Το έντονο ενδιαφέρον των Ευρωπαίων εταίρων του προγράμματος Erasmus+ «Back to Land» («Επιστροφή στη Γη») προκάλεσε η εμπειρία της Πίνδου σχετικά με τον ρόλο των πολιτιστικών συλλόγων και των αποδήμων στη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και της ζωής στα ορεινά χωριά. Με ιδιαίτερη επιτυχία συνεχίζονται οι εργασίες του προγράμματος στην επαρχία του Ρίμινι, στην Περιφέρεια Εμίλια Ρομάνια της Ιταλίας, με ενεργή συμμετοχή του «Δικτύου Πίνδος» και της Terra Thessalia από την Ελλάδα.
Στο έργο συμμετέχουν ο πρόεδρος του Δικτύου και δήμαρχος Αργιθέας Ανδρέας Στεργίου, ο διευθυντής Σεραφείμ Φελέκης και ο Αλέξανδρος Σιαμπανόπουλος, οι οποίοι πραγματοποιούν συναντήσεις με εκπροσώπους ευρωπαϊκών οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, επιστημονικών φορέων και εταίρων από την Ιταλία, τη Γαλλία, την Κύπρο και την Κροατία. Καθοριστική είναι η συμβολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ως επιστημονικού εταίρου, με υπεύθυνο τον καθηγητή Δημήτρη Γούσιο, ο οποίος συμβάλλει στην τεκμηρίωση και αξιολόγηση των δράσεων και των αποτελεσμάτων του προγράμματος.
Ο Δημήτρης Γούσιος είναι γεωγράφος-χωροτάκτης, αφ. καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης), με εξειδίκευση στην «Ανάπτυξη και Χωροταξία του Ύπαιθρου Χώρου».
Η θεματική του προγράμματος συνδέεται με την κοινή πρωτοβουλία του «Δικτύου Πίνδος» και της Terra Thessalia, με τη συμμετοχή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, για την αναζωογόνηση των ορεινών κοινοτήτων της Πίνδου μέσω της προσέλκυσης και διατήρησης πληθυσμού.
Παρουσίαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Τα τελικά συμπεράσματα και οι προτάσεις του προγράμματος θα παρουσιαστούν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με στόχο να αποτελέσουν βάση για τη διαμόρφωση νέων ευρωπαϊκών πολιτικών για τις ορεινές και λιγότερο ευνοημένες περιοχές. Σύμφωνα με το «Δίκτυο Πίνδος», το «Back to Land» αποτελεί μία από τις πιο καινοτόμες πρωτοβουλίες του Erasmus+, επιδιώκοντας τη δημιουργία ενός μοντέλου βιώσιμης επανεγκατάστασης πληθυσμών στις ορεινές περιοχές της Ευρώπης.
Στόχος είναι η δημιουργία συνθηκών ζωής και προοπτικής για νέες οικογένειες, επαγγελματίες, παραγωγούς και επενδυτές, ώστε να ανακοπεί η ερήμωση των μειονεκτικών περιοχών.
Η εμπειρία της Πίνδου και ο ρόλος της τοπικής αυτοδιοίκησης
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η εμπειρία της Πίνδου για τον ρόλο των πολιτιστικών συλλόγων και των αποδήμων στη διατήρηση της κοινωνικής ζωής των ορεινών χωριών. Ενόψει της επικείμενης επίσκεψης της διεθνούς ομάδας στην Πίνδο, εξετάστηκαν τρόποι με τους οποίους η τοπική αυτοδιοίκηση μπορεί να ενισχύσει την προσέλκυση και παραμονή πληθυσμού στην ύπαιθρο.
Η άποψη του Δημήτρη Γούσιου
Ο δρ Δημήτριος Γούσιος, σε δηλώσεις του στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, υπογράμμισε ότι διαμορφώνονται θετικές προοπτικές για την επανακατοίκηση της υπαίθρου, ωστόσο απαιτείται ριζική αναπροσαρμογή της προσέγγισης. Όπως σημείωσε, «η ύπαιθρος μπορεί να ξαναγίνει ελκυστικός τόπος διαβίωσης και δημιουργίας, εφόσον οι τοπικοί πόροι, τα κοινά και οι νέες μορφές συλλογικής οργάνωσης συνδεθούν με τις σύγχρονες τεχνολογικές και κοινωνικές μεταβάσεις».
Τόνισε επίσης ότι οι δυνατότητες αυτές αφορούν κυρίως περιοχές που αποκτούν ικανότητες αυτοοργάνωσης και συλλογικής διαχείρισης των πόρων τους. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ύπαιθρος δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως πρόβλημα προς διάσωση, αλλά ως χώρος όπου μπορούν να συγκροτηθούν νέες μορφές ζωής, συνεργασίας και παραγωγής.
Αναφερόμενος στην Terra Thessalia, ο κ. Γούσιος εξήγησε ότι έχει αναπτύξει με τη χρηματοδότηση της Γαλλικής Δημοκρατίας έναν μεθοδολογικό οδηγό για τον σχεδιασμό προσέλκυσης νέου πληθυσμού, ειδικά στις ορεινές περιοχές. Ο οδηγός αυτός βασίζεται σε τρεις δομικές αρχές:
* τοποθέτηση της τοπικής κοινότητας στο επίκεντρο της υποδοχής και κινητοποίησης των εδαφικών πόρων·
* καθορισμός περιοχών παρέμβασης με λειτουργικά κριτήρια και όχι διοικητικά όρια·
* δημιουργία μηχανισμού υποστήριξης και παρακολούθησης της εγκατάστασης νέου πληθυσμού.
Η θέση του Ανδρέα Στεργίου
Σε δήλωσή του, ο πρόεδρος του «Δικτύου Πίνδος» και δήμαρχος Αργιθέας Ανδρέας Στεργίου, ανέφερε ότι «στις κοινότητες των Απένινων όρεων, ανταλλάσσουμε γνώσεις, προτάσεις και πρακτικές με ανθρώπους που εργάζονται συστηματικά για την οικονομική και αναπτυξιακή ανάκαμψη των ορεινών περιοχών της Ευρώπης».
Ο κ. Στεργίου σημείωσε ότι η αναζωογόνηση της υπαίθρου δεν αποτελεί θεωρητική συζήτηση, αλλά καθημερινό αγώνα με σχέδιο και συγκεκριμένες παρεμβάσεις. Στόχος είναι τα χωριά να αποκτήσουν ξανά ζωή, νέους ανθρώπους, σχολεία και παραγωγική δραστηριότητα, ενώ τόνισε πως «η Ευρώπη ακούει και συζητά με τους ανθρώπους της Πίνδου».
Καταλήγοντας, υπογράμμισε ότι «συνεχίζουμε με πρωτοποριακές συνεργασίες και αισιοδοξία τον δύσκολο αγώνα να βγει οριστικά από την απομόνωση η ελληνική ύπαιθρος», επισημαίνοντας πως τα βουνά μπορούν να έχουν ένα ελπιδοφόρο μέλλον.
Η φωτογραφία είναι του Δήμου Αργιθέας
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
