Η Ουάσιγκτον αναγνώρισε «την εθνική κυριαρχία» της Ιαπωνίας στα νησιά Κουρίλες, σύμφωνα με δήλωση του πρεσβευτή των ΗΠΑ στο Τόκιο, σε συνέχεια της επίσκεψης του προέδρου της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν στα νησιά. Η αμερικανική θέση αυτή επαναβεβαιώνει τη στήριξη της Ουάσιγκτον προς την Ιαπωνία, με τον πρεσβευτή Τζορτζ Γκλας να σημειώνει μέσω X ότι οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν την εθνική κυριαρχία της Ιαπωνίας στις Βόρειες Περιοχές, χρησιμοποιώντας την ιαπωνική ονομασία για τα νησιά που επισκέφτηκε ο αρχηγός του ρωσικού κράτους.
Η ιστορική επίσκεψη του προέδρου Πούτιν στα νησιά προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, με τη Ρωσία και την Ιαπωνία να ανταλλάσσουν επικρίσεις. Η περιοχή παραμένει αντικείμενο διεκδίκησης για δεκαετίες, ενώ οι σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών χαρακτηρίζονται από διαρκή ένταση.
Ο πρεσβευτής των ΗΠΑ τόνισε ότι οι δύο σύμμαχοι συνεργάζονται για την προώθηση της ευημερίας στην περιφέρεια Ινδο-Ειρηνικού και αντιτίθενται σε κάθε ενέργεια που θα μπορούσε να υπονομεύσει την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Η επίσκεψη Πούτιν ήταν η πρώτη από ρώσο πρόεδρο στα νησιά μετά το 2010, όταν ο Ντμίτρι Μεντβιέντεφ είχε γίνει ο πρώτος ρώσος ηγέτης που τα επισκέφθηκε, προκαλώντας τότε οργή στο Τόκιο.
Η πρωθυπουργός της Ιαπωνίας, Σανάε Τακαΐτσι, χαρακτήρισε την επίσκεψη «απολύτως απαράδεκτη» και τόνισε ότι «πληγώνει τα αισθήματα του ιαπωνικού λαού», εκφράζοντας έντονη διαμαρτυρία. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ιαπωνίας, Τοσίμιτσου Μοτέγκι, κάλεσε τον ρώσο πρεσβευτή στο Τόκιο για να μεταφέρει τη διαμαρτυρία της κυβέρνησης.
Ιστορικό υπόβαθρο και οικονομική σημασία
Οι ρωσοϊαπωνικές σχέσεις έχουν επηρεαστεί από τη διαμάχη για τα τέσσερα νησιά του αρχιπελάγους, τα οποία κατέλαβε ο σοβιετικός στρατός το 1945, στο τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η εκπρόσωπος της ρωσικής διπλωματίας Μαρία Ζαχάροβα απέρριψε τις επικρίσεις της Ιαπωνίας, κάνοντας λόγο για «αντιρωσική πολιτική που αγγίζει τα όρια της εχθρότητας».
Σύμφωνα με τη Μόσχα, η ρωσική κυριαρχία στα νησιά είναι αδιαμφισβήτητη, ενώ το Τόκιο επικαλείται συνθήκη του 1855 για τα σύνορα. Η Μόσχα παραπέμπει στη Συμφωνία της Γιάλτας του 1945, όπου οι Σύμμαχοι συμφώνησαν στην παραχώρηση των Κουρίλων στην ΕΣΣΔ.
Η μακρόχρονη αυτή διαφορά έχει εμποδίσει την υπογραφή επίσημης συνθήκης ειρήνης μεταξύ των δύο χωρών. Τα νησιά των Κουρίλων φιλοξενούν περίπου 20.000 ρώσους πολίτες, ενώ διαθέτουν σημαντικά κοιτάσματα χρυσού και αργύρου, πλούσια αλιευτικά ύδατα και στρατηγική σημασία, κυρίως κατά τη διάρκεια του ψυχρού πολέμου.