Την ανάγκη να εφαρμόσει η τουρκική κυβέρνηση τις εγγυήσεις της Συνθήκης της Λωζάνης για τον Ελληνισμό της Κωνσταντινούπολης, της Ίμβρου και της Τενέδου, καθώς και να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Τουρκία και να σεβαστεί τα κριτήρια της Κοπεγχάγης, υπογράμμισε ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και αντιπρόεδρος των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, Γιάννης Μανιάτης. Η παρέμβαση πραγματοποιήθηκε στην Επιτροπή Αναφορών (PETI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κατά τη συζήτηση της αναφοράς της Οικουμενικής Ομοσπονδίας Κωνσταντινουπολιτών, όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση.
Ο κ. Μανιάτης συνέδεσε άμεσα την ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας με την προστασία των μειονοτικών δικαιωμάτων, ζητώντας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσει σε συστηματικό έλεγχο και καταγραφή της προόδου της Άγκυρας. Όπως επισήμανε, «η ευρωπαϊκή της πορεία προϋποθέτει ουσιαστικό σεβασμό του διεθνούς δικαίου και των ευρωπαϊκών αρχών και αξιών».
Παράλληλα, ανέδειξε το μέγεθος του εκπατρισμού και τον κίνδυνο εξαφάνισης της ελληνορθόδοξης κοινότητας από τον τόπο της. Σύμφωνα με τα στοιχεία της αναφοράς, από τους 150.000 Κωνσταντινουπολίτες της δεκαετίας του '50, το 99% ζει πλέον εκτός της γενέθλιας πόλης, ενώ στην Κωνσταντινούπολη παραμένουν λιγότεροι από 1.000. «Πίσω από αυτούς τους αριθμούς βρίσκονται άνθρωποι που στερήθηκαν τη δυνατότητα να συνεχίσουν τη ζωή τους στον τόπο τους», τόνισε χαρακτηριστικά.
Υπενθύμισε ακόμη ότι ο τότε Ειδικός Εντεταλμένος της ΕΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Ίμον Γκίλμορ, σε ομιλία του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 21 Σεπτεμβρίου 2022, εξέφρασε τη βαθιά λύπη της Ένωσης για τις πολιτικές διακρίσεων της Τουρκίας, που οδήγησαν την ελληνική μειονότητα στα πρόθυρα της εξαφάνισης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη ρητή απαίτηση προς την Άγκυρα να εγκρίνει τον κανονισμό εκλογής των διοικητικών συμβουλίων των μειονοτικών ιδρυμάτων που διαχειρίζονται κοινοτικά νοσοκομεία. Η σχετική έκκληση ενσωματώθηκε, με πρωτοβουλία του κ. Μανιάτη, στο τελικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Τουρκία, που εγκρίθηκε τον Ιούνιο.
- Ο ευρωβουλευτής κατήγγειλε τους περιορισμούς που επιβάλλουν οι τουρκικές αρχές στον συντονισμό των 70 ιδρυμάτων της ελληνικής μειονότητας, γεγονός που υπονομεύει τη δυνατότητα της κοινότητας να οργανώνει τη λειτουργία τους, να διαχειρίζεται την περιουσία της και να διασφαλίζει τη συνέχειά της.
- Τόνισε την ανάγκη για πλήρη επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης και την άρση των περιορισμών στην εκπαίδευση και στον διορισμό των κληρικών, χαρακτηρίζοντας το ζήτημα ως θέμα θρησκευτικής ελευθερίας και ως «μια ουσιαστική οφειλή και προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο, αλλά και προς τον Ελληνισμό της Κωνσταντινούπολης».
- Επίσης, επισήμανε την ανάγκη να δημιουργηθούν πραγματικές συνθήκες επιστροφής για τους Κωνσταντινουπολίτες που το επιθυμούν, παρέχοντας δυνατότητα ανάκτησης και απόκτησης ιθαγένειας, νόμιμης διαμονής και εργασίας, καθώς και ουσιαστική προστασία της περιουσίας τους.
Όπως τόνισε ο κ. Μανιάτης, «χρειάζονται συγκεκριμένα αποτελέσματα: αποτελεσματική προστασία της περιουσίας, ισότιμη εφαρμογή της νομοθεσίας και ελεύθερη εκλογή των διοικήσεων». Καταλήγοντας, υπογράμμισε ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο οφείλει να παρακολουθεί τη συνέχιση των θέσεων που έχει υιοθετήσει και να επιμένει στην ουσιαστική προστασία της ελληνικής μειονότητας της Κωνσταντινούπολης.