Τις επιπτώσεις του πολέμου στον Κόλπο στην καθημερινότητα των πολιτών αναλύει ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος σε άρθρο του στο «Liberal», επισημαίνοντας ότι οι επιδράσεις δεν περιορίζονται μόνο στο πεδίο της μάχης αλλά γίνονται αισθητές στους λογαριασμούς ρεύματος, στα πρατήρια καυσίμων και στο καλάθι του σούπερ μάρκετ.
Αναφερόμενος στο ερώτημα «πως θα κρατήσουμε το σπίτι μας ασφαλές απέναντι στον ενεργειακό πόλεμο», ο κ. Σκέρτσος τονίζει ότι βασική προϋπόθεση είναι η κατανόηση του μεγέθους της διαταραχής. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, πρόκειται για τη μεγαλύτερη διαταραχή προσφοράς στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου. Μόνο τον Αύγουστο, σημειώθηκε απώλεια πάνω από 10 εκατομμύρια βαρέλια ημερήσιας παραγωγής στις χώρες του Κόλπου, περίπου το ένα δέκατο της παγκόσμιας παραγωγής πριν από τον πόλεμο.
Σημαντικές είναι και οι απώλειες στο υγροποιημένο φυσικό αέριο, καθώς οι εξαγωγές του Κατάρ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων μειώθηκαν μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου κατά 35 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα συγκριτικά με την περσινή περίοδο. Αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 287 εκατομμύρια κυβικά μέτρα καθημερινά, δηλαδή το 18% της παγκόσμιας παραγωγής LNG το προηγούμενο έτος.
Ο υπουργός Επικρατείας αναγνωρίζει πως οι επιπτώσεις αυτής της κατάστασης στις τιμές ενέργειας είναι ήδη αισθητές. Στις αρχές Σεπτεμβρίου, το Brent βρισκόταν 45% υψηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα, ενώ οι διεθνείς τιμές ντίζελ στις ΗΠΑ είχαν αυξηθεί κατά 94%. Η τιμή του φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά είχε φτάσει στα τέλη Ιουλίου τα 60 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από 31 ευρώ πριν τον πόλεμο, και παρέμενε περίπου 70% υψηλότερη στις αρχές Αυγούστου. Αυτές οι αυξήσεις, όπως υπογραμμίζει, διαχέονται σε ολόκληρη την οικονομία.
Ο κ. Σκέρτσος κάνει αναφορά στην ενεργειακή κρίση της δεκαετίας του '70, υπενθυμίζοντας πως τέτοιες αναταράξεις μπορεί να διαρκέσουν περισσότερο απ' ό,τι αρχικά υπολογίζεται. Παρά το σύντομο εμπάργκο του 1973, ο κύκλος των ανατιμήσεων διήρκησε μέχρι το 1986, ξεπερνώντας τη δεκαετία.
Δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να βιώνουμε σήμερα ένα δεύτερο, ίσως και σοβαρότερο, επεισόδιο ενεργειακής διαταραχής, που ξεκίνησε με τον πόλεμο στην Ουκρανία το 2022. Ωστόσο, τονίζει πως δεν είναι δυνατό να προβλεφθεί η διάρκεια αυτού του κύκλου και θεωρεί «ανεύθυνο» να σχεδιάζονται πολιτικές στήριξης με την υπόθεση ότι η κρίση θα λήξει σύντομα. Η έκβαση θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια του πολέμου, την αποκατάσταση των ενεργειακών ροών και την ποιότητα των πολιτικών αποφάσεων.
Η Ελλάδα, όπως σημειώνει, διαθέτει σημαντικές δημοσιονομικές εφεδρείες, οι οποίες είναι κρίσιμες τόσο για την άμεση στήριξη των πιο ευάλωτων όσο και για τη διατήρηση των δυνατοτήτων παρέμβασης σε περίπτωση παράτασης της κρίσης ή νέου σοκ.
Σύμφωνα με τον κ. Σκέρτσο, η Ελλάδα βρίσκεται σε καλύτερη θέση λόγω της δημοσιονομικής υπευθυνότητας και της οικονομικής ανάπτυξης των τελευταίων ετών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η απόδοση του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου, που στις 2 Οκτωβρίου ήταν χαμηλότερη από εκείνες της Γαλλίας, της Ιταλίας, των ΗΠΑ και της Βρετανίας. Αυτή η εμπιστοσύνη των αγορών περιορίζει το κόστος χρηματοδότησης και διατηρεί χώρο για στήριξη των πολιτών.
Ο υπουργός Επικρατείας τονίζει τη σημασία του αισθήματος ευθύνης τόσο στην κυβέρνηση όσο και στην αντιπολίτευση. Όποιος εισηγείται μεγάλες, οριζόντιες και μόνιμες μειώσεις φόρων ή καταργήσεις επιβαρύνσεων οφείλει να εξηγεί το κόστος, τη χρηματοδότηση και τη διάρκειά τους, αλλά και να απαντά τι θα συμβεί αν η κρίση διαρκέσει περισσότερο από τα διαθέσιμα περιθώρια.
Παρά τις διεθνείς προκλήσεις, ο κ. Σκέρτσος υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα ανήκει στις ελάχιστες χώρες της ΕΕ που, χάρη στην ανάπτυξη και τα πλεονάσματα, προχωρούν σε αυξήσεις μισθών και μειώσεις φόρων. Την ίδια στιγμή, άλλες χώρες, όπως η Γαλλία, αναγκάζονται να σχεδιάζουν περικοπές και πρόσθετους φόρους.
Ολοκληρώνοντας, ο υπουργός Επικρατείας υπογραμμίζει πως «δεν κάνουμε τους μάγους ούτε τους τσαρλατάνους, υποσχόμενοι συνταγές δήθεν σωτηρίας που δεν υπάρχουν», ασκώντας κριτική στην αντιπολίτευση ότι με τις προτάσεις της εξαντλεί τις εφεδρείες και υπονομεύει την εμπιστοσύνη των αγορών. Τονίζει πως «η Ελλάδα δεν είναι γαλατικό χωριό αποκομμένο από το διεθνές περιβάλλον» και προειδοποιεί πως «λάθος επιλογές μπορούν να γκρεμίσουν τις άμυνες που με κόπο χτίσαμε».
Στο τέλος, ο κ. Σκέρτσος καταλήγει πως το ιστορικό δίδαγμα είναι να στηρίζονται τα εισοδήματα διατηρώντας την αντοχή της οικονομίας στον χρόνο, ώστε «να κρατήσουμε ασφαλές και σταθερό το κοινό μας σπίτι, ακόμη κι αν ο ενεργειακός πόλεμος παραμείνει στην πόρτα μας περισσότερο από όσο ευχόμαστε».
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
