Νέα έντονη μεταβλητότητα καταγράφεται στην αγορά πετρελαίου, καθώς η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, η επίθεση σε πετρελαιοφόρο του Κουβέιτ και τα δημοσιεύματα για ενδεχόμενη αποκλιμάκωση της αμερικανικής στρατιωτικής εμπλοκής στο Ιράν αναζωπυρώνουν την αβεβαιότητα για την παγκόσμια προσφορά ενέργειας. '
Το WTI (αμερικανικό αργό πετρέλαιο) κινείται στα 102,8 δολάρια το βαρέλι (-0,13%), ενώ το Brent στα 117,1 δολάρια (+3,85%) , επιβεβαιώνοντας ότι η αγορά παραμένει εξαιρετικά νευρική.
Το βασικό θέμα για τις αγορές είναι η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται κρίσιμο μέρος της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Το Bloomberg αναφέρει ότι η σύγκρουση έχει ουσιαστικά περιορίσει τη ροή φορτίων από την περιοχή, με αποτέλεσμα να εντείνονται οι ανησυχίες για ελλείψεις, άνοδο του ενεργειακού κόστους και αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων.
Κλιμάκωση στη Μ. Ανατολή και νέα νευρικότητα στην αγορά πετρελαίου
Η νέα ώθηση στις τιμές ήρθε μετά την επίθεση με drone σε κουβεϊτιανό δεξαμενόπλοιο στην περιοχή του λιμανιού του Ντουμπάι, ένα περιστατικό που, σύμφωνα με το Bloomberg και άλλα διεθνή μέσα, θεωρείται ένδειξη ότι η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να πλήξει ακόμη πιο άμεσα ενεργειακές υποδομές και θαλάσσιες μεταφορές.
Το πλήγμα ενίσχυσε τους φόβους για περαιτέρω αποσταθεροποίηση στην εφοδιαστική αλυσίδα του πετρελαίου, σε μια περίοδο που η αγορά ήδη λειτουργεί υπό καθεστώς πίεσης.
Την ίδια ώρα, η Wall Street Journal ανέφερε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται διατεθειμένος να τερματίσει τις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Ιράν ακόμη και αν τα Στενά του Ορμούζ παραμείνουν κλειστά.
Το ίδιο δημοσίευμα σημειώνει ότι στην Ουάσιγκτον εξετάζεται ένα σενάριο περιορισμένης διάρκειας επιχειρήσεων, με βασικό στόχο την αποδυνάμωση του ιρανικού ναυτικού και των πυραυλικών δυνατοτήτων της χώρας, αντί μιας παρατεταμένης εμπλοκής για την πλήρη επαναλειτουργία της θαλάσσιας οδού.
Διχασμένες εκτιμήσεις για την πορεία των τιμών και το ρίσκο προσφοράς
Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό. Ο επικεφαλής της Tiberius Group, Christoph Eibl, μιλώντας στο Bloomberg Television, άφησε να εννοηθεί ότι υπάρχουν περιθώρια για ένα γρήγορο «παράθυρο εξόδου» από τη σύγκρουση, εφόσον οι ΗΠΑ επιλέξουν μια σύντομη στρατιωτική κίνηση με στόχο την πίεση και όχι τη μακρά κλιμάκωση.
Από την άλλη πλευρά, η Rebecca Babin της CIBC Private Wealth Group υπογράμμισε ότι περίπου 10 έως 12 εκατ. βαρέλια ημερησίως παραμένουν ουσιαστικά εκτός αγοράς, προειδοποιώντας ότι τα περιθώρια αντοχής περιορίζονται.
Τα σχόλια αυτά αποτυπώνουν τη διχογνωμία που επικρατεί: από τη μία η ελπίδα για διπλωματική αποκλιμάκωση και από την άλλη ο φόβος για παρατεταμένη στενότητα στην προσφορά.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Fereidun Fesharaki της FGE NexantECA προειδοποίησε μέσω Bloomberg Television ότι αν η σχεδόν πλήρης διακοπή της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ παραταθεί για εβδομάδες, οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να κινηθούν ακόμη και στην περιοχή των 150 έως 200 δολαρίων το βαρέλι.
Η εκτίμηση αυτή αποτυπώνει το μέγεθος του κινδύνου που βλέπει η αγορά, ειδικά αν οι ζημιές στις υποδομές και οι διαταραχές στις θαλάσσιες μεταφορές συνεχιστούν.
Η αγορά βλέπει βαθύτερη κρίση πίσω από τις τιμές του πετρελαίου
Παρά την εκρηκτική άνοδο του Brent και του WTI μέσα στον Μάρτιο, το Bloomberg επισημαίνει ότι οι διεθνείς τιμές αναφοράς ίσως δεν αποτυπώνουν ακόμη πλήρως τη σοβαρότητα της κρίσης στην πραγματική αγορά.
Όπως σημειώνεται στο Energy Daily, η διαφορά ανάμεσα στις τιμές του αργού και στο κόστος των καυσίμων γίνεται όλο και πιο εμφανής, καθώς προϊόντα όπως τα καύσιμα αεροπορίας και η βενζίνη αντιδρούν πιο άμεσα στις ελλείψεις και στα προβλήματα διανομής.
Αυτό σημαίνει ότι η πραγματική ενεργειακή πίεση ίσως φαίνεται ήδη περισσότερο στην καθημερινή κατανάλωση παρά μόνο στα futures του αργού.
Η μεγάλη εικόνα, πάντως, παραμένει ίδια: η αγορά πετρελαίου κινείται ανάμεσα στον γεωπολιτικό κίνδυνο και στην προσδοκία αποκλιμάκωσης.
Κάθε νέο στρατιωτικό επεισόδιο ανεβάζει το risk premium, ενώ κάθε ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον αναζητεί διέξοδο λειτουργεί προσωρινά πυροσβεστικά.
Όμως, όπως τονίζουν οι αναλύσεις του Bloomberg, ακόμη και ένα άμεσο τέλος των εχθροπραξιών δεν θα σήμαινε αυτομάτως επιστροφή στην κανονικότητα, αφού οι ζημιές στις ενεργειακές υποδομές και οι αλλαγές στις θαλάσσιες ροές μπορεί να χρειαστούν εβδομάδες, μήνες ή και περισσότερο για να αποκατασταθούν.