Ο γενικός εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας Ευριπίδης Στυλιανίδης, σε τοποθέτησή του για την πρόταση αναθεώρησης του άρθρου 103 του Συντάγματος, ανέφερε ότι «σήμερα, που οι πολιτικές και ιδεολογικές εντάσεις του παρελθόντος έχουν αμβλυνθεί, η λειτουργία της μονιμότητας οφείλει να επανεξεταστεί». Τόνισε παράλληλα πως η αξιολόγηση αποτελεί εργαλείο διαφάνειας, λογοδοσίας και αποτελεσματικότητας στη δημόσια διοίκηση, με στόχο την ανάπτυξη των υπαλλήλων μέσω της βελτίωσης δεξιοτήτων και επαγγελματικής εξέλιξης.
Αναφερόμενος στο άρθρο 103 του Συντάγματος, ο κ. Στυλιανίδης σημείωσε ότι «η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων έχει συνδεθεί με αρνητικές πτυχές της δημόσιας διοίκησης, κυρίως τη γραφειοκρατία, την αναποτελεσματικότητα και σε μερικές περιπτώσεις ίσως και τη διαφθορά». Υπογράμμισε πως απουσιάζει μηχανισμός συνεχούς αξιολόγησης και αξιοκρατίας, καθιστώντας τη μονιμότητα περισσότερο προστατευτικό παρά λειτουργικό θεσμό.
Η οικονομική κρίση, σύμφωνα με τον εισηγητή της Νέας Δημοκρατίας, ανέδειξε την ανάγκη εξορθολογισμού της δημόσιας διοίκησης με σαφείς κανόνες και αρχές, ώστε να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα του κράτους. Επισήμανε ότι η αξιολόγηση πρέπει να λειτουργεί ως μέσο ανάπτυξης και όχι τιμωρίας, ενισχύοντας την αποδοτικότητα και το ήθος των υπαλλήλων.
Προτάσεις για τη συνταγματική αναθεώρηση
Ο Ευριπίδης Στυλιανίδης ανέφερε ότι η Νέα Δημοκρατία προτείνει τον επαναπροσδιορισμό της έννοιας της μονιμότητας μέσω του Συντάγματος και τον καθορισμό, με νόμο, διαδικασιών και κριτηρίων αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων. Η αξιολόγηση, όπως είπε, θα πρέπει να περιλαμβάνει επιβραβεύσεις και ποινές, ακόμη και οριστική παύση, ύστερα από απόφαση υπηρεσιακού συμβουλίου.
Επιπλέον, πρότεινε η αξιολόγηση να διεξάγεται με βάση την αμεροληψία, την ουδετερότητα και την επαγγελματική ικανότητα, ενώ να είναι αμφίδρομη, περιλαμβάνοντας αξιολόγηση και από τους υφισταμένους προς τους προϊσταμένους, καθώς και από τους πολίτες. Ο μισθός πέραν του βασικού θα πρέπει να συνδέεται με προσόντα και απόδοση.
Όπως σημείωσε, «η βασική μεταβολή που μπορεί να επιφέρει μια τέτοια συνταγματική αλλαγή είναι το σύστημα από υπάλληλο-κεντρικό, να γίνει πολιτο-κεντρικό».
Αναθεώρηση του άρθρου 102 για την Τοπική Αυτοδιοίκηση
Αναφορικά με την πρόταση για την αναθεώρηση του άρθρου 102 του Συντάγματος, ο κ. Στυλιανίδης δήλωσε ότι «το ερώτημα σήμερα είναι αν η περαιτέρω εξυγίανση της τοπικής αυτοδιοίκησης θα πρέπει να επιτευχθεί μέσω βελτίωσης των πολιτικών ή με συνταγματοποίηση αμεσοδημοκρατικών διαδικασιών», επισημαίνοντας ότι η Νέα Δημοκρατία προκρίνει την πρώτη επιλογή.
Τόνισε ότι το Σύνταγμα πρέπει να περιλαμβάνει αξίες και στρατηγικούς προσανατολισμούς και όχι λεπτομερείς διαδικασίες. Σημείωσε επίσης ότι η συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί ευκαιρία για ουσιαστική επανεκκίνηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, μετά την επιστροφή της χώρας στην κανονικότητα.
Ο γενικός εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας υπογράμμισε τη σημασία ευρύτερης συναίνεσης στις προτεινόμενες αλλαγές, με στόχο την ενίσχυση της Αυτοδιοίκησης και την αύξηση της αποτελεσματικότητας. Επεσήμανε ότι η ΚΕΔΕ έχει ήδη καταθέσει τις θέσεις της και ότι η πρόταση της Νέας Δημοκρατίας υιοθετεί σε μεγάλο βαθμό τις προτάσεις της.
Βασικά σημεία του διαλόγου
Στον διάλογο για την αναθεώρηση του άρθρου 102 τίθενται ζητήματα όπως η διασφάλιση πόρων για κάθε νέα αρμοδιότητα που μεταβιβάζεται στους ΟΤΑ, η φορολογική αποκέντρωση με δυνατότητα επιβολής τοπικών φόρων, καθώς και η δημόσια διαβούλευση για τους προϋπολογισμούς των ΟΤΑ ώστε να διασφαλίζεται η δημοσιονομική ισορροπία.
Προτείνεται επίσης οι πειθαρχικές ποινές αιρετών οργάνων να επιβάλλονται μόνο με απόφαση του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου, ενώ ο πρόεδρος του συλλογικού οργάνου των ΟΤΑ να συμμετέχει στο συμβούλιο εμπειρογνωμόνων που εισηγείται τα προεδρεία των Ανεξαρτήτων Αρχών στη Βουλή.
Κλείνοντας, ο Ευριπίδης Στυλιανίδης ανέφερε ότι η συγκυρία προσφέρει μια σπάνια ευκαιρία για τον σχεδιασμό ενός νέου Πολιτειακού Χάρτη, με γνώμονα το συμφέρον της νέας γενιάς και το μέλλον της πατρίδας, υπερβαίνοντας μικροκομματικές διαφορές.