Στον απολογισμό της αντιπυρικής περιόδου και τις προκλήσεις που αντιμετώπισε ο μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας κατά τις μεγάλες πυρκαγιές του καλοκαιριού, αναφέρθηκε ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, σε συνέντευξή του στον ραδιοφωνικό σταθμό "ΣΚΑΪ 100.3".
Ο υπουργός επισήμανε ότι η αντιπυρική περίοδος παραμένει σε εξέλιξη και η χώρα διανύει μια κρίσιμη φάση λόγω της έντονης ξηρασίας στα τέλη Αυγούστου. Η γη έχει στεγνώσει και υπάρχει μεγάλη ποσότητα διαθέσιμης καύσιμης ύλης, ενώ οι επικείμενοι ενισχυμένοι βορειοανατολικοί άνεμοι επηρεάζουν κρίσιμες περιοχές, όπως η Ανατολική Βοιωτία, η Εύβοια, η Αττική και τα νησιά του Αιγαίου. Παράλληλα, ισχυροί δυτικοί-βορειοδυτικοί άνεμοι αυξάνουν τον κίνδυνο πυρκαγιάς και στο Ιόνιο.
Ο κ. Τουρνάς απηύθυνε έκκληση για αυξημένη προσοχή, υπογραμμίζοντας ότι «οι επόμενες ημέρες είναι δύσκολες και είναι δύσκολες γιατί αυτή τη στιγμή τα πάντα είναι δυναμίτης». Τόνισε την ανάγκη αποφυγής επικίνδυνων εργασιών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν πυρκαγιά.
Μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί 3.083 πυρκαγιές από την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου, εκ των οποίων οι 830 σημειώθηκαν μόνο τον Αύγουστο. Παρά τον υψηλό αριθμό, σύμφωνα με τον υπουργό, καταγράφεται μείωση της τάξης του 20% σε σύγκριση με προηγούμενα έτη. Επεσήμανε τη σημασία της ενημέρωσης των πολιτών και της λειτουργίας της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού για την πρόληψη και αποτροπή.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο υπουργός, έχουν καεί περίπου 300.000 στρέμματα, εκ των οποίων περίπου 28.000 αφορούν δασικές εκτάσεις. Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι τέσσερις πυρκαγιές καλύπτουν τα 2/3 των συνολικών καμένων εκτάσεων, δηλαδή περίπου 200.000 στρέμματα.
Οι μεγάλες πυρκαγιές και οι επιχειρησιακές δυσκολίες
Ο υπουργός αναφέρθηκε στο κρίσιμο διάστημα των τεσσάρων μεγάλων πυρκαγιών, ξεκινώντας από την Κρύα Βρύση Ρεθύμνου στις 28 Ιουλίου, όπου οι θυελλώδεις άνεμοι δυσχέραναν το έργο της κατάσβεσης. Ακολούθησε δεύτερη πυρκαγιά στο Κουρταλιώτικο Φαράγγι, με τις δύο εστίες να συνενώνονται και να καταστρέφουν περίπου 50.000 στρέμματα.
Με ιδιαίτερη φόρτιση αναφέρθηκε στην απώλεια δύο πυροσβεστών στο Ρέθυμνο, χαρακτηρίζοντας το γεγονός «πλήγμα για όλη την Πολιτική Προστασία και το Πυροσβεστικό Σώμα».
Οι άλλες δύο μεγάλες πυρκαγιές εκδηλώθηκαν στις 31 Ιουλίου στη Βοιωτία, σε Ξηρονομή και Άγιο Βασίλειο στον Κιθαιρώνα, επεκτεινόμενες προς το Πόρτο Γερμενό. Συνολικά, οι τέσσερις αυτές πυρκαγιές έδωσαν περίπου 200.000 στρέμματα καμένης γης.
Ο κ. Τουρνάς τόνισε ότι η Ελλάδα διαθέτει αναλογικά τον μεγαλύτερο στόλο αεροπυρόσβεσης στην Ευρώπη. Το πρόβλημα εστιάζεται κυρίως σε δυσπρόσιτες περιοχές και ακραίες καιρικές συνθήκες, που δυσχεραίνουν τη δράση των εναέριων μέσων.
Ειδικά για την πυρκαγιά στον Κιθαιρώνα, ανέφερε πως τα επίγεια μέσα δυσκολεύτηκαν να προσεγγίσουν λόγω της γεωμορφολογίας, ενώ οι ισχυροί άνεμοι εμπόδισαν τις ρίψεις νερού από αέρος.
Εκσυγχρονισμός εναέριων μέσων και νέες προμήθειες
Ο υπουργός ανακοίνωσε ότι η Ελλάδα θα είναι η πρώτη χώρα που θα παραλάβει επτά νέα Canadair CL-515, με το πρώτο να αναμένεται το 2028 και τα υπόλοιπα έως το 2031. Τόνισε ότι απαιτείται χρόνος για την εκπαίδευση πληρωμάτων ώστε να ενταχθούν επιχειρησιακά τα νέα αεροσκάφη.
Αναφέρθηκε επίσης στα τρία ελικόπτερα Leonardo AW139 που έχουν ήδη αφιχθεί και στα τρία νέα αεροσκάφη ειδικών αποστολών, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Παράλληλα, προχωρά η προμήθεια οκτώ νέων ελικοπτέρων Super Puma βαρέως τύπου, με τα δύο πρώτα να παραλαμβάνονται το φθινόπωρο του 2026.
Ο κ. Τουρνάς διευκρίνισε ότι τα προγράμματα AntiNero για τη διάνοιξη αντιπυρικών ζωνών και δασικών δρόμων λειτουργούν εδώ και πέντε χρόνια, με εργασίες να πραγματοποιούνται όλο τον χρόνο.
Διαχείριση κρίσεων σε οικισμούς και ανθρώπινο δυναμικό
Με αφορμή την πυρκαγιά στα Περιστέρια Σαλαμίνας, ο υπουργός επισήμανε τις δυσκολίες πρόσβασης σε οικισμούς εντός δασικών περιοχών, όπου οι δρόμοι επιτρέπουν μόνο μικρά οχήματα. Τόνισε την ανάγκη βελτίωσης των υποδομών για την αύξηση της ανθεκτικότητας και την ασφαλή διαφυγή των πολιτών.
Ο κ. Τουρνάς ανέδειξε τη συνολική ενίσχυση του μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας από το 2022, με το Πυροσβεστικό Σώμα να αριθμεί σήμερα πάνω από 16.000 στελέχη και, μαζί με τους εποχικούς, περίπου 18.500 άτομα. Αναφέρθηκε επίσης στην αναβάθμιση των συστημάτων διοίκησης, όπως το πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ», το ENGAGE και το 112.
Αίτια πυρκαγιών και ενίσχυση ελεγκτικών μηχανισμών
Απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με τα αίτια των πυρκαγιών, ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι δεν ευθύνονται οι ανεμογεννήτριες, αλλά το δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Επισήμανε την ανάγκη αυστηρότερων κανόνων αδειοδότησης και υπογράμμισε ότι οι αιτίες έναρξης πυρκαγιών είναι πολλές, συμπεριλαμβανομένων αγροτικών εργασιών και οχημάτων.
Η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού ενισχύεται περαιτέρω, με 37 ανεξάρτητα ανακριτικά κλιμάκια να λειτουργούν πανελλαδικά. Μέχρι σήμερα έχουν επιβληθεί 738 διοικητικά πρόστιμα και έχουν πραγματοποιηθεί 313 συλλήψεις με τη διαδικασία του αυτοφώρου.
Τέλος, ο υπουργός τόνισε τη σημασία συνολικού σχεδιασμού για τους οικισμούς σε περιοχές αυξημένου φυσικού κινδύνου και την ανάγκη υιοθέτησης κανόνων για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας τόσο στην πρόληψη όσο και στην αντιμετώπιση των πυρκαγιών.