Οι ΗΠΑ, το Ισραήλ και το Ιράν κατέληξαν σε συμφωνία για κατάπαυση του πυρός διάρκειας δύο εβδομάδων, με τη μεσολάβηση του Πακιστάν. Παράλληλα, Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι αναμένεται να συναντηθούν αύριο Παρασκευή για συνομιλίες που θα στοχεύουν σε μια πιο μακροπρόθεσμη διευθέτηση.
Η Τεχεράνη και η Ουάσινγκτον έχουν αποδεχθεί τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων, ωστόσο οι προτάσεις 10 σημείων του Ιράν – τις οποίες ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε ως βάση για συζήτηση – διαφέρουν σημαντικά από το αμερικανικό σχέδιο 15 σημείων. Οι αποκλίσεις αυτές δείχνουν ότι παραμένουν κρίσιμα ζητήματα ανοιχτά προς επίλυση.
Η ιρανική πρόταση περιλαμβάνει το δικαίωμα εμπλουτισμού ουρανίου, κάτι που η Ουάσινγκτον είχε απορρίψει στο παρελθόν. Επιπλέον, δεν γίνεται αναφορά στις πυραυλικές δυνατότητες του Ιράν, τις οποίες οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιθυμούν να περιοριστούν ουσιαστικά.
Η μεσολάβηση του Πακιστάν
Ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σεχμπάζ Σαρίφ ανακοίνωσε μέσω ανάρτησης στο Χ την επίτευξη της εκεχειρίας μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ. Σύμφωνα με τον ίδιο, η κατάπαυση του πυρός ισχύει άμεσα και σε όλα τα μέτωπα, περιλαμβανομένου του Λιβάνου.
Η ανακοίνωση του Πακιστανού πρωθυπουργού δεν κάνει αναφορά στις προτάσεις των δύο πλευρών, ούτε σε κάποια συμφωνία με το Ισραήλ. Πακιστανός αξιωματούχος ανέφερε πάντως ότι η Τεχεράνη μπορεί να αναμένει πρόοδο σε ζητήματα ανοικοδόμησης, αποζημιώσεων και άρσης κυρώσεων, όχι όμως στο αίτημα για εμπλουτισμό ουρανίου.
Η θέση των ΗΠΑ και του Ντόναλντ Τραμπ
Σε ανάρτηση στο Truth Social, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις θα αναστείλουν τις επιθέσεις στο Ιράν για δύο εβδομάδες, υπό την προϋπόθεση ότι η Ισλαμική Δημοκρατία θα διασφαλίσει το «ΠΛΗΡΕΣ, ΑΜΕΣΟ και ΑΣΦΑΛΕΣ ΑΝΟΙΓΜΑ των Στενών του Ορμούζ».
Ο Τραμπ σημείωσε πως οι δύο πλευρές απέχουν ακόμη από μια οριστική συμφωνία για μακροπρόθεσμη ειρήνη, αν και η ιρανική πρόταση των 10 σημείων προσφέρει, όπως είπε, «μια λειτουργική βάση» για διαπραγματεύσεις. Ισραηλινές πηγές αναφέρουν ότι η αμερικανική πρόταση των 15 σημείων απαιτούσε απομάκρυνση των αποθεμάτων ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού, περιορισμό του πυραυλικού προγράμματος και διακοπή της χρηματοδότησης περιφερειακών συμμάχων.
Η ιρανική προσέγγιση
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα σταματήσει τις «αμυντικές επιχειρήσεις» εφόσον σταματήσουν οι επιθέσεις κατά του Ιράν. Η δήλωση βασίζεται στο αμερικανικό αίτημα για διαπραγματεύσεις με βάση το σχέδιο των 15 σημείων, αλλά και στη συμφωνία του Τραμπ να λάβει υπόψη την ιρανική πρόταση των 10 σημείων.
Ο Αραγτσί πρόσθεσε ότι η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ θα είναι ασφαλής για δύο εβδομάδες, μέσω συντονισμού με τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις. Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν ανέφερε ότι οι ΗΠΑ αποδέχθηκαν κατ’ αρχήν το ιρανικό σχέδιο, το οποίο προβλέπει μη επιθετικότητα, συνέχιση του ιρανικού ελέγχου των Στενών, αποδοχή του εμπλουτισμού και άρση όλων των κυρώσεων.
Επιπλέον, περιλαμβάνει τον τερματισμό ψηφισμάτων του ΟΗΕ, απόσυρση αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή και παύση των πολεμικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.
Η στάση του Ισραήλ
Το Ισραήλ επιβεβαίωσε τη συμμετοχή του στην κατάπαυση του πυρός με το Ιράν, διευκρινίζοντας όμως ότι η συμφωνία δεν αφορά τη στρατιωτική δράση στον Λίβανο. Ισραηλινός αξιωματούχος ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον είχε ενημερώσει το Ισραήλ εκ των προτέρων για την προσωρινή εκεχειρία.
Κατά τις ίδιες πηγές, το Ιράν συμφώνησε στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ χωρίς δέσμευση για τερματισμό του πολέμου ή άρση κυρώσεων. Η κυβέρνηση Τραμπ, σύμφωνα με τον αξιωματούχο, θα επιμείνει στις συνομιλίες για απομάκρυνση πυρηνικού υλικού, διακοπή εμπλουτισμού και περιορισμό του πυραυλικού προγράμματος.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
