Τάξη στο… θολό τοπίο του σημερινού συστήματος παραγγελίας και διάθεσης πινακίδων κυκλοφορίας οχημάτων, που τους τελευταίους μήνες έχει φτάσει στα όριά της την αγορά, ακόμα και «παγώνοντας» τις ταξινομήσεις, επιχειρεί να βάλει ψηφιακά το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Για να το επιτύχει, κινείται σε δύο μέτωπα, δημιουργώντας ένα ψηφιακό σύστημα πινακίδων και μητρώο κατασκευαστών, τη στιγμή που, έχοντας ξεμείνει από μεταλλικές πινακίδες, καταφεύγει σε απανωτές fast-track προμήθειες.
Η ψηφιακή λύση έρχεται μετά από ένα σερί μηνών που συμπίεσε τις ταξινομήσεις καινούργιων οχημάτων. Από τον Φεβρουάριο είχαν φανεί οι πρώτες ελλείψεις μεταλλικών πινακίδων σε ορισμένες
Περιφέρειες της χώρας, όπως η Θεσσαλία. Όταν οι συνέπειες άρχισαν να αντανακλούν στην αγορά αυτοκινήτου, η πίεση έγινε μεγαλύτερη.
Επί της ουσίας, αγοραστές οχημάτων έμειναν με το… κλειδί στο χέρι, καθώς είχαν μεν πληρώσει την προκαταβολή -ή ακόμα και είχαν εξοφλήσει- αλλά δεν μπορούσαν να βάλουν μπρος για να βγουν από την αντιπροσωπεία, απουσία πινακίδας κυκλοφορίας.
Είναι ενδεικτικό ότι, μέσα στο πρώτο επτάμηνο του έτους, για δύο μήνες, τον Απρίλιο και τον Ιούλιο, οι νέες ταξινομήσεις παρουσίασαν μείωση σε ετήσια βάση, κατά -2,8% και -2,3%, αντίστοιχα.
Τι ξεχείλισε το ποτήρι;
Εκεί που το παρωχημένο σύστημα παραγγελίας, κατασκευής και προμήθειας κρατικών μεταλλικών πινακίδων έπεσε έξω ήταν όταν το Ελεγκτικό Συνέδριο έβγαλε «κόκκινη κάρτα» στη μεγάλη προμήθεια, σχεδόν 6 εκατ. ευρώ, εντοπίζοντας ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στη διαδικασία.
Οι αποθήκες των Διευθύνσεων Μεταφορών στις Περιφέρειες άρχισαν να αδειάζουν και επιχειρήθηκαν πυροσβεστικές λύσεις με μεταφορά αποθεμάτων πινακίδων από τη μία Περιφέρεια στην άλλη.
Μέχρι που το υπουργείο οδηγήθηκε στην απευθείας ανάθεση, έναντι 738.048 ευρώ (με ΦΠΑ), για να κλείσει την «τρύπα» με 120.000 ζεύγη πινακίδων ΙΧ και ακόμη 60.000 για μοτοσυκλέτες. Μάλιστα, η πρώτη παραλαβή ορίστηκε μόλις πέντε ημέρες από τη γνωστοποίηση των προς κατασκευή αριθμών κυκλοφορίας, για 36.000 ζεύγη για ΙΧ και 30.000 ζεύγη για μοτοσυκλέτες.
Παρά την τονωτική ένεση, όμως, οι ελλείψεις συνεχίζονται, με την αγορά να εκτιμά ότι ακόμα και σήμερα υπάρχουν περί τις 5.000 ανεκτέλεστες παραγγελίες.
Έτσι, στις 19 Αυγούστου, το υπουργείο απέστειλε νέα πρόσκληση ανάθεσης στην εταιρεία «ΒΙΟΤΟ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ Ε.Π.Ε.», προϋπολογισμού 354.640 ευρώ (με ΦΠΑ). Αυτή αφορά 60.000 ζεύγη πινακίδων ΙΧ, με προθεσμία και πάλι πέντε ημερών για τα 15.000 ζεύγη, και 25.000 τεμάχια μοτοσυκλετών, με τα 10.000 προς άμεση παράδοση. Έχει σκοντάψει, όμως, σε προσφυγή στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων.
Εν τω μεταξύ, προκηρύχθηκε τον Μάιο νέος ανοικτός διαγωνισμός για 190.000 ζεύγη επιβατικών αυτοκινήτων, 115.000 μοτοσυκλετών, καθώς και πινακίδες για κρατικά οχήματα διαφόρων ειδών, δοκιμαστικής κυκλοφορίας, ηλεκτρικών οχημάτων κ.ά., προϋπολογισμού 2,057 εκατ. ευρώ.
Ψηφιακό bypass
Με το νέο μοντέλο διάθεσης κρατικών πινακίδων κυκλοφορίας που λανσάρει, το υπουργείο προσπαθεί να ομαλοποιήσει τη ροή από την παραγγελία και την προμήθεια έως τη χορήγηση και την εκκαθάριση. Παράλληλα, επιχειρεί να βάλει φρένο σε ένα «εμπόριο» πινακίδων κυκλοφορίας που φαίνεται πως εξελίσσεται στο παρασκήνιο.
Ειδικότερα, με διατάξεις στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης, δημιουργείται ψηφιακό σύστημα, μέσω του οποίου θα γίνονται ηλεκτρονικά η παραγγελία, η κατασκευή, η διαχείριση, η χορήγηση, η αντικατάσταση, η πληρωμή, η εκκαθάριση κόστους κατασκευής και αποστολής, η παραλαβή και η εποπτεία των πινακίδων.
Αυτό θα αφορά ΙΧ, λεωφορεία ιδιωτικής ή και δημόσιας χρήσης, φορτηγά ιδιωτικής χρήσης και μοτοσυκλέτες.
Θα δίνεται, επίσης, η δυνατότητα επιλογής αριθμού κυκλοφορίας οχημάτων, με ειδικά παράβολα υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου, με κατηγορίες ανά τύπο και επιλογή συνδυασμού αριθμών πινακίδας.
Το ποσό που θα συγκεντρώνεται ετησίως θα κατευθύνεται τόσο για την κάλυψη επιπλέον δαπανών προμήθειας, κατασκευής και διαχείρισης πινακίδων όσο και για την ανάπτυξη, συντήρηση, υποστήριξη και αναβάθμιση ψηφιακών εφαρμογών και μητρώων του υπουργείου στον τομέα της κυκλοφορίας οχημάτων.
Ακόμη, θα τηρείται μητρώο κατασκευαστών πινακίδων, στο οποίο θα εγγράφονται, χωρίς αριθμητικό περιορισμό και χωρίς αξιολόγηση, τα νομικά πρόσωπα που πληρούν τις προϋποθέσεις εγγραφής, κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών. Μόνο όσες εταιρείες είναι εγγεγραμμένες σε αυτό το μητρώο θα μπορούν να κατασκευάζουν κρατικές μεταλλικές πινακίδες.
Στο νέο πλαίσιο προβλέπονται ηλεκτρονικές εντολές παραγωγής, προκαθορισμένο κόστος κατασκευής και αποστολής και αυτοματοποιημένη απόδοση των οφειλόμενων ποσών στους κατασκευαστές.
Επίσης, για όποιον κατασκευαστή παραβιάζει τις ισχύουσες προδιαγραφές, τις εντολές παραγωγής και τις προθεσμίες, προβλέπεται πρόστιμο που κυμαίνεται από 10.000 έως 600.000 ευρώ, με μερική ή ολική κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής εγγραφής ή και προσωρινή αναστολή ή οριστική διαγραφή από το Μητρώο.
Οι κυρώσεις επιβάλλονται με αιτιολογημένη απόφαση του αρμόδιου οργάνου του υπουργείου, εφόσον κληθεί ο ενδιαφερόμενος σε ακρόαση.