Σε θολό τοπίο τα δύο προγράμματα παραγωγής πυρομαχικών για Ουκρανία

Νομική αβεβαιότητα καλύπτει τη συμμετοχή των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων (ΕΑΣ) στο μεγάλο ευρωπαϊκό πρόγραμμα ASAP για την επείγουσα παραγωγή πυρομαχικών για την Ουκρανία, καθώς το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) θα συζητήσει στις 18 Μαρτίου 2025 την αίτηση ακύρωσης που έχει υποβάλει η ONEX για τη σύμβαση συνεργασίας της εταιρείας με τη σλοβακική MSM Export του τσεχικού ομίλου CSG - Czechoslovak Group.

Σημειώνεται ότι εκκρεμεί μία ακόμα απόφαση του ΣτΕ για την αίτηση αναστολής που κατέθεσε η ONEX και για την οποία το δικαστήριο έλαβε υπομνήματα στις 25 Νοεμβρίου, αλλά δεν έχει εκδώσει ακόμα απόφαση. Σε περίπτωση που δεν απορρίψει το ΣτΕ την αίτηση αναστολής, τότε η συμφωνία θα παραμείνει «παγωμένη» μέχρι να εκδοθεί η απόφαση επί τη κύριας προσφυγής, που θα συζητηθεί στις 18 Μαρτίου.

Τα ΕΑΣ βέβαια βρίσκονται σε σημείο αλλαγών, καθώς μόλις πριν δύο ημέρες έγινε «αλλαγή φρουράς» στο τιμόνι της εταιρείας, καθώς άλλαξε με απόφαση της γενικής συνέλευσης των μετόχων ο διευθύνων σύμβουλος Ν. Κωστόπουλος και τη θέση του ως προσωρινός CEO, μέχρι να ολοκληρωθεί η τυπική διαδικασία προκήρυξης της θέσης, πήρε ο επιχειρηματίας και πρώην βουλευτής της ΝΔ, Χριστόφορος Μπουτσικάκης.

Βέβαια, ο πρώην διευθύνων σύμβουλος φρόντισε να «δέσει» όσο μπορεί περισσότερο τη συμφωνία με την MSM Export, καθώς το παλιό ΔΣ είχε λάβει απόφαση τον περασμένο μήνα να εγκρίνει τη μεταφορά προκαταβολής κοινοτικών κονδυλίων περίπου 4 εκατ. ευρώ στην MSM Export, μια απόφαση που έχει τεθεί υπό αμφισβήτηση μετά τις δικαστικές εξελίξεις που έχουν μεσολαβήσει.

Τι αφορά το πρόγραμμα ASAP

Οι δικαστικές εμπλοκές σημειώνονται την ώρα που βρίσκεται σε εξέλιξη το κατεπείγον πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Ουκρανία. Στόχος του προγράμματος Act in Support of Ammunition Production (ASAP) είναι να αυξήσει την παραγωγική ικανότητα πυρομαχικών σε όλη την Ευρώπη και, με αυτόν τον τρόπο, να βοηθήσει τα κράτη μέλη να αναπληρώσουν τα αποθέματά τους και να παραδώσουν πυρομαχικά στην Ουκρανία, προβλέποντας τις συμφορήσεις στην παραγωγή και τις ελλείψεις στις αλυσίδες αμυντικού εφοδιασμού.

Το πρόγραμμα έχει επί του παρόντος προσδιορίσει έργα με προϋπολογισμό άνω των 500 εκατ. ευρώ για την τόνωση της παραγωγής πυρομαχικών. 

Από τις προτάσεις που έχουν εγκριθεί, σε δύο συμμετέχουν τα ΕΑΣ τα οποία κατέθεσαν προτάσεις ως μέλος κοινοπραξίας (51%) με την σλοβακική MSM Export (49%). Οι δύο προτάσεις, αφορούν τους τομείς των εκρηκτικών και πυρίτιδος:

• TNTRION με επιχορήγηση 23.393.955,20 ευρώ που αφορά την λειτουργία γραμμής παραγωγής TNT στο Συγκρότημα Λαυρίου. Το συγκεκριμένο εργοστάσιο TNT είχε δημιουργηθεί την δεκαετία του 1980, όταν η χώρα προχωρούσε στη στρατηγική εξασφαλίσεως αυτονομίας σε εξοπλισμούς αλλά δεν λειτούργησε ποτέ. Όταν αποπερατώθηκε, κατέρρευσε το Σύμφωνο της Βαρσοβίας και επομένως άνοιξε η αγορά TNT από ανατολικές χώρες, που λόγω χαμηλών τιμών, ήταν αδύνατον να ανταγωνιστούν οι εταιρείες δυτικών χωρών.
• LAVGRAIN με επιχορήγηση 9.693.264,05 ευρώ για την ίδρυση γραμμής παραγωγής κόκκων πυρίτιδος βλημάτων Αφαίμαξης Βάσεως (Base Bleed) αυξημένου βεληνεκούς, επίσης στο Συγκρότημα Λαυρίου.

Βάσει της συμφωνίας, το ποσό για ολοκλήρωση των έργων που αναλογεί στο 55%, θα καλυφθεί από την MSM Export. Η κοινοπραξία είχε καταθέσει και πρόταση βελτιώσεως της υφισταμένης γραμμής γομώσεων πυρομαχικών που λειτουργεί στο Λαύριο αλλά δεν έγινε δεκτή.