Κοινό μέτωπο για την αναχαίτιση της νέας κρίσης που έφερε η Μέση Ανατολή αναζητούν οι υπουργοί Ενέργειας της Ευρώπης την ώρα που το ενεργειακό κόστος πλήττει ολόκληρη την Γηραιά Ήπειρο και τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε χαμηλό 15 ετών.
Δεδομένου πως τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα διατηρούν υψηλό το κόστος για επιχειρήσεις και καταναλωτές, η επιτάχυνση του εξηλεκτρισμού αποτελεί τη μοναδική λύση για να μειωθεί δομικά το ενεργειακό κόστος και να μειωθεί η εξάρτηση της Ευρώπης από τις διεθνείς αγορές.
Αυτό ήταν, άλλωστε, το βασικό μήνυμα που προέκυψε από την άτυπη συνάντηση των υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έλαβε χώρα χθες στο Δουβλίνο, με τη συμμετοχή και του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκου Τσάφου.
Ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου αμέσως μετά την σύνοδο, προειδοποίησε ότι, παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη.
Όπως τόνισε, η κρίση που βρίσκεται σε εξέλιξη έχει ήδη οδηγήσει την ΕΕ σε επιπλέον δαπάνες για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων ύψους 100 δισ. ευρώ, χωρίς αντίστοιχη αύξηση της ποσότητας ενέργειας που λαμβάνει.
Το στοιχείο αυτό, σύμφωνα με τον επίτροπο, αποτυπώνει με τον πλέον χαρακτηριστικό τρόπο το κόστος της εξάρτησης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη για άμεση λήψη βραχυπρόθεσμων μέτρων ανακούφισης, προκειμένου να στηριχθούν τα νοικοκυριά και οι οικονομικοί κλάδοι που πλήττονται περισσότερο από την ενεργειακή κρίση.
Οι υψηλές τιμές δεν μπορούν να γίνουν η νέα κανονικότητα
Ο Γιόργκενσεν υπογράμμισε ότι, παρότι δεν διαπιστώνεται αυτή τη στιγμή άμεσος κίνδυνος για τον ενεργειακό εφοδιασμό της Ευρώπης ενόψει του χειμώνα, η εικόνα σε επίπεδο τιμών δεν μπορεί να θεωρηθεί ικανοποιητική.
Η Κομισιόν, όπως ανέφερε, θεωρεί την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών κορυφαία προτεραιότητα και δηλώνει έτοιμη να κινηθεί με «ανοιχτό μυαλό», πραγματισμό και ευελιξία.
Όπως εξήγησε ο Γιόργκενσεν, η Ευρώπη βρίσκεται σε μια εξαιρετικά δύσκολη μεταβατική περίοδο. Από τη μία πλευρά, πρέπει να συνεχίσει την πορεία προς την καθαρή ενέργεια και να προχωρήσει στις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές. Από την άλλη, χρειάζεται μεγαλύτερη ευελιξία και πραγματισμός, ώστε να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις της κρίσης στους πολίτες και στις επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτό μεταφράζεται σε περισσότερη εγχώρια καθαρή ενέργεια, ισχυρότερες διασυνδέσεις, αναβαθμισμένα δίκτυα, αποθήκευση ενέργειας, ενεργειακή αποδοτικότητα και εξηλεκτρισμό.
Αυτά, κατά την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αποτελούν τη μόνη μακροπρόθεσμη οδό για να μειωθεί δομικά το ενεργειακό κόστος και να περιοριστεί η ευρωπαϊκή εξάρτηση από τις διεθνείς αγορές ορυκτών καυσίμων.
«Η κατεύθυνση του ταξιδιού μας είναι η καθαρή ενεργειακή ανεξαρτησία», ανέφερε ο Γιόργκενσεν.
Με αυτόν το σκοπό τάσσονται, άλλωστε, οι δύο σημαντικές πρωτοβουλίες της Επιτροπής, το πακέτο για τα δίκτυα (Grids Package) και το σχέδιο δράσης για τον εξηλεκτρισμό για τα οποία ο επίτροπος ζήτησε από τα κράτη-μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να επιδείξουν την απαιτούμενη ταχύτητα ώστε να υπάρξουν αποτελέσματα.
Ευελιξία στο φυσικό αέριο και προσωρινά μέτρα στήριξης
Σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο, ο Γιόργκενσεν έθεσε στο τραπέζι την ανάγκη να συνεχιστεί η προετοιμασία για τον χειμώνα.
Αναφερόμενος στους κανόνες για την αποθήκευση φυσικού αερίου, υποστήριξε ότι η μεγαλύτερη ευελιξία μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση των πιέσεων που δημιουργούνται από το κόστος επαναπλήρωσης των αποθηκών.
Όπως ανέφερε, η μείωση των στόχων πλήρωσης στο 80% μπορεί να συμβάλει στην άμβλυνση της άμεσης πίεσης στις τιμές και στο κόστος αναπλήρωσης των αποθεμάτων.
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ βραχυπρόθεσμων μέτρων ανακούφισης για τα νοικοκυριά και τους οικονομικούς κλάδους που έχουν πληγεί περισσότερο.
Η προϋπόθεση, ωστόσο, είναι τα μέτρα αυτά να είναι προσωρινά και στοχευμένα. Όπως προειδοποίησε, οι δημοσιονομικοί πόροι των κρατών είναι περιορισμένοι και δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούνται για παρεμβάσεις που μπορεί τελικά να αποδειχθούν αντιπαραγωγικές.
Σήμα για περισσότερη ευελιξία στα καύσιμα κίνησης
Ιδιαίτερο βάρος έδωσε ο Ευρωπαίος επίτροπος και στο κόστος των μεταφορών. Όπως ανέφερε, η Επιτροπή ακούει τις εκκλήσεις κρατών-μελών, επιχειρήσεων και πολιτών για μεγαλύτερη ευελιξία και εξετάζει μια σειρά από παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη βελτίωση της διαθεσιμότητας και της οικονομικής προσιτότητας των καυσίμων μεταφορών.
Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρθηκε και σε πιθανές προσαρμογές στο ζήτημα του μεθανίου, υπογραμμίζοντας την ανάγκη να επιταχυνθεί η εφαρμογή της ήδη υφιστάμενης ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Δεν αποκλείονται προσωρινές παρεμβάσεις
Στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων, ο Γιόργκενσεν κλήθηκε να σχολιάσει τα μέτρα που λαμβάνουν τα κράτη-μέλη για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.
Αναγνωρίζοντας ότι η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη, υπενθύμισε ότι και ο ίδιος, ως υπουργός στη Δανία το 2022, είχε χρειαστεί να στηρίξει μέτρα που υπό κανονικές συνθήκες δεν θα επέλεγε, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης του φυσικού αερίου.
Ως εκ τούτου, όπως είπε, είναι απολύτως κατανοητό ότι αρκετά κράτη-μέλη επιλέγουν σήμερα προσωρινά μέτρα για την προστασία των πολιτών.
Η προϋπόθεση, ωστόσο, είναι να μη χαθεί ο μακροπρόθεσμος προσανατολισμός, δηλαδή η ενεργειακή μετάβαση,
Στο τραπέζι και τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου
Ερωτηθείς για την απόφαση των Ηνωμένων Πολιτειών να διαθέσουν στην αγορά το τελευταίο τμήμα των στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου που είχαν ανακοινωθεί τον Μάρτιο, ο Γιόργκενσεν απέφυγε να προαναγγείλει αντίστοιχη ευρωπαϊκή κίνηση.
Όπως ανέφερε, το ζήτημα συζητείται τόσο στο εσωτερικό της ΕΕ όσο και με τους εταίρους της στην IEA. Το βασικό δίλημμα είναι η χρονική στιγμή μιας ενδεχόμενης απελευθέρωσης αποθεμάτων.
Από τη μία πλευρά, η διάθεση αποθεμάτων μπορεί να περιορίσει τις κορυφώσεις των τιμών, αλλά από την άλλη, τα στρατηγικά αποθέματα πρέπει να παραμείνουν διαθέσιμα για ακόμη δυσμενέστερα σενάρια.
Ως εκ τούτου, δεν έχει ληφθεί ακόμη οριστική απόφαση και οι συζητήσεις μεταξύ κρατών-μελών και IEA θα συνεχιστούν.
Τσάφος: Αναγκαία η αναπροσαρμογή της ευρωπαϊκής στρατηγικής
Αξίζει να σημειωθεί πως στην άτυπη Σύνοδο των Υπουργών Ενέργειας, που προηγήθηκε της Συνέντευξης Τύπου, συμμετείχε ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Τσάφος.
Όπως γνωστοποίησε λίγο αργότερα, μέσω ανάρτησής του στο Linkedin, κατά την παρέμβασή στη σύνοδο, ανέδειξε την ανάγκη επαναπροσδιορισμού της ευρωπαϊκής στρατηγικής στον τομέα της ενεργειακής ασφάλειας.
Ο ίδιος αναφέρθηκε μέσω της ανάρτησής του στις νέες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά, επισημαίνοντας, μεταξύ άλλων, την απώλεια δυναμικότητας διύλισης στην ΕΕ και τη σημασία της διασφάλισης επαρκών αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη ενίσχυσης των μηχανισμών αξιολόγησης των κινδύνων που μπορεί να επηρεάσουν την ενεργειακή επάρκεια και τη λειτουργία της αγοράς.
Στο πλαίσιο αυτό, ο υφυπουργός αναφέρθηκε στη χρησιμότητα της διενέργειας stress tests, αλλά και στην ανάγκη για πιο στοχευμένες και ακριβείς αναλύσεις σε όλο το εύρος της ενεργειακής αγοράς.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
