Περισσότερα από 2.500 ακίνητα των Ενόπλων Δυνάμεων εισέρχονται σε τροχιά αξιοποίησης, καθώς το υπουργείο Εθνικής Άμυνας προχωρά σε δομική αναδιάρθρωση του πλαισίου διαχείρισης της στρατιωτικής ακίνητης περιουσίας.
Το σχετικό νομοσχέδιο, που τέθηκε εν μέσω θέρους σε δημόσια διαβούλευση, σηματοδοτεί μια βαθιά τομή στον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται το κράτος την ακίνητη περιουσία των Ενόπλων Δυνάμεων, θέτοντας στο επίκεντρο τη στρατηγική αξιοποίηση 2.529 ακινήτων.
Η υφιστάμενη κατάσταση χαρακτηρίζεται από έντονο κατακερματισμό, καθώς τα ακίνητα βρίσκονται διασκορπισμένα υπό την ευθύνη τριών διαφορετικών ταμείων: του Ταμείου Εθνικής Άμυνας (ΤΕΘΑ), του Ταμείου Εθνικού Στόλου (ΤΕΣ) και του Ταμείου Αεροπορικής Άμυνας (ΤΑΑ).
Από τα συνολικά 2.529 ακίνητα, 2.060 ανήκουν σε αυτά τα τρία ταμεία, γεγονός που έχει οδηγήσει σε επικάλυψη αρμοδιοτήτων, βραδύτητα στη λήψη αποφάσεων και πλήρη αδυναμία αξιοποίησης ενός τεράστιου περιουσιακού αποθέματος.
Το θεσμικό πλαίσιο, με διατάξεις που σε ορισμένες περιπτώσεις χρονολογούνται σχεδόν έναν αιώνα πίσω – όπως ο ιδρυτικός νόμος του ΤΕΣ του 1931 – έχει καταστεί αναποτελεσματικό και ασύμβατο με τις σύγχρονες ανάγκες διαχείρισης δημόσιας περιουσίας.
Δημιουργία ενιαίου ταμείου
Κεντρική πρόβλεψη του νομοσχεδίου αποτελεί η σύσταση του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Άμυνας (ΤΑΕΘΑ), το οποίο θα συγχωνεύσει τα τρία υφιστάμενα ταμεία σε έναν ενιαίο, πιο ευέλικτο και λειτουργικό φορέα. Θα πρόκειται για Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου, που θα εποπτεύεται από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και θα διοικείται από τριμελή επιτροπή: τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, τον Υπουργό Οικονομικών και τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ.
Το ΤΑΕΘΑ θα μπορεί να προβεί σε παραχωρήσεις, ανταλλαγές ή εκμισθώσεις ακινήτων που δεν είναι αναγκαία για στρατιωτική χρήση, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, ενώ θα δίνεται ιδιαίτερη μέριμνα σε περιπτώσεις κοινωφελούς χαρακτήρα.
Μέσα από το ΤΑΕΘΑ επιδιώκεται η ενοποίηση της διοίκησης, η άρση των επικαλύψεων και η δημιουργία ενός ενιαίου, ευέλικτου και αποτελεσματικού μηχανισμού που θα μπορεί να αξιοποιήσει την περιουσία προς όφελος της εθνικής άμυνας και των στεγαστικών αναγκών του προσωπικού.
Νέος φορέας αξιοποίησης ιδιωτικού δικαίου
Το δεύτερο βασικό σχήμα που προβλέπεται είναι ο Φορέας Αξιοποίησης Ακινήτων Ενόπλων Δυνάμεων (ΦΑΑΕΔ), ένας νέος οργανισμός ιδιωτικού δικαίου, με έμφαση στην επιχειρησιακή ευελιξία. Ο φορέας αυτός έρχεται να καλύψει το κενό που αφήνει η μέχρι σήμερα περιορισμένη επιχειρησιακή δυνατότητα της σχετικής υπηρεσίας του Υπουργείου Άμυνας, η οποία αδυνατεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της αγοράς.
Ο ΦΑΑΕΔ υπεισέρχεται στο σύνολο των κάθε είδους αρμοδιοτήτων, δικαιωμάτων, υποχρεώσεων και λοιπών εννόμων σχέσεων της μέχρι σήμερα υπεύθυνης για τα ακίνητα Υπηρεσίας Αξιοποίησης Ακίνητης Περιουσίας Ενόπλων Δυνάμεων (ΥΠ.Α.Α.Π.Ε.Δ), ως καθολικός της διάδοχος και σε αυτόν μεταφέρονται τα έργα, τα προγράμματα και οι χρηματοδοτήσεις της ΥΠ.Α.Α.Π.Ε.Δ..
Οι αρμοδιότητές του θα είναι διευρυμένες και θα περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων τη συμμετοχή σε εταιρείες ειδικού σκοπού, αλλά και τη σύναψη προγραμματικών συμφωνιών με τρίτους φορείς, ακόμα και εκτός Ενόπλων Δυνάμεων, για την αξιοποίηση των ακινήτων τους, έναντι διαχειριστικής αμοιβής, με τα πλέον επωφελή οικονομικά αποτελέσματα.
Το νέο πλαίσιο αποσκοπεί στην ενεργοποίηση της «αδρανούς» περιουσίας προς όφελος της άμυνας και του προσωπικού, όπως επισημαίνεται στο νομοσχέδιο, στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ατζέντα 2030». Ωστόσο, έχουν ήδη εκφραστεί επιφυλάξεις από στρατιωτικούς κύκλους, που θέτουν το ερώτημα κατά πόσο η δημιουργία ενός φορέα με ιδιωτικοοικονομικά χαρακτηριστικά ενδέχεται να οδηγήσει σε αποδυνάμωση του δημόσιου και στρατιωτικού ελέγχου επί ενός κρίσιμου πεδίου, όπως η στρατιωτική περιουσία.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
