Οι Ηνωμένες Πολιτείες εξαπέλυσαν την Παρασκευή πλήγματα εναντίον δύο ιρανικών δεξαμενόπλοιων, ενώ ο αμερικανός πρόεδρος δήλωσε πως αναμένει εντός ωρών την απάντηση της Τεχεράνης στην τελευταία πρόταση της κυβέρνησής του για μόνιμη παύση των εχθροπραξιών.
Σύμφωνα με τον αμερικανικό στρατό, τα δύο πλοία, με άδειες δεξαμενές, «εξουδετερώθηκαν» από μαχητικό αεροσκάφος στον Κόλπο του Ομάν, περιοχή που οδηγεί στο στρατηγικής σημασίας στενό του Ορμούζ.
Βίντεο που δημοσιοποίησε η Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) δείχνουν πυκνό καπνό να υψώνεται από την πρύμνη των δύο τάνκερ, τα οποία είχαν μείνει ακυβέρνητα. Η κατάσταση των πλοίων παρέμενε ασαφής μέχρι αργά το βράδυ της Παρασκευής.
Η Τεχεράνη κατήγγειλε στον ΟΗΕ την «κατάφωρη παραβίαση» της κατάπαυσης του πυρός που είχε τεθεί σε ισχύ έναν μήνα νωρίτερα. Στρατιωτική πηγή, που επικαλέστηκε το πρακτορείο Tasnim, ανέφερε ότι μετά από ανταλλαγές πυρών, η κατάσταση έχει πλέον σταθεροποιηθεί.
Κρίση στον Κόλπο και επιπτώσεις στην οικονομία
Η Τεχεράνη έχει ουσιαστικά κλείσει το στενό του Ορμούζ, κομβικό πέρασμα για τη διεθνή διακίνηση πετρελαίου, μετά την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Ο πόλεμος έχει προκαλέσει χιλιάδες θανάτους, κυρίως σε Ιράν και Λίβανο, και δημιουργεί έντονες αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία.
Ως αντίποινα, οι ΗΠΑ επέβαλαν αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια. Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι αναμένει «γράμμα από το Ιράν απόψε», ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ανέφερε πως η Ουάσιγκτον περιμένει απάντηση «εντός της ημέρας».
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ Εσμαΐλ Μπαγαεΐ απάντησε ότι η Τεχεράνη «ακολουθεί τις δικές της διαδικασίες» και δεν δεσμεύεται από τις αμερικανικές προθεσμίες.
Παράλληλα, ο κ. Ρούμπιο κάλεσε τους Ευρωπαίους να συμβάλουν στην ασφαλή επαναλειτουργία του στενού του Ορμούζ, αίτημα που παραμένει αναπάντητο έως ότου υπάρξει συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν.
Η New York Times ανέφερε ότι εντοπίστηκε πετρελαιοκηλίδα 50 τετραγωνικών χιλιομέτρων ανοικτά του νησιού Χαργκ, σημαντικού εξαγωγικού κόμβου του Ιράν. Η αντιπαράθεση Ουάσιγκτον–Τεχεράνης έχει οδηγήσει σε παράλυση της ναυσιπλοΐας και αύξηση των τιμών του πετρελαίου, αν και το βαρέλι του Μπρεντ έκλεισε την εβδομάδα κάτω από τα 100 δολάρια.
Το στενό του Ορμούζ ως στρατηγικό όπλο
Σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη του Ιράν χαρακτήρισε το στενό του Ορμούζ «ευκαιρία εξίσου πολύτιμη με ατομική βόμβα», τονίζοντας τη στρατηγική του σημασία για την Τεχεράνη. Ο Μοχαμάντ Μοχμπέρ υπογράμμισε ότι η δυνατότητα επηρεασμού της παγκόσμιας οικονομίας μέσω μιας μόνο απόφασης αποτελεί «μεγάλη ευκαιρία» για το Ιράν.
Κλιμάκωση στον Λίβανο
Από τη 2η Μαρτίου, ο Λίβανος έχει μετατραπεί σε δεύτερο μέτωπο του πολέμου, με συγκρούσεις μεταξύ του ισραηλινού στρατού και της Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν. Παρά την κατάπαυση του πυρός από τις 17 Απριλίου, οι ισραηλινοί βομβαρδισμοί συνεχίζονται, κυρίως στο νότιο τμήμα της χώρας.
Αεροπορικά πλήγματα προκάλεσαν χθες τον θάνατο δέκα ανθρώπων, ανάμεσά τους δύο παιδιά και τρεις γυναίκες, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας στη Βηρυτό. Η Χεζμπολά ανέλαβε την ευθύνη για δύο επιθέσεις εναντίον στρατιωτικών βάσεων στο βόρειο Ισραήλ.
Νέος γύρος συνομιλιών μεταξύ των κυβερνήσεων Ισραήλ και Λιβάνου έχει προγραμματιστεί για τις 14 και 15 Μαΐου στην Ουάσιγκτον. Στόχος, σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών του Λιβάνου Γιούσεφ Ράτζι, είναι η «εδραίωση της κατάπαυσης του πυρός» και η πρόοδος στις διαπραγματεύσεις.