Σε τροχιά άμεσης επανέναρξης εισέρχονται οι έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, οι οποίες διακόπηκαν από πλοία του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού τον Ιούλιο του 2024, στην Κάσο.
Δύο μήνες πριν από τη λήξη της άδειας ερευνών για το καλώδιο, η Nexans ζήτησε με αίτημα που χαρακτηρίζεται «εξαιρετικά επείγον» να προστεθεί στις εργασίες δεύτερο ερευνητικό πλοίο, το γαλλικής σημαίας VB Abeille Marengo.
Στις 8 και 9 Οκτωβρίου, η ανάδοχος γαλλική εταιρεία του έργου κατέθεσε δύο αιτήματα στις ελληνικές αρχές.
Γαλλικά αιτήματα
Το πρώτο απευθύνθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών και αφορούσε την αδειοδότηση των ερευνών βυθού και την πόντιση του καλωδίου. Η άδεια του ΥΠΕΞ καλύπτει τις έρευνες σε περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας αλλά και της ανοιχτής θαλάσσης.
Το δεύτερο κατατέθηκε στο Αρχηγείο του Λιμενικού Σώματος του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και αφορά την κατ' εξαίρεση άδεια για το γαλλικό ερευνητικό πλοίο, καθώς μέρος των ερευνών του θα γίνει εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων.
Η Nexans έχει ήδη υποβάλει τα ανάλογα αιτήματα και στις κυπριακές αρχές.
Όδευση
Στο έγγραφο που δημοσιεύθηκε (14 Οκτωβρίου) στην ιστοσελίδα του Λιμενικού υπογραμμιζόταν ότι «δεν υφίσταται καμία άλλη διαφοροποίηση» στη διαδρομή των ερευνών και, κατ' επέκταση, στην όδευση του καλωδίου.
Η διαδρομή, δηλαδή, παραμένει η ίδια με αυτή που περιέγραφαν οι αρχικές αιτήσεις, «βάσει των οποίων χορηγήθηκαν οι σχετικές αδειοδοτήσεις» το 2024. Η επαναβεβαίωση της Nexans για το αμετάβλητο της διαδρομής διαψεύδει εκ νέου τα δημοσιεύματα που προανήγγειλαν αλλαγή στην πορεία του καλωδίου.
Ακόμα, στο έγγραφο σημειωνόταν ότι το ερευνητικό πλοίο θα ενημερώνει την Υδρογραφική Υπηρεσία και τη Διοίκηση Υποβρυχίων 72 ώρες πριν από την έναρξη των εργασιών και στη συνέχεια σε καθημερινή βάση, παρέχοντας όλες τις αναγκαίες πληροφορίες: συντεταγμένες, περιγραφή των εργασιών και την απαιτούμενη απόσταση ασφαλείας.
Προς ώρας, δεν είναι γνωστό αν το γαλλικό ερευνητικό θα συνοδεύεται από πλοία του Πολεμικού Ναυτικού ή του Λιμενικού, καθώς η Αθήνα κρατά κλειστά τα χαρτιά της.
Η διαδικασία
Κεντρικό ρόλο και λόγο στη διαδικασία αδειοδότησης έχει η Επιτροπή Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), η ειδική διυπουργική επιτροπή ενταγμένη στη Δ1 Διεύθυνση του υπουργείου Εξωτερικών. Η αρμόδια επιτροπή εξετάζει τα αιτήματα για θαλάσσιες έρευνες σε περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, μεταξύ αυτών και για τις προπαρασκευαστικές έρευνες βυθού.
Η ΕΧΑΕΘ αναμένεται να γνωμοδοτήσει υπέρ ή κατά της αδειοδότησης. Στη συνέχεια, ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, υπογράφει την απόφαση και την παραπέμπει στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας για την έκδοση της σχετικής NAVTEX.
Παράλληλα, αναμένεται και η αδειοδότηση από πλευράς Λιμενικού.
Εφόσον ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες αδειοδοτικές διαδικασίες και εκδοθεί η NAVTEX από τον σταθμό του Ηρακλείου της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού, οι έρευνες για το καλώδιο θα επανεκκινήσουν. Σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες, οι NAVTEX αναμένεται να έχουν εκδοθεί μέχρι το τέλος Οκτωβρίου.
Στο τρίγωνο Αθήνα - Παρίσι – Άγκυρα
Από το υπουργείο Εξωτερικών και από το Μέγαρο Μαξίμου διαμηνύουν ότι η Αθήνα δεν θα έρθει σε συνεννόηση με καμία χώρα πλην Γαλλίας και Κύπρου για το καλώδιο. Οι αναφορές «δείχνουν» την Άγκυρα, η οποία διαρκώς επαναλαμβάνει ότι δίχως την αδειοδότησή της δεν θα προχωρήσει το έργο.
Εξάλλου, και η συνεννόηση που επιχειρήθηκε μεταξύ των υπουργείων Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας στη σκιά του επεισοδίου της Κάσου αποδείχθηκε το λιγότερο άκαρπη.
Αρμόδιοι αξιωματούχοι εξέφραζαν στο BusinessDaily τον προβληματισμό τους για πιθανές παρασκηνιακές επαφές της γαλλικής εταιρείας με την Άγκυρα. Από το υπουργείο Εξωτερικών δήλωναν «άγνοια» για όσα έχουν ειπωθεί ή για την ενδεχόμενη εξεύρεση κάποιας φόρμουλας μεταξύ των δύο πλευρών.
Πάντως, οι γαλλικές διαβεβαιώσεις ότι η αδειοδότηση θα ζητηθεί μόνο από την Αθήνα και τη Λευκωσία δεν φαίνεται να καθησυχάζουν την ελληνική πλευρά.