Προϋπολογισμός: Υπέρβαση στο πρωτογενές με 2,29 δισ., ανέβασε στροφές ο ΦΠΑ

Σημαντικό πλεόνασμα κατέγραψε ο Κρατικός Προϋπολογισμός Ιανουαρίου 2026, παρά τις χαμηλές επιδόσεις που κατέγραψαν τα φορολογικά έσοδα.

Το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού παρουσίασε πλεόνασμα ύψους 2,288 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για 543 εκατ. ευρώ και πλεονάσματος 758 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε σε 3,511 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο των 1,751 δισ. ευρώ και το περσινό επίπεδο των 1,980 δισ. ευρώ.

Αφαιρώντας τις επιδράσεις ετεροχρονισμών ύψους 1,272 δισ. ευρώ σε μεταβιβαστικές πληρωμές και 379 εκατ. ευρώ σε επενδυτικές δαπάνες, η υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι των στόχων εκτιμάται σε 109 εκατ. ευρώ. 

Τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού κινήθηκαν κοντά στους στόχους, παρουσιάζοντας οριακή αύξηση κατά 35 εκατ. ευρώ.

Διευκρινίζεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από εκείνο σε ταμειακούς όρους και αφορά αποκλειστικά την Κεντρική Διοίκηση, χωρίς να περιλαμβάνει τα αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων, ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Επίδραση της σύμβασης παραχώρησης της Εγνατίας Οδού

Στα έσοδα του Ιανουαρίου καταγράφηκαν τα ποσά που σχετίζονται με τη Σύμβαση Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229).

Ειδικότερα, ποσό 306 εκατ. ευρώ, που αντιστοιχεί στον ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε από ισόποση επιστροφή φόρου. Το ίδιο ποσό αποδόθηκε εκ νέου και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

Αναλυτικά στοιχεία εσόδων

Τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 6,138 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 0,6% έναντι του στόχου. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 6,118 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των 306 εκατ. ευρώ από τη σύμβαση παραχώρησης. 

Εξαιρουμένου του ποσού αυτού, τα φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν σε 5,812 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 5,3% έναντι του στόχου, λόγω χαμηλότερων εισπράξεων από ΦΠΑ και ΕΦΚ στα ενεργειακά προϊόντα.

Τα έσοδα από ΦΠΑ έφτασαν τα 3,136 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 257 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Χωρίς τη συνεισφορά της σύμβασης, ωστόσο, καταγράφεται μείωση 49 εκατ. ευρώ. 

Οι εισπράξεις από ΕΦΚ ανήλθαν σε 393 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 154 εκατ. ευρώ, ενώ οι φόροι ακίνητης περιουσίας διαμορφώθηκαν σε 90 εκατ. ευρώ, υπολείποντας του στόχου κατά 8 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από φόρους εισοδήματος ανήλθαν σε 2,059 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 43 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο. Ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων αυξήθηκε κατά 14 εκατ. ευρώ, ενώ ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων μειώθηκε κατά 26 εκατ. ευρώ.

Οι «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο, ενώ οι «Μεταβιβάσεις» περιορίστηκαν στα 56 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 116 εκατ. ευρώ. 

Τα έσοδα από «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» έφτασαν τα 479 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 306 εκατ. ευρώ προέρχονται από τη σύμβαση παραχώρησης. Εξαιρουμένου του ποσού αυτού, τα έσοδα ανέρχονται σε 173 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 77 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Τα «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 276 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 89 εκατ. ευρώ, ενώ οι επιστροφές εσόδων διαμορφώθηκαν σε 795 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένης της επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ.

 Εξαιρουμένου του ποσού αυτού, οι επιστροφές φόρων ανήλθαν σε 489 εκατ. ευρώ, μειωμένες οριακά κατά 3 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο των 130 εκατ. ευρώ.

Εξέλιξη δαπανών

Οι συνολικές δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για τον Ιανουάριο 2026 ανήλθαν σε 3,851 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 1,709 δισ. ευρώ έναντι του στόχου των 5,560 δισ. ευρώ και κατά 1,382 δισ. ευρώ σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2025. Η μείωση αποδίδεται κυρίως σε ετεροχρονισμό μεταβιβάσεων προς ΟΚΑ.

Οι πληρωμές του Τακτικού Προϋπολογισμού ήταν μειωμένες κατά 1,330 δισ. ευρώ έναντι του στόχου, λόγω καθυστέρησης μεταβιβαστικών πληρωμών ύψους 1,272 δισ. ευρώ. Οι επενδυτικές δαπάνες ανήλθαν σε 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου και κατά 309 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2025.

Με την έναρξη του οικονομικού έτους, οι φορείς προχώρησαν κατά προτεραιότητα σε αναλήψεις πιστώσεων για την εξόφληση απλήρωτων υποχρεώσεων προηγούμενων ετών και για πολυετείς δεσμεύσεις.