Η Ουκρανία εξετάζει τη δυνατότητα να αξιοποιήσει τα λιμάνια της Βαλτικής Θάλασσας για τις εξαγωγές σιτηρών, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Γεωργίας. Η κίνηση αυτή έρχεται ως απάντηση στις δυσκολίες που έχουν προκύψει από τον πόλεμο στη Μαύρη Θάλασσα, ενώ παρόμοιες ενέργειες έχουν αναλάβει και ρωσικές εταιρείες.
Πηγές ανέφεραν στο Reuters ότι, μετά τις επιθέσεις ουκρανικών drones που διατάραξαν τις μεταφορές φορτίων μέσω της Μαύρης Θάλασσας, ρωσικές εταιρείες προχωρούν στη μετατροπή τερματικών σε λιμάνια της Βαλτικής και της Αρκτικής. Τα λιμάνια αυτά, που χρησιμοποιούνται κυρίως για τις εξαγωγές λιπασμάτων, άνθρακα και άλλων εμπορευμάτων, προορίζονται πλέον και για τη διακίνηση σιτηρών.
Το μεγαλύτερο μέρος των ουκρανικών φορτίων, συμπεριλαμβανομένων των σιτηρών, έχει μεταφερθεί στα τρία λιμάνια της χώρας στον Δούναβη, καθώς οι ρωσικές επιθέσεις είχαν ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό των λιμανιών της Μαύρης Θάλασσας. Τα λιμάνια αυτά διαχειρίζονταν έως και το 90% των ουκρανικών εξαγωγών πριν από τον πόλεμο.
Ωστόσο, η νέα αυτή διαδρομή αυξάνει σημαντικά το κόστος της εφοδιαστικής αλυσίδας, κατά περίπου 50 δολάρια ανά μετρικό τόνο, καθιστώντας τα ουκρανικά σιτηρά λιγότερο ανταγωνιστικά και δημιουργώντας συμφόρηση.
Το υπουργείο Γεωργίας της Ουκρανίας ανέφερε πως τα λιμάνια της Βαλτικής θα μπορούσαν να διαχειριστούν εξαγωγές έως και 20 εκατομμυρίων τόνων σιτηρών. Ωστόσο, η μεταφορά μέσω της Βαλτικής εκτιμάται ότι θα αυξήσει το κόστος εξαγωγής κατά περίπου 100 δολάρια ανά τόνο.
Για να καλυφθεί το αυξημένο κόστος, η Ουκρανία θα χρειαστεί έως και 2 δισεκατομμύρια δολάρια σε διεθνή βοήθεια, σύμφωνα με το υπουργείο. Δεν διευκρινίστηκε η πιθανή πηγή χρηματοδότησης ούτε ο τρόπος μεταφοράς των σιτηρών στα λιμάνια της Βαλτικής.
Η γεωγραφική θέση της Ουκρανίας, που δεν συνορεύει με τις χώρες της Βαλτικής, καθιστά τη διαμετακόμιση μέσω Πολωνίας την πιο πιθανή διαδρομή. Η Ουκρανία είχε εξάγει σιτηρά μέσω της Πολωνίας το 2022 και το 2023, ωστόσο η διαδρομή αυτή είχε προκαλέσει μαζικές διαμαρτυρίες από Πολωνούς αγρότες, λόγω του ανταγωνισμού με τα φθηνότερα ουκρανικά σιτηρά.
Παράλληλα, η Ουκρανία συνεχίζει να εξάγει σιτηρά μέσω γειτονικών χωρών στην Ανατολική Ευρώπη, αν και οι ποσότητες παραμένουν συγκριτικά χαμηλές. Σύμφωνα με την Ukrzaliznytsia, κατά το πρώτο μισό του Σεπτεμβρίου εξήχθησαν μέσω αυτών των διαδρομών περίπου 340.000 τόνοι.
Μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου, αποστέλλονταν 278 βαγόνια σιτηρών ημερησίως προς την Ανατολική Ευρώπη, με μόλις 65 εξ αυτών να έχουν προορισμό την Πολωνία. Η Ουκρανία συνεχίζει τις εξαγωγές σιτηρών μέσω της Πολωνίας, της Ουγγαρίας, της Ρουμανίας και της Σλοβακίας.