Το Μητροπολιτικό Πάρκο του Ελληνικού προορίζεται να αποτελέσει έναν από τους μεγαλύτερους αστικούς χώρους πρασίνου στην Ευρώπη, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη που παρουσιάστηκε από την 1830 Lab για το LAMDA Labs της LAMDA Development.
Με περισσότερα από 30.000 δέντρα, περίπου 3 εκατομμύρια θάμνους και πράσινη κάλυψη που θα ξεπερνά το 70% της συνολικής έκτασης, το πάρκο αναμένεται να αλλάξει τα δεδομένα στη διαχείριση και ανάπτυξη βιώσιμων πράσινων χώρων στην Ελλάδα.
Η μελέτη «Σύγχρονα Πάρκα στην Ελλάδα - Ένας οδηγός για τον σχεδιασμό και τη λειτουργία βιώσιμων πράσινων χώρων» αναλύει διεθνείς πρακτικές και παρουσιάζει το Μητροπολιτικό Πάρκο του Ελληνικού ως πρότυπο εφαρμογής αυτών των αρχών. Τη συντακτική ομάδα αποτελούν η Δήμητρα Θεοχάρη, αρχιτέκτονας και αρχιτέκτονας τοπίου, και η Λενιώ Μυριβήλη, Global Chief Heat Officer στο UN Environment Programme και στο Climate Resilience Center του Atlantic Council.
Ο σχεδιασμός του πάρκου ενσωματώνει τεχνολογίες όπως μονάδα επεξεργασίας λυμάτων δυναμικότητας 7.000 κυβικών μέτρων ημερησίως, δεξαμενή αποθήκευσης 10.000 κυβικών μέτρων, καθώς και έξυπνο σύστημα άρδευσης με αισθητήρες που εξοικονομεί έως 90% του νερού. Ειδικό δίκτυο «δροσερών διαδρομών» θα προσφέρει θερμοκρασίες έως και 4 βαθμούς Κελσίου χαμηλότερες από τις γειτονικές ασφαλτοστρωμένες περιοχές.
Περισσότερα από 520 είδη χλωρίδας και πανίδας θα φιλοξενηθούν στο πάρκο, με το 70% των φυτεύσεων να αποτελείται από ιθαγενή και προσαρμοσμένα είδη. Η θερμική συμπεριφορά και η κυκλοφορία του αέρα έχουν αξιολογηθεί με τη χρήση thermal mapping και Computational Fluid Dynamics (CFD), ενώ η σκίαση θα ξεπερνά το 60% σε βασικά σημεία παραμονής, εξασφαλίζοντας φυσικό αερισμό και βελτιωμένη θερμική άνεση.
Το πάρκο θα διαθέτει κανάλια, νεφελώματα και δεξαμενές χαμηλής κατανάλωσης νερού, ενισχύοντας τη μείωση της θερμοκρασίας μέσω εξατμιστικής ψύξης. Παράλληλα, η διαχείριση των όμβριων υδάτων θα γίνεται κατά 100% εντός του πάρκου μέσω πράσινων και γαλάζιων υποδομών, συμβάλλοντας στην αντιπλημμυρική προστασία, όπως με την αποκατάσταση του ρέματος Τραχώνων.
Καινοτομίες στη βιωσιμότητα και τη λειτουργία
Για τις επιστρώσεις επιλέγονται ελληνικά φυσικά υλικά, όπως μάρμαρο Καβάλας, λευκό μάρμαρο Διονύσου-Πεντέλης, σχιστόλιθος Καρύστου και ψαμμίτης Μάνδρας, ενισχύοντας τη σύνδεση με το αττικό τοπίο και τη θερμική αντοχή. Υλικά από τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις του πρώην αεροδρομίου επαναχρησιμοποιούνται για δομικά στοιχεία, μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
Το δίκτυο πεζοδρόμων σχεδιάζεται με συνεχή σκίαση και υψηλή προσβασιμότητα, ενώ τα μονοπάτια ακολουθούν το φυσικό ανάγλυφο, δημιουργώντας μικροκλιματικά καταφύγια. Η λειτουργία του πάρκου θα υποστηρίζεται από συστηματική παρακολούθηση των μικροκλιματικών παραμέτρων, όπως θερμοκρασία, υγρασία και σκίαση, για βέλτιστη διαχείριση της άρδευσης και της συντήρησης του πρασίνου.
Όπως επισημαίνεται στη μελέτη, το The Ellinikon Park υλοποιεί ένα ολοκληρωμένο μοντέλο διαχείρισης μικροκλίματος, νερού, βλάστησης, υλικών και διαδρομών. Τα πάρκα του 21ου αιώνα αναδεικνύονται ως κρίσιμες υποδομές για την ανανέωση του αστικού και φυσικού περιβάλλοντος, προσαρμοζόμενα στις μεταβαλλόμενες συνθήκες και διατηρώντας την ισορροπία μεταξύ ανθρώπου και φύσης.