Σημαντική οικονομική στήριξη για κτηνοτρόφους και τυροκομικές επιχειρήσεις της Λέσβου, συνολικού ύψους άνω των 7 εκατ. ευρώ σε διάστημα πέντε μηνών, καθώς και ενισχυμένα μέτρα για την αποκατάσταση της εμπορικής δραστηριότητας, υλοποιεί το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Οι παρεμβάσεις αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο της διαχείρισης των συνεπειών του αφθώδους πυρετού στο νησί.
Μέχρι σήμερα, έχουν καταβληθεί 3,5 εκατ. ευρώ σε πληγέντες κτηνοτρόφους ως αποζημιώσεις για τη θανάτωση ζωικού κεφαλαίου. Επιπλέον, το ΥΠΑΑΤ προχωρά στην πληρωμή 1,3 εκατ. ευρώ για την αναπλήρωση εισοδήματος των πληγέντων, ενώ έχουν ήδη διατεθεί 2,6 εκατ. ευρώ σε 15 τυροκομικές επιχειρήσεις της Λέσβου.
Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα αφθώδους πυρετού εντοπίστηκε στις 15 Μαρτίου 2026 και ο πρώτος κύκλος αποζημιώσεων καταβλήθηκε σε σύντομο χρονικό διάστημα, μόλις 1,5 μήνα μετά την εμφάνιση της νόσου.
Η ομαλοποίηση της διακίνησης των τυροκομικών προϊόντων, που είχε αρχικά απαγορευτεί για τον περιορισμό της διασποράς, αποτελεί θετική εξέλιξη για την τοπική αγορά. Μέχρι στιγμής, έχουν διακινηθεί πάνω από 3.200 τόνοι τυριών από τη Λέσβο, προσφέροντας οικονομική «ανάσα» σε επιχειρήσεις και παραγωγούς.
Το υπουργείο διασφάλισε, μέσω νομοθετικής ρύθμισης, την άμεση κινητοποίηση και μετακίνηση κτηνιατρικού προσωπικού, με τη συμμετοχή στελεχών του ΥΠΑΑΤ, του ΕΛΓΟ-Δήμητρα και του ΓΕΕΘΑ. Συνολικά 35 κτηνίατροι έχουν ενταχθεί στο επιχειρησιακό σχήμα ενίσχυσης του νησιού, ενώ η παρουσία τους οργανώνεται ανάλογα με τις ανάγκες.
Επιχειρησιακά μέτρα και επιδημιολογική επιτήρηση
Η αρμόδια τμηματάρχης της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ έχει επισκεφθεί επανειλημμένα τη Λέσβο, για την παρακολούθηση της κατάστασης και την εφαρμογή των μέτρων. Παράλληλα, κλιμάκια του υπουργείου μεταβαίνουν στο νησί σε κυλιόμενη βάση, ενώ 15 στρατιωτικοί κτηνίατροι συνδράμουν στην επιτήρηση της νόσου.
Έχει θεσμοθετηθεί η ενίσχυση των υπηρεσιών με έκτακτο προσωπικό και συνεργασίες με ιδιώτες, καθώς και η επέκταση μέτρων που εφαρμόστηκαν σε προηγούμενες επιζωοτίες. Προβλέπονται, επίσης, αναστολές φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων, απαλλαγή από δημοτικά τέλη για κτηνοτρόφους, τυροκομεία και σφαγεία, και αποζημιώσεις για κατεστραμμένο ή μη διατεθειμένο γάλα και για το αυξημένο κόστος ζωοτροφών.
Όπως επισημαίνεται, «σχετικά με την επιδημιολογική επιτήρηση, έως τις 26 Αυγούστου 2026, εξετάστηκαν 3.115 εκτροφές (2.800 προβάτων, 187 μικτές, 77 βοοειδών και 51 χοίρων) και 128.838 ζώα. Στο Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς εξετάστηκαν συνολικά 177.986 δείγματα και από τον ορολογικό έλεγχο προέκυψαν 5.136 θετικά δείγματα αίματος ζώων και εντοπίστηκαν 184 κρούσματα (εστίες) σε 291 θετικές εκτροφές. Το ποσοστό θετικών εκτροφών στο δείγμα της επιτήρησης διαμορφώνεται στο 9,34% και το ποσοστό των θετικών ζώων στο 3,99%. Έως τις 21 Αυγούστου 2026, είχαν θανατωθεί συνολικά 81.060 ζώα (80.151 αιγοπρόβατα, 828 βοοειδή και 81 χοίροι).
Η κάλυψη της επιδημιολογικής επιτήρησης έχει ξεπεράσει το 80%, με τη μεγαλύτερη πρόοδο να έχει σημειωθεί στις περιοχές υψηλότερου επιδημιολογικού κινδύνου και με σχεδόν 700 εκτροφές να έχουν περάσει από περισσότερους από δύο ελέγχους, στο πλαίσιο διαδοχικών κύκλων κλινικής επιτήρησης και δειγματοληψιών.
Το επόμενο διάστημα δίνεται προτεραιότητα στην ολοκλήρωση του πρώτου κύκλου επιτήρησης, στην εντατικοποίηση των επανελέγχων, στην αύξηση των ελέγχων σε μονάδες βοοειδών και χοίρων και στην ολοκλήρωση της ιχνηλάτησης.
Τέλος, έχει ενισχυθεί η υλικοτεχνική υποστήριξη των συνεργείων, ώστε οι κλινικοί έλεγχοι και οι δειγματοληψίες να πραγματοποιούνται ταχύτερα και με ασφάλεια. Με πρωτοβουλία του ΥΠΑΑΤ ενεργοποιήθηκε ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας, εξασφαλίζοντας κρίσιμο εξοπλισμό και μέσα ατομικής προστασίας (ψεκαστήρες απολύμανσης, μάσκες, προστατευτικές στολές κ.ά.).