ανοίγει και επίσημα από την κυβέρνηση ο κύκλος της Συνταγματικής Αναθεώρησης, με το Μέγαρο Μαξίμου να φιλοδοξεί να προχωρήσει τον σχεδιασμό των μεταρρυθμίσεων με φόντο τις εθνικές εκλογές του 2027.
Πρόκειται για την τέταρτη αναθεώρηση στην 50χρονη ιστορία του Συντάγματος, καθώς ο Κ. Μητσοτάκης φέρνει στο τραπέζι μια πολιτική ατζέντα με ορίζοντα δεκαετιών, και τα στελέχη της κυβέρνησης να σημειώνουν πως φιλοδοξεί να διαμορφώσει τον θεσμικό χάρτη της χώρας έως το 2030 και πέραν αυτού.
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το πλήρες πλαίσιο των προτάσεων αναμένεται να παρουσιαστεί μέσα στον Μάρτιο, ενώ τον Απρίλιο προβλέπεται η σύσταση της Προαναθεωρητικής Επιτροπής της Βουλής. Η κυβέρνηση θέλει ο διάλογος να ξεκινήσει άμεσα, προκειμένου να υπάρξει επαρκής χρόνος πολιτικής ζύμωσης και αναζήτησης συναινέσεων.
Όπως αναφέρει ο πρωθυπουργός στη σημερινή επιστολή του προς τα μέλη της ΚΟ της ΝΔ για την έναρξη του διαλόγου για τη Συνταγματική Αναθεώρηση:
«Σήμερα ανοίγουμε τον διάλογο για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, κάνοντας πράξη μία ακόμη θεσμική μας δέσμευση. Ως Πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, θέλησα να έχω πρώτα τις απόψεις της Κοινοβουλευτικής μας Ομάδας. Έτσι, απευθύνομαι με επιστολή μου στα μέλη της, ώστε οι θέσεις τους να ενσωματωθούν στην τελική μας εισήγηση μέσα στον Μάρτιο. Πρόκειται, άλλωστε, για ένα ζήτημα το οποίο αφορά συνολικά τη δημόσια ζωή, αλλά, τελικά, και τον κάθε πολίτη ξεχωριστά.
Είναι αλήθεια ότι επί 50 χρόνια το Σύνταγμα του 1975 εξασφάλισε ομαλότητα και πολιτική σταθερότητα. Είναι ένα κείμενο «ζωντανό». Δεν παύει, ωστόσο, να ανήκει στον 20ό αιώνα. Συνεπώς, είναι καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές, που θα ενισχύουν το κύρος των θεσμών και την εμπιστοσύνη των πολιτών, εισάγοντας ρυθμίσεις για την καλύτερη λειτουργία του πολιτεύματος απέναντι στις μεγάλες προκλήσεις της εποχής και συμβαδίζοντας με νέα δεδομένα, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κλιματική κρίση.
Είναι γνωστό ότι πιστεύω βαθιά στην αποφασιστικότερη συμμετοχή τακτικών δικαστών σε υποθέσεις τυχόν ποινικής ευθύνης Υπουργών ενώ αυτοί ασκούν τα καθήκοντά τους. Την αλλαγή του άρθρου 86, άλλωστε, την υπερασπίζομαι εδώ και 20 χρόνια. Το ίδιο σαφής είναι και η προσήλωσή μου στη μάχη με το «βαθύ κράτος». Γιατί μία δημόσια διοίκηση φιλική και αποτελεσματική πρέπει, πλέον, να έχει ως κινητήρια δύναμη τη διαρκή αξιολόγηση και να θέσει την έννοια της μονιμότητας σε μία εντελώς νέα βάση.
Έχω στηρίξει, επίσης, την άρση του αναχρονιστικού μονοπωλίου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με την ίδρυση και μη κρατικών πανεπιστημίων. Όπως και την προστασία του θεσμού του Προέδρου της Δημοκρατίας, με την καθιέρωση μίας και μόνο εξαετούς θητείας. Ενώ έχω εισηγηθεί και τη μεγαλύτερη, πιο ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των δικαστών στην επιλογή της ηγεσίας των ανώτατων δικαστηρίων, μία πρόσθετη θωράκιση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης.
Επαναλαμβάνω ότι πρόθεσή μας είναι μία γενναία, μία τολμηρή Συνταγματική Αναθεώρηση, που θα απαντά στις ανάγκες των εξελίξεων. Γι’ αυτό θα πρέπει, οπωσδήποτε, να προβλέπει και δικλίδες οι οποίες θα εγγυώνται τη μόνιμη δημοσιονομική ισορροπία, τη συνεπή κυβερνητική δράση αλλά και την ορθότητα των κομματικών υποσχέσεων, ώστε η χώρα να μην διολισθήσει ποτέ ξανά στα επικίνδυνα μονοπάτια του λαϊκισμού. Αυτά που κρύβουν τις ολέθριες συνέπειες που προκαλούν. Κάτι που, δυστυχώς, έχουμε πληρώσει ακριβά.
Μοιράζομαι λοιπόν μαζί σας αυτές τις πρώτες σκέψεις, καλώντας κόμματα και πολίτες σε έναν εποικοδομητικό προβληματισμό. Με θετικές προτάσεις και αίσθηση της κοινής ευθύνης απέναντι στην πατρίδα και στο μέλλον. Ένα αίτημα της ίδιας της κοινωνίας, που αναζητά ευρύτερες συναινέσεις. Με επιχειρήματα ουσίας πέρα από κομματικές σκοπιμότητες και στόχο μία σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Ένα δυναμικό βήμα προόδου που πρέπει αλλά και μπορούμε να κάνουμε όλοι μαζί.
Εξάλλου, το ίδιο το Σύνταγμα μας επιβάλλει να αναζητήσουμε συναινέσεις αν θέλουμε πραγματικά να πετύχουμε τις μεγάλες αλλαγές που χρειάζεται ο καταστατικός μας χάρτης.
Εύχομαι η διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης να αποτελέσει μια απάντηση στην τοξικότητα και τη στείρα κομματική περιχαράκωση που διακρίνει το πολιτικό μας σύστημα».
Η κυβέρνηση «πετάει το μπαλάκι» στην αντιπολίτευση
Η κυβέρνηση απευθύνει ανοικτή πρόσκληση διαλόγου προς τα κόμματα της αντιπολίτευσης, με ιδιαίτερη στόχευση στο ΠΑΣΟΚ–Κίνημα Αλλαγής, θεωρώντας ότι η Συνταγματική Αναθεώρηση αποτελεί πεδίο όπου οι συναινέσεις δεν είναι επιλογή αλλά προϋπόθεση.
Στο κυβερνητικό επιτελείο εκτιμούν ότι η στάση των κομμάτων της αντιπολίτευσης θα αποτελέσει κρίσιμο πολιτικό τεστ, ιδίως για τις δυνάμεις του κεντρώου χώρου, που παραδοσιακά στηρίζουν την ανάγκη θεσμικών μεταρρυθμίσεων. Όπως επισημαίνεται, χωρίς ευρεία πλειοψηφία δεν μπορεί να υπάρξει ουσιαστική αναθεώρηση, γεγονός που ανεβάζει τον πήχη των πολιτικών ευθυνών για όλους.
«Εάν συνολικά οι συναινέσεις είναι πολύ σημαντικές για να πάει μπροστά ο τόπος, στη Συνταγματική Αναθεώρηση είναι μονόδρομος. Εάν δεν υπάρχει συναίνεση, δεν υπάρχει Συνταγματική Αναθεώρηση.
Και όσο και να προσπαθήσει ο κ. Ανδρουλάκης να το αποφύγει και να πει ότι θα πάμε στην επόμενη Βουλή για το 180, θεωρώ ότι αυτό πρέπει να προσπαθήσουμε να το πετύχουμε ει δυνατόν και από την πρώτη Κοινοβουλευτική Σύνοδο», σημείωσε σε δηλώσεις του ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Π. Μαρινάκης, που τόνισε ότι «η Συνταγματική Αναθεώρηση που ξεκινάει το 2026 και ολοκληρώνεται στην επόμενη κοινοβουλευτική θητεία θεωρώ ότι είναι ένα σταθμός για την Ελλάδα του 2030 και των επόμενων δεκαετιών».
Στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας έχει ήδη ξεκινήσει η επεξεργασία των προτάσεων, με στόχο να κατατεθούν συγκροτημένα και να αποτελέσουν τη βάση της κοινοβουλευτικής συζήτησης. Εισηγητής της κυβερνητικής παράταξης αναμένεται να είναι ο Ευριπίδης Στυλιανίδης.
Τα προς αναθεώρηση άρθρα που θα βρεθούν στο επίκεντρο
Σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που έχει ήδη περιγράψει ο πρωθυπουργός, στο επίκεντρο της αναθεωρητικής διαδικασίας θα βρεθούν συγκεκριμένα άρθρα με έντονο πολιτικό και κοινωνικό βάρος.
Ξεχωρίζει το άρθρο 16, που αφορά την Παιδεία και τη δυνατότητα ίδρυσης μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων, καθώς και το άρθρο 86 για την ευθύνη των υπουργών, με στόχο την αποσύνδεσή του από τις εκάστοτε κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται επίσης στο άρθρο 24 για την προστασία του περιβάλλοντος, ώστε να προσαρμοστεί στις σύγχρονες προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, αλλά και στο άρθρο 103 που αφορά τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης συζήτησης για τη συνταγματική κατοχύρωση της αξιολόγησης στο Δημόσιο.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκονται προτάσεις για τον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης και το άρθρο 90, καθώς και για τον ρόλο και τη θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας, τη θέσπιση κανόνων δημοσιονομικής ισορροπίας, όπως και την ενίσχυση της συνταγματικής υποχρέωσης του κράτους να διασφαλίζει προσιτή στέγη.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
