Σημαντικές αλλαγές στο κληρονομικό δίκαιο παρουσίασε το υπουργείο Δικαιοσύνης, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργού Γιώργου Φλωρίδη και του υφυπουργού Ιωάννη Μπούγα.
Το νέο νομοσχέδιο, το οποίο συντάχθηκε από ειδική επιτροπή υπό τον ομότιμο καθηγητή της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ Απόστολο Γεωργιάδη, τίθεται σε δημόσια διαβούλευση και η εφαρμογή του αναμένεται εντός του πρώτου εξαμήνου του επόμενου έτους.
Μετά από οκτώ δεκαετίες χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, το νέο πλαίσιο εισάγει καινοτομίες που ανταποκρίνονται στις σύγχρονες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.
Μεταξύ των βασικών αλλαγών είναι η αύξηση του ποσοστού του επιζώντος συζύγου στο 33% όταν υπάρχει μόνο ένα παιδί, ενώ αν υπάρχουν δύο ή περισσότερα παιδιά, ο σύζυγος λαμβάνει το 25% της κληρονομιάς. Σε περίπτωση απουσίας παιδιών, ο επιζών σύζυγος προηγείται στην κληρονομική διαδοχή έναντι γονέων ή άλλων συγγενών του θανόντος.
Το νέο νομοσχέδιο προβλέπει δύο τύπους κληρονομικών συμβάσεων: πρώτον, τη δυνατότητα σύναψης σύμβασης από τον διαθέτη για μετά θάνατον μεταβίβαση, διατηρώντας μέχρι τότε τη διαχείριση της περιουσίας του. Δεύτερον, δίνεται η δυνατότητα σε κληρονόμο να παραιτηθεί εν ζωή από την κληρονομιά για συγκεκριμένους λόγους.
Επιπλέον, τα δικαιώματα του επιζώντος συζύγου επεκτείνονται και σε όσους έχουν συνάψει σύμφωνο ελεύθερης συμβίωσης.
Ειδική διάταξη εξασφαλίζει πλήρες κληρονομικό δικαίωμα στον επιζώντα σύντροφο, υπό την προϋπόθεση ότι συζούσαν τουλάχιστον τρία χρόνια και δεν υπάρχουν άλλοι συγγενείς, με σχετική αίτηση εντός τεσσάρων μηνών από τον θάνατο του διαθέτη.
Προβλέπεται επίσης ότι ο σύντροφος μπορεί να χρησιμοποιεί την κοινή κατοικία για ένα έτος μετά τον θάνατο, ενώ αν υπάρχουν παιδιά, η οικογένεια δύναται να παραμείνει για μεγαλύτερο διάστημα.
Οι ιδιόγραφες διαθήκες διατηρούνται, αλλά απαιτείται αυστηρός έλεγχος γνησιότητας από μάρτυρες και πραγματογνώμονες, ειδικά όταν προσκομίζονται από συγγενείς πλην παιδιών ή συζύγου, ή αν έχει παρέλθει ένας χρόνος από τον θάνατο του διαθέτη. Επιπλέον, πλέον μπορούν να συντάσσουν διαθήκη άτομα από 16 ετών, ενώ μέχρι σήμερα αυτό δεν ήταν εφικτό.
Τα άτομα με αναπηρία θα έχουν τη δυνατότητα να συντάσσουν διαθήκη με τη βοήθεια τεχνολογικών μέσων, όπως φωνητική υποστήριξη. Αντίθετα, απαγορεύεται η σύνταξη διαθήκης υπέρ εργαζομένων ή διοικούντων σε νοσοκομεία, οίκους ευγηρίας ή ιδρύματα στα οποία νοσηλεύεται ο διαθέτης.
Αλλάζει επίσης το καθεστώς της αποποίησης κληρονομιάς. Πλέον, ο κληρονόμος δεν θα επιβαρύνεται με τα χρέη της κληρονομιάς από την προσωπική του περιουσία, γεγονός που αναμένεται να περιορίσει τις αποποιήσεις και να αξιοποιήσει αδρανείς περιουσίες και επιχειρήσεις.
Ο υπουργός Δικαιοσύνης τόνισε ότι η μεταρρύθμιση αυτή αποτελεί «ένα άρτιο επιστημονικό επίτευγμα», που θα ωφελήσει τόσο την ελληνική κοινωνία όσο και την οικονομία για τις επόμενες δεκαετίες.
Ο υφυπουργός Ιωάννης Μπούγας υπογράμμισε ότι το δίκαιο πρέπει να προσαρμόζεται στις νέες κοινωνικές συνθήκες και ότι το νέο πλαίσιο θα ενισχύσει την ασφάλεια των συναλλαγών και την αξιοποίηση της περιουσίας προς όφελος της οικονομίας.
Βασικοί άξονες της μεταρρύθμισης περιλαμβάνουν την προσαρμογή της κληρονομικής διαδοχής στις σύγχρονες μορφές οικογένειας, τον εξορθολογισμό του θεσμού της νόμιμης μοίρας, την εισαγωγή κληρονομικών συμβάσεων για πρώτη φορά στην ελληνική νομοθεσία και τον διαχωρισμό της κληρονομικής περιουσίας από την ατομική περιουσία του κληρονόμου.
Η τελευταία αυτή αλλαγή έχει ιδιαίτερη σημασία για την οικονομία, καθώς μειώνει τις αποποιήσεις, ενισχύει τη ρευστότητα και την εμπορευσιμότητα των ακινήτων, στηρίζει οικογενειακές επιχειρήσεις και αυξάνει τα δημόσια έσοδα από μεταβιβάσεις και επενδύσεις.
Το νέο κληρονομικό δίκαιο, σύμφωνα με το υπουργείο Δικαιοσύνης, συνιστά μια ουσιαστική μεταρρύθμιση με ισχυρό κοινωνικό και οικονομικό αποτύπωμα, ενισχύοντας τη σταθερότητα, την παραγωγικότητα και τη συνολική οικονομική ανάπτυξη της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
